یادداشت/ سید رحیم نعمتی

غروب برجام در راه است

فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، روز دوشنبه 16 آوریل و قبل از نشست شورای روابط خارجی اتحادیه اروپا در شهر لوگزامبورگ با خبرنگاران مواجه شد و همان سخنان قبلی را در مورد حمایت اتحادیه اروپا از توافق هسته‌ای ایران با گروه 1+5 یا همان برجام تکرار کرد و اینکه اتحادیه اروپا سعی می‌کند از ادامه اجرای برجام مطمئن شود.

کد خبر: ۲۸۶۹۷۶

تاریخ: ۲۸ فروردين ۱۳۹۷ - ۰۲:۳۰

به گزارش گروه سایر رسانه‌های دفاع پرس، سید رحیم نعمتی در یادداشتی نوشت:

فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، روز دوشنبه 16 آوریل و قبل از نشست شورای روابط خارجی اتحادیه اروپا در شهر لوگزامبورگ با خبرنگاران مواجه شد و همان سخنان قبلی را در مورد حمایت اتحادیه اروپا از توافق هسته‌ای ایران با گروه 1+5 یا همان برجام تکرار کرد و اینکه اتحادیه اروپا سعی می‌کند از ادامه اجرای برجام مطمئن شود. منظور او از این اطمینان کاری است که رهبران اروپایی در برابر ضرب‌الاجل دونالد ترامپ، رئیس‌ جمهور امریکا، می‌توانند بکنند. این ضرب‌الاجل تا کمتر از یک ماه دیگر در 12 می‌ به پایان می‌رسد و حالا موگرینی می‌گوید رهبران اروپایی تلاش می‌کنند تا قبل از فرارسیدن این ضرب‌الاجل با انجام گفت‌وگو‌هایی با امریکایی‌ها، «هر چه که می‌توانند برای اجرای کامل برجام انجام دهند.»‌ منظور موگرینی از تلاش رهبران اروپایی می‌تواند مربوط به خبر‌هایی باشد مبنی بر اینکه امانوئل ماکرون، رئیس‌ جمهور فرانسه و آنگلا مرکل، صدر اعظم آلمان، در روز‌های 24 و 27 آوریل برنامه سفری به واشنگتن دارند و گفته می‌شود که ترزا می، نخست‌ وزیر بریتانیا، هم قصد دارد در روز‌های آینده و با یک سفر غیرمنتظره راهی امریکا شود.

عمده تحلیل و تفسیر این سفر سه‌گانه حول بحث و گفت‌وگو با ترامپ بر سر برجام است و اینکه به هر نحو شده او را راضی به ماندن در برجام بکنند به خصوص اینکه در روز‌های گذشته مذاکرات اروپایی‌ها با طرف امریکایی در سطوح پایین‌تر در جریان بوده است. تارنمای آلمانی اشپیگل به نقل از دو دیپلمات امریکایی گزارشی از مذاکرات دیپلمات‌های اروپایی با وزارت خارجه امریکا داده است. این مذاکرات بر محور چهار شرطی بوده که ترامپ برای ماندن در برجام مطرح کرده بود و به نظر می‌رسد دیپلمات‌های اروپایی سعی دارند با یک نوع معامله امریکایی‌ها، دستکم انجام برخی از این شروط را در دایره‌ای خارج از برجام قرار بدهند و در مقابل، امریکایی‌ها هم قبول کنند تا بدون تغییر برجام از آن خارج نشوند. از چهار شرط ترامپ، اروپایی‌ها محدود کردن برنامه موشکی ایران و مقابله با آنچه که رفتار بی‌ثبات‌کننده ایران در منطقه می‌خوانند را در مقوله برنامه تحریمی در خارج از برجام قرار داده‌اند و گفته می‌شود که در مورد بازرسی از تأسیسات هسته‌ای با ایران هم به توافقی «نزدیک» با امریکا رسیده‌اند. در این میان، شرط تغییر در سقف زمانی محدودیت غنی‌سازی اورانیوم در ایران که به «مقررات غروب خورشید» مشهور شده مورد حساسی است که گویا هنوز اختلافات جدی بین اروپایی‌ها و امریکایی‌ها بر سر این شرط در کار است و حتی در مذاکرات انجام شده هم پیشرفتی در این مورد به دست نیامده است.‌

می‌توان گفت که برنامه سفر سه اروپایی به واشنگتن و دیدار آن‌ها با ترامپ بیشتر از هر چیز جلب رضایت او برای کوتاه آمدن بر سر شرط چهارم یا «مقررات غروب» است تا با این کار مانع خروج او از برجام و احتمال غروب اصل برجام بشوند. مشکل کار اینجا است که خلق و خوی ترامپ و غیرقابل پیش‌بینی بودن او باعث می‌شود نتیجه سفر‌های این سه نامعلوم باشد و نتوان انتظار جدی برای تلاش این سه و نجات برجام از غروب آن داشت. تصمیم ترامپ برای آوردن جان بولتون و مارک پمپئو در پست‌های مشاور امنیت ملی و وزارت خارجه امریکا یکی از مهم‌ترین دلایلی است که نشان می‌دهد ترامپ مشغول صف‌آرایی جدی در مقابل برجام و هر تلاشی از سوی اروپایی‌ها است. با توجه به این واقعیت و عزم جدی ترامپ است که در میان اعضای اتحادیه اروپا هم آن صف واحد قبلی هم دیده نمی‌شود و در حالی که برخی اعضا مثل بریتانیا و فرانسه می‌خواهند از ابزار تحریم ایران برای خشنود کردن ترامپ استفاده کنند، کشور‌هایی مثل ایتالیا، اسپانیا و اتریش موافق این سیاست نیستند و به همین جهت هم است که موگرینی می‌گوید در جلسه روز دو شنبه شورای روابط خارجی اتحادیه، تحریمی علیه ایران به تصویب نمی‌رسد. این می‌تواند یک گام در جهت ارزیابی مجدد اروپا در مقابل ضرب‌الاجل ترامپ باشد تا اینکه به جای راضی کردن او، سیاست شفاف و روشنی در قبال برجام در پیش بگیرند و معلوم بکنند که در هر صورتی و حتی با خروج ترامپ هم که شده از برجام حمایت می‌کنند. در واقع، ترامپ با تجربه تجاری خود به سراغ برجام آمده و رهبران اروپایی نمی‌توانند با چانه‌زنی او را متقاعد به تغییر مسیر کنند و اگر به همین شیوه عمل بکنند باید به جای حفظ برجام، انتظار غروب آن را داشت.

منبع: روزنامه جوان