«کرشمه خسروانی» برجسته‌ترین اثر شجاعی است/ در پرداختن به یزید اغراق نشده است

محسن پرویز عنوان کرد: «کرشمه خسروانی» برجسته‌ترین اثر مهدی شجاعی است و چند صفحه آخر نمایشنامه خیلی تاثیرگذار است و تلنگر جدی به مخاطب می‌زند.

کد خبر: ۳۷۵۶۰۳

تاریخ: ۰۲ دی ۱۳۹۸ - ۲۰:۰۰

به گزارش گروه سایر رسانه‌های دفاع‌پرس، دکتر محسن پرویز، نویسنده و رئیس هیئت مدیره انجمن قلم در «بحر مقصود» گفت‌وگویی و در نقد و بررسی کتاب «کرشمه خسروانی» سید مهدی شجاعی اظهار داشت: آقای شجاعی از نویسندگان خوب و با سابقه ما هستند که کار‌های ارزشمندی در دهه ۶۰ و ۷۰ داشتند. یکی از مشخصات اصلی کار‌های آقای شجاعی نثر تاثیرگذار، احساس‌برانگیز و تا حدودی شاعرانه است که در عموم آثارش دیده می‌شود.

وی ادامه داد: بسیاری از آثار داستانی ابتدایی آقای شجاعی بیشتر از این که از تکنیک‌های داستانی قوی برخوردار باشد از نثر قوی برخوردار است و همان نثر تاثیرگذار، باعث شد که او از چهره‌های موفق ادبیات داستانی باشد.

این نویسنده درباره این که گفته می‌شود شجاعی مرثیه مدرن را به محافل مذهبی تزریق کرده، گفت: آقای شجاعی چند دسته کار دارد. نوعی از کار‌های او که مورد پسند افراد مذهبی جامعه قرار گرفته این خصوصیت را دارد. آقای شجاعی با «کشتی پهلو گرفته» در بین اقشار و جامعه مذهبی ما نفوذ بیشتری پیدا کرد. پیش از آن نیز کتاب‌های دیگری داشت که از این خصوصیات برخوردار بودند.

وی اظهار داشت: داستان‌های کوتاه اولیه‌ای که نوشته، بین نثر ادبی و داستان معلق است، اما از نظر محتوایی آثار ارزشمند و خوبی بودند. در آثار بعدی که شاید تلاش شد از آن فضا فاصله بگیرند و به مسائل دیگری بپردازند، در بعضی موارد در تکنیک و در بعضی موارد در مضمون مورد نقد قرار گرفته‌اند.

پرویز معتقد است: در مجموع فاخرترین آثار آقای شجاعی آثاری است که نثر احساس برانگیزی دارد و به موضوعات مذهبی و دینی می‌پردازد.

رئیس هیئت مدیره انجمن قلم در پاسخ به این پرسش که انتخاب قالب نمایشنامه برای «کرشمه خسروانی» به کار ضربه زده یا به آن کمک کرده است، عنوان کرد: نمایشنامه قابلیت‌هایی دارد که داستان ندارد و گاهی وقتی قالب نمایشنامه را انتخاب می‌کنیم ممکن است که هوشمندانه بخواهیم از این قابلیت‌ها استفاده کنیم.

وی ادامه داد: طبیعی است موضوعی که در این کتاب به آن پرداخته شده موضوعی است که می‌شد قالب رمان به خودش بگیرد و در این قالب مطرح شود. اگر در قالب رمان بیان می‌شد، در پیوند زدن فصول با یکدیگر، در مستقیم‌گویی بعضی از مسائل و ... اشکالات زیادی به ذهنمان می‌آمد، ولی وقتی قالب نمایشنامه پیدا می‌کند خیلی از این مسائل به عنوان نقطه منفی در نظر گرفته نمی‌شود.

این نویسنده خاطرنشان کرد: «کرشمه خسروانی» برجسته‌ترین اثر از این نوعی است که آقای شجاعی نوشته و در واقع برتر از آثار قبلی اوست.

یکی از ایراداتی که به کتاب گرفته شده، مدل شخصیت‌پردازی یزید و معاویه است. مفید در پاسخ به این سوال که آیا در میزان نفرت‌انگیز نشان دادن این دو شخصیت به طور افراطی کار نشده، گفت: درباره یزید و انطباق شخصیت یزید با آنچه که در تاریخ بوده به نظرم این کتاب نیز ناتوان است. یعنی یزید جزو منفورترین چهره‌های تاریخ است و اصلا نباید تصور کنیم که هر بدی درباره او بگوییم زیاد گفتیم، لذا اغراقی در این کتاب در پرداختن به شخصیت یزید یا معاویه صورت نگرفته است.

او افزود: در داستان شاید در بعضی قسمت‌ها این نوع پرداختن در ذوق بزند. این موارد اگر در رمان بود به عنوان نقطه ضعف جدی حساب می‌کردیم، ولی در نمایشنامه نویسنده مجبور است که کار را در قالب گفتگو جلو ببرد و نمی‌تواند ذهن افراد را واکاوی کند و دست نویسنده در بیان مطالب بسته است. نمایشنامه‌های کلاسیک مملو از جملاتی است که صریح و مستقیم هستند. در کل شاید اگر نویسنده تأمل بیشتری داشت و کمی پرداخت بیشتری در این قضیه انجام می‌داد تناسب موضوع با مخاطبان مختلف جا افتاده‌تر می‌شد.

رئیس هیئت مدیره انجمن قلم خاطرنشان کرد: محبت که در این کتاب دیده می‌شود پنهان است و شاید اینطور ابراز محبت از نظر ادبی و فنی ارزشمندتر باشد. چهره جوانمردی که از امام (ع) در کتاب دیده می‌شود بدون حضور مستقیم او بر دل مخاطب می‌نشیند. چند صفحه آخر نمایشنامه که گفت‌وگوی زینب با همسر سابقش است خیلی تاثیرگذار است و تلنگر جدی به مخاطب می‌زند و جوانمردی امام را به رخ می‌کشد. از این جهت کار خوب پیش رفته و شاید بتوانیم آن را جزو نکات مثبت کتاب تلقی کنیم.

این نویسنده همچنین در پایان یادآور شد: در کتاب یکی، دو مورد لغزش‌های ویرایشی وجود دارد که شاید خوب باشد در تجدید چاپ‌هایی که از کتاب انجام می‌شود آن‌ها را اصلاح کنند.

منبع: رادیو گفت‌وگو

انتهای پیام/ 900