نگاهی به عملکرد رسانه‌های غربی در بحران عراق

رسانه‌ پیش قراول حمایت غرب از داعش

همکاری امریکا با ایران در برقراری امنیت در عراق خط رسانه‌ای دیگری بود که به شدت غرب پیگیری می کرد.

کد خبر: ۲۳۴۶۰

تاریخ: ۲۲ تير ۱۳۹۳ - ۱۶:۴۳

به گزارش خبرگزاری دفاع مقدس، در اواسط خرداد و چند روز بعد از آغاز جام جهانی فوتبال در برزیل خبری در سر خط رسانه های جهان قرار گرفت و آن این بود؛ "داعش در حال به تصرف در آوردن عراق است."

این خبر به سرعت در سراسر رسانه های جهان بازتاب یافت بگونهای که اخباری ضد و نقیض از سرنوشت عراق جهان را فراگرفت.

محور خط رسانهای در عراق را نیز همچون سایر تحولات مهم جهان رسانه های عربی نظیر العربیه، الجزیره و رسانه های غربی همچون رویترز، بی.بی.سی، واشنگتن پست و .... تشکیل می داد.

هرچند در دید نخست عملکردهای رسانه های جهان نوعی اطلاع رسانی را در ذهن ایجاد می کرد، اما دیری نپایید که حقایق دیگری آشکار شد. زمانی که رسانه ها خبر پیشروی داعش به بغداد و سقوط فرودگاه این شهر و یا اخباری مبنی بر کودتای نظامی را در عراق مطرح کردند اسناد رسمی دولت عراق، ساختگی بودن این اخبار را اثبات کرد.

خطوط رسانهای

ارزیابی رفتاری رسانه های غربی، عربی و صهیونیستی بهرهگیری آنها را از شیوه های گسترده رسانه ای نشان می دهد، شیوه هایی مانند ایجاد فضای رعب و وحشت، اهمیت زدایی و حاشیه سازی برای پنهان سازی متن ها، القای یأس و ناامیدی میان عراقی ها، تا پروژه شکاف دینی و قومی و... . بخشی از این رفتار را قدرت سازی برای داعش تشکیل می داد.

پایگاه اینترنتی "گلوبال ریسرچ" برای برجسته سازی توان داعش نوشت: "تروریست های گروه دولت اسلامی عراق و شام موسوم به داعش که کاملاً مسلح هستند، تأمین مالی شده و به خوبی آموزش دیده اند و از ترکیه و شمال شرقی سوریه به جنوب عراق هجوم آورده و شهرهای موصل و تکریت را گرفته اند، اکنون تهدید می کنند که بغداد پایتخت این کشور را تصرف خواهند کرد."

درچارچوب سیاست ایجاد فضای رعب و وحشت و متزلزل نشان دادن ارتش عراق پایگاه خبری عراقی "المدی پرس" به نقل از گروه تروریستی داعش اعلام کرد که این گروه تروریستی 1700 دانشجوی دانشکده نیروی هوایی عراق را در شمال تکریت اعدام کرده است.

درچارچوب سیاست بهره گیری از فضای مجازی برای ایجاد رعب و وحشت گروه تروریستی موسوم به "دولت اسلامی عراق و شام" در صفحه خود در فیس بوک از برنامه ریزی برای حمله به منطقه سبز بغداد خبر داد. در همین حال گروه تروریستی داعش اعلام کرده هرکس از لفظ داعش استفاده کند، ۸۰ ضربه شلاق خواهد خورد.

شبکه عربستانی العربیه نیز در ادامه این جوسازی ها از تسلط داعش بر فرودگاه بغداد خبر داد و بی.بی.سی از رسیدن داعش به دروازه های بغداد گزارش داد. دروغ پراکنی رعب انگیز این رسانه ها چنان شدت گرفت که قاسم عطا، سخنگوی فرمانده نیروهای مسلح عراق، رسماً شبکه بی.بی.سی را به دروغ پراکنی درباره تحولات این کشور متهم کرد.

روزنامی کویتی الرای نیز نوشت: "مقامات عراقی از کشورهای حوزه خلیج فارس برای مبارزه با داعش در خواست کمک کردهاند." این در حالی بود که زیباری، وزیر خارجه عراق، در گفت و گو با شبکه خبری سی.ان.ان درخواست کمک عراق از امریکا را برای مقابله با داعش تکذیب کرد.

ایجاد شکاف میان شیعه و سنی و نسبت دادن بحران عراق به تقابل قومی و دینی از مهم ترین محورهای خبری رسانه های غربی، عربی و صهیونیستی بوده است.

روزنامه صهیونیستی هاآرتص ادعا می کند: "درگیری های عراق برگرفته از نارضایتی سنی ها از حکومت شیعه است." بی.بی.سی نیز نارضایتی اهل سنت از نتایج انتخابات پارلمانی و تشکیل دولت توسط مالکی شیعه را ریشه این بحران ها عنوان می کند.

نکته قابل توجه آنکه رسانه ها از به کار بردن واژه تروریسم برای داعش خودداری و صرفاً از واژه گروه داعش با ماهیت دینی اهل سنت یاد کردهاند تا القاکننده تقابل شیعه و سنی در عراق باشد. این ادعاها در حالی مطرح شده که بسیاری از کشتهشدگان توسط داعش را از اهل سنت تشکیل می دهند.

بخشی از سناریوی حامیان تروریست ها را بهره گیری از برخی اظهارات شخصیت های عراقی متمایل به غرب تشکیل می دهد که با مواضع خود به دنبال ابهام سازی در مقاومت مردمی دارند. به عنوان مثال ایاد علاوی، رئیس جریان العراقیه عراق، در مصاحبهای تلویزیونی ادعای درگیری قومی و احتمال تجزیه عراق را مطرح کرد. درهمین حال کریستوفر هیل، سفیر سابق امریکا در عراق تأکید کرد سنی های عراق نیز باید نقش شیعیان را در عراق جدید درک کنند.

باراک اوباما، رئیس جمهور در سخنانی برای کم رنگ سازی جنایات داعش و نسبت دادن تحولات عراق به درگیری شیعه و سنی گفت: "طی سالیان اخیر همکاری بین اهل سنت و شیعیان عراق ندیدیم و دولت عراق باید عنصر سیاسی را در تلاش های خود برای حل بحران وارد کند."

برجسته سازی مسائل حاشیهای، که در مرحله دوم اهمیت قرار دارند، حربهای است که همواره غرب برای پنهان سازی مسائل اصلی به کار می برد. برجسته سازی نقش عربستان و حمایت برخی از کشورهای عربی در تحولات عراق اقدامی در این راستاست.

تمام اسناد حکایت از آن دارد که امریکا و انگلیس ریشه اصلی تروریسم هستند و آنها تروریسم را برای رسیدن به منافع خود علیه جهان اسلام به کار گرفتهاند. هرچند که عربستان در جمع حامیان تروریست ها قرار دارد، اما حلقه دوم این عرصه است و نه محور اصلی. غرب با برجسته سازی حلقههای میانی و پایینی به دنبال پنهان سازی نقش امریکا و انگلیس در ایجاد و حمایت از گروههای تروریستی است.

غرب ازعربستان به عنوان محور اهل سنت و ازعراق با نام محور شیعه یاد می کند. تأکید بر نقش منفی عربستان در شرایط کنونی یک خط خبری را پیگیری می کند و آن القای تقابل میان شیعه و سنی در این تحولات است.

رسانه های عربی و غربی در حالی از پرداختن به مسائلی همچون اعلام دفاع کفایی علمای شیعه و سنی و نیز تشکیل گروه های مردمی مقاومت نظیر گردان های عاشورا و ... خودداری کردند و یا آنها در میان سایر خبرها کم رنگ ساختند که همزمان تلاش می کردند با برخی حاشیه سازی ها حقایق جاری درعراق یعنی شکست تروریست ها و وحدت ملی شیعه و سنی را پنهان سازند. بخشی از این سناریو برجسته سازی طرح های امریکا برای عراق و از جمله ابراز تمایل امریکا به همکاری با ایران در عراق بود.

رویترز در گزارشی به نقل از هاگل، وزیر دفاع امریکا، از اعزام ناو امریکایی به خلیج فارس برای آمادگی رزمی این کشور در قبال عراق خبر داد. رسانه های امریکایی از جمله نیویورک تایمز به نقل از جان کری، وزیر امور خارجه امریکا، از طرح کمک 12 میلیون دلاری امریکا به عراق در صورت تحقق اتحاد ملی سخن گفت.

همکاری امریکا با ایران در برقراری امنیت درعراق خط رسانهای دیگری بود که به شدت غرب پیگیری می کرد. رویترز و بی.بی.سی آغازگر این ادعا بودند و با طرح سؤالاتی نظیر آیا ایران با امریکا در عراق علیه داعش همکاری می کند؟ آیا فاز جدید نزدیکی ایران و امریکا برای مقابله با داعش آغاز می شود؟ و... سعی در القای همگرایی تهران- واشنگتن در امور عراق داشتند.

بررسی آنچه از خطوط رسانهای غربی- عربی ذکر شد نشان می دهد که این رسانه ها یک هدف مهم را پیگیری می کنند و آن اینکه در کنار اهمیت زدایی از دستاوردهای عراقی ها، وحدت ملی و پیروزی عراقی ها را در سبد امریکا قرار دهند و چنان وانمود سازند که بدون حضور امریکا منطقه در امنیت نخواهد بود. همزمان نیز تلاش می کنند سناریوی سازشکاری ایران با امریکا را به نمایش بگذارند. جالب اینکه مقامات ایران و حتی برخی مقامات امریکایی رسماً هرگونه همکاری با امریکا در عراق را مردود و اقدامی غیر ضروری عنوان داشتهاند.

دریابان شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، رسماً بر عدم ضرورت چنین همکاری تأکید و اعلام کرد، اگر عراق رسماً از ایران درخواست کمک نماید ایران آماده خواهد بود و در این زمینه نیاز به واسطه سومه وجود ندارد.

درپایان ذکر این نکته ضروری است و آن نیاز جدی جهان اسلام به رسانه های مستقل است برای شکستن انحصار رسانهای غرب. تحولات عراق پس از تحولات سوریه به خوبی این نیاز را آشکار کرده است. یکی از راه های مبازه باتوطئه های غرب ایجاد و توسعه رسانه های اسلامی با محوریت مقاومت است.