بخش ششم/ سیری در کتاب‌های مقتل امام حسین (ع)؛

«مقتل علامه مجلسی» مفصل‌ترین و مستندترین مقتل امام حسین (ع)

کتاب «مِحَن الابرار» که به «مقتل علامه مجلسی» مشهور است، ترجمه بخشی از کتاب شریف «بحارالانوار» است که به اعتبار نویسنده آن «محمدباقر مجلسی» از منابع معتبر و مستند به شمار می‌آید.

کد خبر: ۳۰۹۵۵۶

تاریخ: ۲۸ شهريور ۱۳۹۷ - ۰۲:۳۰

به گزارش خبرنگار فرهنگ و هنر دفاع پرس، علامه «محمدباقر مجلسی فقیه»، محدث، متکلم و شاعر، شیخ الاسلام اصفهان و از دانشمندان بزرگ اواخر حکومت صفوی است. این عالم عالی‌قدر در چهار سالگی به درس و بحث روی آورد و در ۱۴ سالگی از «ملاصدرا» اجازه روایت گرفت و در مکتب دانشمندانی، چون «شیخ حر عاملی»، «ملامحسن استرآبادی»، «ملامحسن فیض کاشانی» و «ملاصالح مازندرانی» حضور داشته است.

علامه مجلسی در مدت کوتاهی بر دانش‌های صرف و نحو، معانی و بیان، لغت و ریاضی، تاریخ و فلسفه، حدیث و رجال، درایه و اصول، فقه و کلام مسلط شد و پس از فوت پدر به زعامت مسجد و مدرسه جامع اصفهان پرداخت. در درس او بیش از هزار طلبه حاضر می‌شدند. در مکتب این علامه عصر صفوی شخصیت‌های بزرگی از دانشمندان درس گرفته‌اند. «سید مصلح الدین مهدوی» در کتاب «زندگی‌نامه علامه مجلسی» به نام ۱۸۱ نفر از شاگردان وی اشاره کرده است. علامه علاوه بر علم و دانش در عرصه سیاست نیز فعال بود و پس از فوت «مرحوم ملامحمدباقر سبزواری» در سال ۱۰۹۰ به منصب شیخ الاسلامی دست یافت.

او با احراز این منصب، تا حد ممکن در رونق و رواج علم و حدیث تشیع، محدودیت دشمنان اسلام و مبارزه با ظلم که پیش از وی کسی قدرت جلوگیری آن را نداشت کوشید. کتاب «بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار الائمه اطهار علیهم السلام» گسترده‌ترین کتاب حدیثی شیعه است که علاوه بر جامع بودن، معارف جنبی دیگر مانند مباحث لغوی، مباحث تفسیری و مباحث فراوان کلامی و. را در بردارد.

علامه مجلسی این کتاب را با کمک گروهی از شاگردانش در مدت ۴۰ سال تدوین کرد. شرح کافی شریف را به نام «مرآةالعقول» در ۲۶ جلد و «شرح تهذیب الاحکام» را به نام «ملاذ الاخیار» در ۱۶ جلد تحریر کرد. آثار فارسی علامه مجلسی به زبان فارسی بیش از ۶۰ کتاب و رساله است. بر این اساس می‌توان مجلسی را پرکارترین عالم شیعی به حساب آورد که با تألیف بیش از ۷۰ اثر در بیش از ۲۰۰ جلد توانست به جامعه تشیع خدمت کند.

کتاب ارزشمند «محن الابرار» که به «مقتل محمد باقر علامه مجلسی» مشهور است. ترجمه و شرح «مقتل بحار الانوار» است. این مقتل توسط «آیت‌الله حسن هشترودی تبریزی» ترجمه شده است. این اثر توسط «علی اکبر رنجبران تهرانی» در ۲۸ باب فصل تدوین و بازنویسی شده است. کلیه وقایع مربوط به امام حسین (ع) از شروع امامت تا شهادت ایشان به تفضیل بیان شده است. مقتل «علامه مجلسی» به دلیل اعتبار علمی مولف آن از سندیت بالایی برخوردار است.

علامه مجلسی در کتاب شریف بحارالانوار (بخشى از جلد چهل و چهارم، باب بیست و چهارم از صفحه ۱۷۴ به بعد، و تمام جلد چهل و پنجم، تا پایان باب پنجاه از چاپ جدید وجزء دوم و سوم جلد دهم) یعنى بیش از یک و نیم جلد از این کتاب را به زندگانى امام حسین علیه‏السلام و مقتل ایشان و حوادث پس از شهادت حضرت در قالب ۲۷ باب، اختصاص داده است. به این بخش از کتاب بحارالانوار، مقتل بحار الانوار گفته مى‌‏شود.

مترجم در برگردان متن بحارالانوار تنها به خود کتاب اکتفا نکرده بلکه توضیحات مفصلی به استناد منابع دیگر در کتاب آورده است.

«محن الابرار» در ۲۸ باب تنظیم شده و بیش از ۱۴۰۰ صفحه را به خود اختصاص داده است. از این جهت باید گفت که این مقتل یکی از مفصل‌ترین و کامل‌ترین مقاتلی است که در موضوع شهادت سیدالشهدا (ع) تالیف و ترجمه شده است.

«محن الابرار» با ترجمه «آیت‌الله حسن هشترودی تبریزی» و بازنویسی و تحقیق «علی اکبر رنجبران تهرانی» در ۲ جلد تالیف و توسط نشر «آرام دل» در هزار نسخه منتشر شده است.

انتهای پیام/ 161