یادی از چهره‌های دینی و قرآنی که در سال 96 ابدی شدند

جامعه دینی و قرآنی کشور در سال 1396 از نخستین روزهای نوروز تا واپسین روزهای زمستان، در کنار کامیابی‌ها و موفقیت‌ها، شاهد فقدان جمعی از نامداران این عرصه بود که نبود هر یک خسرانی بزرگ برای حوزه‌های اخلاق، علم و پژوهش است. در این گزارش با مروری کوتاه بر زندگی این چهره‌های دینی و قرآنی، یاد آن‌ها را گرامی می‌داریم.

کد خبر: ۲۸۳۹۷۱

تاریخ: ۲۷ اسفند ۱۳۹۶ - ۱۲:۱۱

به گزارش گروه فرهنگ و هنر دفاع پرس، سال 1396، جامعه دینی و قرآنی کشور، ده‌ها تن از بزرگان و پیشکسوتان خود را از دست داد که هریک در طول سالیان سال زندگی پرارزش خود، در زمینه‌های اخلاق، معرفت، علم و پژوهش، منشأ خدمات فراوانی برای ایران بوده‌اند و آثار ارزشمندی از خود به‌جای گذاشته‌اند.

چهارم فروردین‌/ آیت‌الله سید مهدی ابن‌الرضا خوانساری

آیت‌الله سید مهدی ابن‌الرضا خوانساری از فقهای شهر خوانسار و موسس حوزه علمیه خوانسار بود که عصر جمعه چهارم فروردین‌ماه سال 96، در سن ۸۲ سالگی، دار فانی را وداع گفت.
وی از شاگردان مرحوم آیت‌الله اراکی، گلپایگانی و محقق داماد به شمار می‌رفت. اثر «ضیاء الابصار فی ترجمه علماء الخوانسار» از تالیفات مهم آیت‌الله سید مهدی ابن‌الرضا خوانساری است.

16 فروردین‌/ شیخ هادی باریک‌بین

شیخ هادی باریک‌بین که از 16 فروردین 96 به علت بیماری در بخش آی.سی.یو یکی از بیمارستان‌های قزوین بستری شده بود، صبح 19 فروردین‌ماه به دیار باقی شتافت.

آیت‌الله باریک‌بین در سال 1309 خورشیدی در قزوین به دنیا آمد، پس از تحصیلات ابتدایی برای ادامه تحصیل علوم دینی در سال 1328 راهی قم شد. همچنین سه سال را در حوزه نجف گذراند. آیات عظام علامه طباطبائی، نوری همدانی، مشکینی، سلطانی، منتظری، میرزا باقر زنجانی و امام خمینی (ره) از‌جمله استادان عالی وی بودند. این عالم فقید، در طول اقامت در قم به مدت دو سال از درس خارج اصول آیت‌الله بروجردی و سپس دروس خارج فقه و اصول امام‌خمینی (ره) بهره برد. وی در مبارزات انقلابی در قزوین نقش موثری داشت و همواره در صف مبارزین نهضت امام راحل بود.

آیت‌الله باریک‌بین از سال 1360 تا 1393 نماینده ولی فقیه در استان و امام جمعه شهر قزوین و سه دوره نماینده مردم قزوین در مجلس خبرگان رهبری و از اعضای مجلس خبرگان قانون اساسی بود. کتاب زندگی‌نامه وی به همت سازمان اسناد وزارت اطلاعات به منظور پاسداشت خدمات این عالم عالیقدر تدوین و منتشر شده است.

21 فروردین‌/ سید میرزا حسن صالحی

آیت‌الله سیدحسن صالحی معروف به میرزا حسن صالحی، پدر سید عباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی است که بامداد روز دوشنبه ۲۱ فروردین‌ماه بعد از یک دوره بیماری در بیمارستان امام رضا (ع) شهر مشهد، دار فانی را وداع گفت و سه‌شنبه ۲۲ فروردین‌ماه پیکر او در جوار بارگاه ملکوتی امام رضا (ع) به خاک سپرده  شد.

سيد ميرزا حسن صالحی در سال ۱۳۰۶ شمسی در روستای رخنه از توابع فريمان چشم به جهان گشود و تحت آموزه‌های پدر و مادر خود بزرگ شد. در دوران كودكی شاهد جريان كشف حجاب و نهضت گوهرشاد بوده و آبان سال ۱۳۲۳ در حوزه مشهد مستقر و از محضر استادانی چون مرحوم شيخ محمدتقی اديب نيشابوری و آيت‌الله حاج شيخ هاشم قزوينی و آيت‌الله حاج سيد محمدهادی ميلانی بهره‌مند شد و به مدت بيش از نيم قرن به تدريس علوم دينی در شبستان‌های مسجد جامع گوهرشاد پرداخت. وی به‌ويژه در ابعاد اخلاقی و معنوی، تأثيری ماندگار بر طلاب و فاضلان حوزه داشت، سطوح عاليه را تدريس و شاگردان بسياری تربيت کرد.

23 فروردین/ دکتر محمدمهدی اصفهانی

دکتر محمدمهدی اصفهانی، عضو افتخاری فرهنگستان علوم پزشكی در روز بیست و سوم فروردین 96 درگذشت.

وی استاد ممتاز و پیشکسوت دانشگاه علوم پزشکی ایران و پژوهشگر برجسته حوزه قرآن و طب وزارت بهداشت‏ و همچنین رئیس مرکز تحقیقات قرآن، حدیث و سلامت دانشگاه علوم پزشکی تهران و برگزیده بخش پژوهشی چهره‌های قرآنی وزارت بهداشت در سال ۹۵ بود. مرحوم دكتر اصفهانی از پژوهشگران برجسته در زمینه پژوهش‌های «قرآن و سلامت» بوده که  نگارش ۴۵ کتاب در زمینه‌های مختلف را در کارنامه علمی خود دارد.

رئیس گروه برنامه‌ریزی علوم پزشکی، معاونت آموزشی وزارت بهداشت؛ سرپرست مرکز تحقیقات علوم قرآن، حدیث و طب؛ مشاور وزیر بهداشت در امور طب اسلامی؛ عضو بورد طب سنتی، بورد اخلاق پزشکی، بورد تاریخ علوم پزشکی؛ کمیته‌های اخلاق پزشکی و اخلاق در پژوهش‌های پزشکی  بازشناسی، مقدمه‌نویسی و احیای کتاب‌ها و رسائل مرتبط با طب سنتی و طب اسلامی از مهم‌ترین سابق علمی این استاد فقید است.

وی در دوران عمر ارزشمند خود همچنین به دریافت جایزه جشنواره آموزشی شهید مطهری (۱۳۸۸)، جایزه استاد نمونه کشوری (۱۳۹۰) و جایزه اخلاق پزشکی در چهاردهمین جشنواره ابن سینا (۱۳۹۱) نائل شده است.

سوم مرداد/ محمود شریف صادقی

محمود شریف صادقی، متولد سال ۱۳۱۵ و از شاعران آئینی شناخته شده و پیشکسوت شهر قم، در سال‌های اخیر به دلیل بیماری مدتی در منزل بستری بوده و سه‌شنبه سوم مردادماه 96، در سن 81 سالگی دار فانی را وداع گفت.

این شاعر فقید در بسیاری از جلسات شعری انجمن ادبی محیط و استاد مجاهدی حضور فعال داشته و در شهر قم به‌‌عنوان استاد شعر آئینی از وی یاد می‌شد. محمود شریف صادقی در زمره شاعران آئینی حاضر در مجالس شعر نیمه ماه مبارک رمضان مقام معظم رهبری نیز بوده‌ است.

25 آبان/ سیدمهدی فاطمیان

سیدمهدی فاطمیان، از چهره‌های پیشکسوت قرآنی کشور، پنجشنبه ۲۵ آبان پس از یک دوره بیماری در بیمارستان سینا دار فانی را وداع گفت.

وی متولد ۱۳۲۳ كرمانشاه، حافظ کل قرآن كريم بود. مرحوم فاطمیان از سال ۴۶ حفظ قرآن كريم را آغاز و نخستین فردی بود كه قرآن را با شماره آيات با توجه به مفاهيم آن حفظ كرد. وی ساليان متمادی به آموزش حفظ برای گروه‌های مختلف پرداخت و مربيان حفظ بسیاری را تربيت كرد. این پیشکسوت فقید قرآنی، نفر سوم مسابقات بين‌المللی جمهوری اسلامی ايران در رشته حفظ كل قرآن در سال ۶۳ بود.

30 مهر/ محمدحسن جواهری

محمدحسن جواهری از پیشکسوتان عرصه نویسندگی و مفسر قرآن کریم، یکشنبه 30 مهر در نیشابور به دیدار حق شتافت.

وی متولد اول مهر 1294 شمسی در تهران است که در سال 1330 برای تحصیل به نجف رفت و پس از بازگشت به ایران به‌صورت موقت به کارهای بانکی مشغول شد و بیشترین وقت خود را در تحصیل و نگارش علوم قرآنی و اهل بیت (ع) صرف کرد. آن مرحوم، از کودکی شاگرد برجسته حاج شیخ رجبعلی خیاط بود که در درک و فهم او از معانی والای قرآن کریم و اهل بیت عصمت و طهارت (ع) بسیار تاثیرگذار بود.

محمدحسن جواهری 6 کتاب با عنوان‌های «خودآموز قرآن بدون معلم»، «رمز عشق (داستان حضرت یوسف)»، «پرنس یا کنیز (داستان حضرت نرگس خاتون)»، «پیشمرگان کاروان (داستان حضرت مسلم )» و «شلیک خنده (2مجلد)» را در کارنامه خود دارد. این نویسنده و مفسر قرآن کریم آثاری همچون «المقتل»، «رمز شهرت»، «معالم‌الدین» و «جن» را نیز آماده چاپ دارد که در اختیار دوستان و فرزند وی است.

براساس وصیت محمدحسن جواهری، تمامی کتاب‌های کتابخانه شخصی وی به اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی نیشابور واگذار شد.

29 آذر/ ​آیت‌الله حائری شیرازی

آیت‌الله حائری شیرازی، عضو مجلس خبرگان رهبری و نویسنده بیش از 20 عنوان کتاب در حوزه‌های دین و فقه و عرفان، چهارشنبه 29 آذرماه در سن 81 سالگی دار فانی را وداع گفت.

محمدصادق (محی‌الدین) حائری شیرازی، متولد 1315 در شیراز، عضو مجلس خبرگان رهبری، نماینده شیراز در اولین دوره مجلس شورای اسلامی و امام جمعه سابق شیراز است.

تالیف بیش از 20 عنوان کتاب در کارنامه علمی آیت‌الله حائری شیرازی دیده می‌شود که از آن‌جمله می‌توان به «انسان الهی»، «با علی در صحرا»، «تمثیلات»، «تفسیر سوره حمد»، «درس سحر»، «در سایه سار وحی»، «سیری در آفاق»، «پول رایج جهانی و احیای پول اسلام» ، «اخلاق در اسلام» و «علم و دین» اشاره کرد.

چندی پیش در جریان برگزاری شانزدهمین نمایشگاه کتاب فارس، از کتاب «حکومت جهانی خدا» اثر آیت‌الله حائری شیرازی رونمایی و از مقام علمی و ادبی، نماینده سابق ولی فقیه در استان فارس تجلیل شد.

9 آذر/ حبیب‌الله چایچیان

​حبیب‌الله چایچیان، متخلص به حسان، شاعر و مرثیه‌سرای اهل بیت(ع)، پنج‌شنبه ۹ آذر 1396، چشم از جهان فانی فروبست.

حبیب‌الله فرزند محمدحسین در سال ۱۳۰۲ش در تبریز زاده شد. شش ساله بود که همراه خانواده‌اش به تهران مهاجرت کرد. چایچیان تحصیلات خود را در تهران در مدرسه ایران و آلمان به پایان رساند، سپس به استخدام بانک ملی ایران درآمد.

بیشتر سروده‌های وی مدح و مرثیه اهل بیت (ع) است. حسان از علامه امینی و عسکری تأثیر پذیرفته و علامه امینی و آیت‌الله خامنه‌ای وی را تحسین و تشویق کرده‌اند. دیوان اشعار این شاعر فقید در سه جلد به چاپ رسیده است.

«امشب شهادت نامه عشاق امضا می‌شود» و «آمدم‌ ای شاه پناهم بده» از سروده‌های معروف او است. گل‌های پرپر، خزان گلریز، باغستان عشق، سایه‌های غم،‌ ای اشک‌ها بریزید (جلد اول دیوان اشعار)، خلوتگاه راز (جلد دوم دیوان اشعار)، چهل حدیث جالب از علی بن ابی‌طالب(ع) و جلد سوم دیوان اشعار از جمله دیگر آثار وی است.

حبیب‌الله چایچیان کتاب «بَطَلَةُ کربلا» اثر بنتُ الشاطی را نیز با عنوان «زینب(سلام الله علیها) بانوی قهرمان کربلا» به فارسی ترجمه کرد. همچنین «فاطمه زهرا ام‌ابیها؛» مجموعه‌ای از مطالب علامه امینی درباره حضرت زهرا (س) نیز توسط وی گردآوری شده است.

سوم اسفند/ عباس ولی‌زاده

عباس ولی‌زاده، کاتب قرآن کریم، پنجشنبه سوم اسفندماه 96 در سن 52 سالگی به دلیل ایست قلبی به دیار باقی شتافت.

وی سال ۱۳۴۴ شمسی در تهران در خانواده‌ای مذهبی و هنردوست چشم به جهان گشود و در سن ۱۵ سالگی و در دوره راهنمایی توسط یکی از معلمان خود به هنر خوشنویسی علاقه‌مند شد. ناگزیر، عشق و علاقه شدید به هنر خوشنویسی، وی را به شرکت در دوره‌های آموزشی انجمن خوشنویسان ترغیب کرد و سال‌ها تحت تعلیم اساتید برجسته قرار گرفت.

ولی‌زاده علاوه بر خط نستعلیق به خط نسخ ایرانی روی آورد و در سال ۱۳۷۸ موفق به کسب مدرک ممتاز از انجمن خوشنویسان ایران شد و پس از کسب مدرک ممتاز به شغل کتابت روی آورد و کتابت کتاب‌های ادبی از جمله دیوان حافظ، دیوان باباطاهر عریان و رباعیات خیام را آغاز کرد و کتابت کلیات مفاتیح الجنان، منتخب مفاتیح الجنان، صحیفه سجادیه و دیگر کتاب‌های ادعیه را نیز به خط نسخ در کارنامه دارد.

وی موفق به کتابت اولین کلام‌الله مجید در سال ۱۳۸۲ شد و تاکنون هشت مرتبه این مصحف شریف را کتابت کرد. از این کاتب قرآن همچنین حدود ۸۴ جلد کتاب به چاپ رسیده است.

21 اسفند/ شیخ نصرالله شاه‌آبادی

آیت‌الله شیخ نصرالله شاه‌آبادی، نماینده مجلس خبرگان رهبری در شامگاه ۲۷ بهمن ۱۳۹۶ بر اثر زخم دیابت، گرفتگی عروق پا و ایست تنفسی در بخش مراقبت‌های ویژه بیمارستان بقیةالله بستری شد و دوشنبه ۲۱ اسفند ماه ۱۳۹۶ چشم از دنیا فروبست.

شیخ نصرالله شاه‌آبادی در سال ۱۳۱۰ هجری شمسی در قم به دنیا آمد. نخستین معلم دینی و قرآن او از نوادگان شیخ عبدالکریم حائری معروف به ملا باجی بود. تحصیلات خود را در تهران آغاز و از اساتید تهران استفاده کرد و بعد از فوت پدر به قم رفته و از محضر استادان بنام حوزه قم از جمله سید حسین بروجردی و سید محمد حجت و سید محمدتقی خوانساری بهره برد. در سال ۱۳۳۰ تحصیلات حوزوی خود را در نجف نزد علمای حوزه همچون سید ابوالقاسم خویی، سید عبدالهادی شیرازی، سید محمد روحانی و شیخ حسین حلی گذراند. وی شاگرد سید روح‌الله خمینی، بنیانگذار انقلاب اسلامی ایران نیز بوده ‌است. شیخ نصرالله شاه‌آبادی در سال ۱۳۴۹ به تهران بازگشت و به تدریس و اقامه نماز در تهران مشغول شد و پس از اعزام به قم به تدریس علوم دینی در حوزه علمیه پرداخت.

وی دارای نوشته‌های فراوان از تقریرات دروس استادانش به‌ویژه آیت‌الله خویی است. اما آنچه از او به چاپ رسیده، «مناسک حج» مطابق با فتوای ایشان و همچنین خاطرات زندگی‌اش است. شیخ نصرالله شاه‌آبادی در خاطرات خواندنی‌اش از دوران کودکی و نوجوانی و خاندان و استادان و وضع اجتماعی نجف و عراق و حکومت‌ها و مراجع تقلید آن زمان و دوران رژیم شاه و وقایع انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی سخن گفته است. این خاطرات به همت نواده‌ آن مرحوم، سید حسین کشفی به سرانجام رسیده است.

شیخ نصرالله شاه‌آبادی از مجتهدین شیعه، نماینده استان تهران در پنجمین دوره مجلس خبرگان رهبری و فرزند آیت‌الله محمدعلی شاه‌آبادی بود.

انتهای پیام/ 161