یادداشت/ احمد کاظم‌زاده

آن سوی سفر منطقه‌ای تیلرسون به منطقه

رکس تیلرسون وزیر امور خارجه آمریکا که از زمان به قدرت رسیدن دونالد ترامپ در نزدیک به ۱۴ ماه گذشته در حاشیه قرار داشته است و حتی در مواقعی بحث برکناری وی مطرح بود در جریان سفر دوره‌ای از مصر، کویت، اردن، لبنان و ترکیه دیدن کرد و علاوه بر همتایان خود با دیگر مقامات بلندپایه این کشور‌ها نیز دیدار کرد و درباره مسائل دوجانبه و منطقه‌ای به گفت‌وگو و تبادل‌ نظر پرداخت.

کد خبر: ۲۷۹۳۶۶

تاریخ: ۲۸ بهمن ۱۳۹۶ - ۰۱:۳۰

به گزارش گروه سایر رسانه‌های دفاع پرس، احمد کاظم‌زاده در یادداشتی نوشت:

رکس تیلرسون، وزیر امور خارجه امریکا که از زمان به قدرت رسیدن دونالد ترامپ در نزدیک به ۱۴ ماه گذشته در حاشیه قرار داشته است و حتی در مواقعی بحث برکناری وی مطرح بود در جریان سفر دوره‌ای از مصر، کویت، اردن، لبنان و ترکیه دیدن کرد و علاوه بر همتایان خود با دیگر مقامات بلندپایه این کشور‌ها نیز دیدار و درباره مسائل دوجانبه و منطقه‌ای به گفت‌وگو و تبادل‌نظر پرداخت. وی در نشست بازسازی عراق در کویت که با چند نشست جانبی نیز همراه بود، حضور یافت و با شرکت‌کنندگان دیدار و گفت‌وگو کرد.

به نظر می‌رسد سفر دوره‌ای تیلرسون به کشور‌های منطقه بیانگر چرخش ملموسی است که در رویکرد سیاست خارجی دولت ترامپ در قبال منطقه روی داده که در آن ظاهراً از نقش وزارت دفاع و به‌خصوص کاخ سفید در این حوزه‌ها کاسته و برعکس نقش وزارت امور خارجه تقویت می‌شود و در واقع این وزارتخانه ابتکار عمل را به دست می‌گیرد. شاید یکی از دلایل این تغییر رویکرد اجتناب از مخاطراتی باشد که اتخاذ رویکرد غیرمتعارف گذشته می‌توانست برای امریکا ایجاد کند و حتی در مواردی این کشور را در آستانه درگیری‌های تمام عیار قرار دهد که امکان برون‌رفت از آن را نداشته باشد. یکی از این موارد حمله سازمان یافته‌ای بود که بنا بود که در روز‌های ۵ و ۶ ژانویه به وسیله ۱۳ پهپاد پراز مواد منفجره قوی علیه دو پایگاه دریایی و هوایی روسیه در سوریه انجام شود، اما با اقدام به موقع روسیه کشف و خنثی شد. از دیگر موارد، سرنگونی هواپیمای سوخوی روسیه در سوریه بود که با استفاده از موشک دوش‌پرتاب امریکایی صورت گرفت که به نظر می‌رسد هدف از آن وادار کردن روسیه به رویارویی مستقیم با امریکا بود که با خویشتنداری روسیه ناکام ماند. به نظر می‌رسد در برنامه‌ریزی و تدارک این عملیات‌های ناکام رژیم صهیونیستی و عربستان دست و نقش داشتند و از این طریق می‌خواستند از دولت ترامپ برای خود حاشیه امن ایجاد کنند، اما ظاهراً دست‌شان اکنون رو شده و لذا به نظر می‌رسد همین امر نیز در تضعیف نقش پنتاگون و کاخ سفید و تقویت نقش وزارت خارجه مؤثر بوده است.

حال به نظر می‌رسد وزارت امور خارجه امریکا همچنان که به نوعی در سفر تیلرسون نیز مشهود بود می‌خواهد از دیپلماسی نرم برای ترمیم خرابی‌های گذشته و تعقیب اهداف امریکا در منطقه با هزینه کمتر استفاده کند. در واقع شرایط و مقتضیات جدید امریکا را به اتخاذ این رویکرد وادار کرده است، اما این به مفهوم تغییر راهبردی سیاست‌ها و اهداف امریکا و دولت ترامپ نیست و برای مثال در مورد ترکیه هدف وزارت امور خارجه و شخص تیلرسون این است که چگونه ترکیه را از محور روسیه و ایران در سوریه جدا کند و به محور سابق برگرداند و یا اینکه چگونه لبنان را به پذیرش خواسته‌های رژیم صهیونیستی در ترسیم خطوط دریایی یا سهیم شدن در حوزه نفت و گاز موسوم به بلوک ۹ متقاعد کند که البته در این زمینه پاسخ کوبنده‌ای از مقامات لبنان و در رآس آن‌ها میشل عون رئیس‌جمهور این کشور دریافت کرد.

منبع: روزنامه جوان