یادداشت/ حمیدرضا عسگری

عربستان و چالش قدرت داخلی و خارجی

با توجه ناکامی‌های موجود در عرصه سیاسی و نظامی، به نظر می‌رسد حکومت عربستان با در دستورکار قراردادن تصفیه‌سازی سیاسی و نظامی در داخل، بیش از پیش به حمایت اصلی‌ترین حامی خود یعنی آمریکا نیازمند باشد.

کد خبر: ۲۸۱۳۱۰

تاریخ: ۰۹ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۲:۱۸

به گزارش گروه سایر رسانه های دفاع پرس، حمیدرضا عسگری در یادداشتی نوشت:

«سلمان بن عبدالعزیز»، پادشاه عربستان در ادامه تغییرات در سطوح بالای مقامات این کشور، سرلشکر «عبدالرحمن بن صالح البنیان» رئیس ستاد کل نیروهای مسلح، سرلشکر ستاد «محمد بن عوض سحیم» فرمانده نیروی هوایی و «فهد بن ترکی بن عبدالعزیر» فرمانده نیروی زمینی عربستان را برکنار کرد. همچنین بر اساس فرمان پادشاه سعودی «احمد السالم» معاون وزیر کشور از سمت خود برکنار شد.

آل‌ سعود قدرت را از سال 1932 در عربستان در دست دارد و همیشه جنگ قدرت عاملی برای اختلاف میان شاهزادگان بوده است. لذا سیرتحولات سیاسی و جنگ قدرت در درون شاکله حاکمه آل سعود سبقه ای تاریخی دارد، چرا که هریک از شاهزادگان دربار بنابر میزان قدرت و ثروت خواهان رسیدن به مناصب و پست های حکومتی هستند.

اما اینبار این اختلاف رنگ و بوی دیگری به خود گرفته و ملک سلمان برخلاف منشور و وصیت ملک عبدالعزیز موسس خاندان سعودی، که قرار بود قدرت از برادر به برادر برسد و تا زمانی که فرزندان وی زنده هستند قدرت به نسل سوم شاهزاده‌ها نرسد، فرزندش را به عنوان ولیعهد و وزیردفاع منصوب کرد.

عربستان که در ماه های اخیر در چارچوب آنچه تحلیلگران سیاسی آن را کودتای نرم شاه عربستان سعودی نامیده اند شاهد موجی از برکناری در رده های سیاسی و امنیتی بوده است، جمع کثیری از شاهزادگان و ثروتمندان سلطنت را بازداشت و از سمت هایشان برکنار کرد تا احتمال مخالفت ها و یا شورش های احتمالی را خنثی کند.
در چارچوب این نگرانی ها دامنه عزل و نصبها تنها به عرصه سیاسی محدود نمانده و عرصه های امنیتی و نظامی را نیز شامل شده است که این موضوع بیانگر بیم ملک سلمان از واکنش لایه های درونی آل سعود به سنت شکنی وی در نحوه انتقال قدرت و تحرکاتش در قبضه کامل قدرت است.

لذا نگرانی های خاندان سلمان بن عبدالعزیز، پادشاه کنونی عربستان از واکنشهای احتمالی به اقدامات این خاندان در قبضه قدرت در عربستان از جمله احتمال انجام یک کودتای نظامی که در قالب جنگ قدرت در میان رژیم آل سعود قابل تحلیل است یکی از عوامل تغییرات اساسی در رده های بالای ارتش عربستان بوده است. موضوع مهم دیگری که در برکناری فرماندهان ارتش عربستان قابل بررسی است و به نظر می رسد دلیل اصلی تغییرات گسترده در سطوح فرماندهی ارتش عربستان بوده باشد، موضوع ناکامی های فزاینده آل سعود در عرصه نظامی در منطقه است. در ماه های اخیر شاهد شکست آل سعود در جنگ افروزی های خود علیه یمن و تاثیرپذیری از ضربات ارتش و نیروهای مقاومت یمن هستیم. ارتش سعودی مشغول به جنگی در یمن است که اولاً این جنگ مورد استقبال شهروندان عربستانی نیست و ثانیاً ظفر و پیروزی درآن مشاهده نمی شود. از سوی دیگر این جنگ چهره محمد بن سلمان را در خارج عربستان تخریب و جامعه جهانی وی را عامل کشتار غیرنظامیان و کودکان می داند.

با این اوصاف با توجه ناکامی های موجود در عرصه سیاسی و نظامی، به نظر می رسد حکومت عربستان با در دستورکار قراردادن تصفیه سازی سیاسی و نظامی در داخل، بیش از پیش به حمایت اصلی ترین حامی خود یعنی آمریکا نیازمند باشد. چرا که وجهه و اعتبار این رژیم نزد کشورهای اروپایی به شدت آسیب دیده و افکارعمومی نیز آن را محکوم می کند. به نظر می رسد با روند کنونی لایه های زیرین قدرت در عربستان به حرکت درآیند و خود را در قالب اعتراضات عمومی و یا کودتای سیاسی و نظامی نمایان سازند.

منبع: آفرینش