حج نماد پرشکوه برادری میان فرق اسلامی است

حضرت امام خمینی (ره) فلسفه حج را ایجاد تحکیم برادری مذاهب اسلامی می‌دانند، این گردهمایی عظیم مسلمانان فارغ از مذهب و فرقه‌ای که به آن معتقدند، فرصت مغتنمی است برای تعامل و تشکیل امت واحده‌‌ای برای رشد و تعالی جهان اسلام.

کد خبر: ۳۶۹۳۲۷

تاریخ: ۱۸ آبان ۱۳۹۸ - ۱۵:۰۲

به گزارش خبرنگار فرهنگ و هنر دفاع‌پرس، ایام دهم ربیع‌الاول تا هفدهم ربیع‌الاول هفته وحدت نام‌گذاری شده است که رهبر معظم انقلاب اسلامی در زمان تبعدیشان به ایرانشهر درسال 1356 ایده اصلی آن را مطرح کردند. هفته وحدت هر چند نقشی اساسی در پیروزی انقلاب داشت اما چنان که روشن است به دلیل برخی اقدامات ضد مذهبی رژیم پهلوی طبیعی بود که رسمیت نیابد اما بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، هفته وحدت رسمیت یافته و وارد تقویم کشور شد.

در سال 1358 نیز رهبر کبیر ایران اسلامی حضرت امام خمینی (ره) با تاکید بر گرامی‌داشت هفته وحدت و پرهیز اختلاف‌افکنی طی نامه‌ای به حجج‌الاسلام  «محی‌الدین انواری» و «فضل‌اللَّه محلاتی» به مناسبت برگزرای حج مواردی را متذکر شدند.

متن این پیام با اینکه به منظور ایام حج نگاشته شده است اما حاوی نکات ارزشمندی است که می‌توان آن‌ها را به هفته وحدت و تعامل میان فرق اسلامی تعمیم داد. متن پیام تاریخی امام راحل در کتاب «تجلی وحدت» نوشته «محمدصادق نجمی» همراه با شرح و تفسیر آن نتشر شده است که در ادامه بخش‌هایی از آن را می‌خوانید:

بازشناسی افکار و اندیشه‌های بلند امام راحل

«امروزه پرداختن به زوایای اندیشه والا و بلند امام از سوی متفکران، مورخان و نویسندگان، نیازی جدی برای جامعه اسلامی، به‌ویژه برای نسل جوان کشور است که اینک به حد رشد رسیده‌اند اما به دلیل عدم حضور در عرصه انقلاب، از شخصیت امام و افکار نورانی ایشان و ره‌آوردهای انقلاب اسلامی آگاهی جامع و دقیقی ندارند.

همچنین تشریح افکار ژرف آن پیشوای راحل قدس سره و تحلیل و تفسیر وقایع و حوادث انقلاب و علل و عوامل ظهور و پیدایش آن برای مسلمانان دیگر کشورها که از حقایق انقلاب کمتر مطلبی شنیده‌اند، ضرورتی است انکارناپذیر.

بدیهی است در مرحله نخست، انجام این وظیفه، بر عهده کسانی است که به امام نزدیک بوده و از پیش از پیروزی انقلاب و نیز پس‌ازآن، به‌طور مستقیم در جریان حوادث قرار داشته و سردی و گرمی آنها را لمس کرده‌اند.

ارائه این معلومات همانند دَینی است بر گردن آنان که باید آن را نسبت به انقلاب و امام ادا کنند. روشن است که افزون بر تبیین و بررسی اصل انقلاب، باید نظریات و حکم‌های صادره از سوی امام قدس سره که هر یک انقلابی بود در درون انقلاب، از سوی متخصصان و کارشناسان بررسی شود و درباره هریک از آنها، همایش‌ها و اجلاسیه‌ها برگزار گردد و مقالات و سخنرانی‌ها ارائه شود تا اهمیت هر یک از آنها که در تاریخ اسلام برای اولین بار اتفاق افتاده است جلوه کند؛ مانند:

1ـ طرح ولایت فقیه به‌عنوان زیربنای قانون اساسی.

2ـ طرح اجتهاد پویا و نقش دو عنصر «زمان» و «مکان» در احکام فقهی.

3ـ طرح اسلام ناب محمدی و اسلام آمریکایی.

4ـ رسمیت دادن به اسلام و به اصل دین‌باوری در سطح جهان.

5ـ نقش نامه امام به گورباچف و آثار آن.

6ـ حکم اعدام سلمان رشدی و انعکاس آن در جهان.

7ـ اعلان روز جهانی قدس.

8ـ مبارزه و مقاومت در برابر استعمار و ...

یکی دیگر از این نظریات، حکم و دستور آن رهبر عظیم‌الشأن انقلاب اسلامی و بزرگ مرجع شیعه بر حضور شیعیان در نمازهای اهل سنت در حرمین شریفین است که همانند سایر نظریات و احکام خاص معظم له، دارای ابعاد و آثار شگرفی است که باید علما و دانشمندان، این ابعاد را به جامعه شیعه در سطح جهان بشناسانند و آثار مثبت آن را برای جهان اسلام که امروز و در آینده از آن برخوردار خواهد شد، تبیین نمایند.

نوشته حاضر، قدمی است کوتاه در این مسیر و اقدامی است نه‌چندان رسا در ایفای این وظیفه مهم و امید است از سوی محققان و دانشمندان در افق کارشناسی و تخصصی پیگیری و دنبال شود و ابعاد آن هر چه بیشتر تشریح و بازشناسی گردد.

در شهریورماه سال 1358، در اولین مراسم حج تمتع، پس از پیروزی انقلاب اسلامی از سوی بنیان‌گذار جمهوری اسلامی قدس سره حکمی خطاب به نمایندگان منصوب خود، جهت سرپرستی حجاج بیت‌اللَّه‌الحرام در هشت ماده صادر فرمودند که در آن، وظایف حجاج بیت‌اللَّه‌الحرام، به‌خصوص وظایف شیعیان و به‌ویژه وظایف حجاج ایرانی بیان شده که متن آن بدین شرح است:

پیام وحدت

جناب حجه‌الاسلام آقای حاج شیخ محی الدین انواری و جناب حجه‌الاسلام آقای شیخ فضل اللَّه محلاتی- دامت افاضات‌هما-

چون ایام برگزاری یکی از فرایض بزرگ اسلامی با محتوای عظیم انسانی، روحانی، سیاسی، اجتماعی؛ یعنی فریضه حج بیت‌اللَّه‌الحرام نزدیک است و لازم است در آستانه برقراری جمهوری اسلامی با انقلاب شکوهمند ملت شریف ایران، این فریضه مقدسه، از آثار طاغوت پاک‌سازی و به اسلام راستین برگردد، به این جهت شما را به‌عنوان سرپرست حجاج بیت‌اللَّه‌الحرام تعیین نموده که با مشورت با مقامات صالحه، هیأتی از افراد صالح و متعهد و با ایمان انتخاب و با همکاری آنان کلیه امور مربوط به حج را تحت نظارت قرار دهید که ان شاءاللَّه تعالی در حکومت جمهوری اسلامی، این فریضه مقدسه با محتوای معنوی خود تحقق یابد و لازم است در این موضوع تذکراتی داده شود:

1ـ لازم است به حضرات آقایان علما و روحانیون محترم کاروان‌ها تذکر دهید که قبل از حرکت، مجالسی تشکیل دهند و حجاج محترم را با مسائل شرعی و وظایف انسانی آشنا کنند.

2ـ عموم برادران و خواهران اسلامی باید توجه داشته باشند که یکی از مهمات فلسفه حج، ایجاد تفاهم و تحکیم برادری بین مسلمین است و بر دانشمندان و معممین لازم است مسائل اساسیِ سیاسی و اجتماعی خود را با دیگر برادران در میان گذارند و در رفع آن طرح‌هایی تهیه کنند تا آنان در برگشت به کشورهای خود آنها را تحت نظر علما و ارباب نظر قرار دهند.

3ـ در این سال که ایران در آستانه جمهوری اسلامی است و به‌واسطه تبلیغات ناروای اجانب ممکن است مسلمین بلاد از عمق نهضت اسلامی ایران مطلع نباشند، لازم است آقایان علما و خطبا و دانشمندان محترم با وسائل ممکن، این نهضت مقدس را معرفی نمایند و مقصد مسلمانان ایران را که همان برقراری حکومت اسلامی، تحت پرچم اسلام و هدایت قرآن کریم و پیغمبر مکرم اسلام است گوشزد نمایند که برادران اسلامی ما بدانند ما به‌جز اسلام و برقراری حکومت عدل اسلامی فکر نمی‌کنیم.

4ـ لازم است برادران ایرانی و شیعیان سایر کشورها از اعمال جاهلانه که موجب تفرّق صفوف مسلمین است، احتراز کنند و لازم است در جماعات اهل سنت حاضر شوند و از انعقاد تشکیل نماز جماعت در منازل و گذاشتن بلندگوهای مخالف رویه اجتناب نمایند؛ و از افتادن روی قبور مطهره و کارهایی که گاهی مخالف شرع است جداً اجتناب کنند.

5ـ نیابت از حیّ برای نماز طواف صحیح نیست، باید هر کس خودش به هر نحو می‌تواند نماز بخواند و مجزی است از گرفتن نایب و از مزاحمت با نمازگزاران اجتناب نمایند.

6ـ طواف را به نحو متعارف که همه حجاج به‌جا می‌آورند، به‌جا آورند و از کارهایی که اشخاص جاهل می‌کنند احتراز شود و مطلقاً از کارهایی که موجب وهن مذهب است باید احتراز شود.

7ـ در وقوفین، متابعت از حکم قضات اهل سنت لازم و مُجزی است، اگرچه قطع به خلاف داشته باشید.

8ـ در این سال که به‌واسطه انقلاب اسلامی، به برادران و خواهران ما صدمات و ضررهای بسیار از حکومت طاغوتی رسیده است و بسیاری از معلولین از حوادث انقلاب، احتیاج مبرم به کمک دارند، مقتضی است کسانی که می‌خواهند حج استحبابی به‌جا آورند، هزینه آن را صرف در احتیاج برادران و خواهران خود کنند که ثواب آن نزد خدای تعالی بسیار بر حج استحبابی ترجیح دارد؛ و نیز کسانی که به‌عنوان سوغات، مصارف ناروا می‌نمایند یا تشریفات و میهمانی‌های خارج از رویه، در وقت برگشت از حج می‌نمایند، مقتضی است این نحو هزینه‌ها را صرف احتیاج برادران و خواهران علیل و مستمند خود نمایند که خداوند تعالی به آنان اجر و برکت عنایت فرماید.

از خداوند تعالی عظمت اسلام و سعادت ملت مسلمان را خواستار و موفقیت همگان را در کوشش برای به ثمر رسیدن نهضت مقدس امیدواریم.

وَالسَّلامُ عَلَیکُم وَ عَلی جَمیعِ الْمُؤمِنین وَ رَحْمَهُ اللَّه وَبَرَکاتُهُ

روح اللَّه الموسوی الخمینی ـ 29/ 6/ 1358»

انتهای پیام/ 161