«۱۰ اردیبهشت» سالروز آغاز عملیات بیت‌المقدس؛

شکست هیمنه پرطمطراق ارتش بعثی در عملیات «بیت‌المقدس»

عملیات بیت‌المقدس، مهمترین عملیاتی است که رزمندگان در دوران دفاع مقدس اجرا کردند و بعد از این عملیات که با آزادسازی خرمشهر همراه بود، عراقی‌ها از بسیاری از مواضع قبلی خود عقب کشیدند.

کد خبر: ۳۹۳۶۵۳

تاریخ: ۱۰ ارديبهشت ۱۳۹۹ - ۱۰:۲۷

گروه حماسه و جهاد دفاع‌پرس: دوران دفاع مقدس را می‌توان از آن دست دوره‌هایی نامید که نظام جمهوری اسلامی ایران با اعتماد به جوانان بااستعداد، پرتلاش و انقلابی توانست بر رژیم بعثی را که مورد حمایت آمریکا و سایر کشور‌های اروپایی بود و از کمک‌های لجستیکی و اقتصادی آن‌ها بهره می‌برد، شکست دهد.

یکی از نمونه‌های اعتماد به جوانان در دوران جنگ تحمیلی را در طرح و برنامه‌ریزی برای اجرای عملیات بیت‌المقدس شاهد بودیم؛ جایی که شهید حسن باقری به همراه دیگر رزمندگان اسلام مسئول برنامه‌ریزی و شناسایی چگونگی شکل‌گیری نیرو‌های عراقی در منطقه غرب کارون، جنوب غربی اهواز و شمال خرمشهر شده بود.

شهید باقری برنامه‌ریزی برای اجرای این عملیات را در تاریخ ۹ فروردین ۶۱ آغاز کرد و به‌دلیل اینکه رزمندگان اسلام در عملیات فتح‌المبین، پیروزی‌های مختلفی را کسب کرده بودند، نظر فرماندهان این بود تا عملیات بیت‌المقدس بلافاصله بعد از عملیات فتح‌المبین اجرا شود تا عراقی‌ها فرصت تجدید قوا نداشته باشند. در واقع همین رویکرد نتیجه‌بخش نیز بود.

عملیات بیت‌المقدس یکی از مهمترین عملیات‌هایی بود که برای مقابله با رژیم بعثی اجرا شد و اتفاقاً نتایج مثبتی را نیز به‌دنبال داشت که برجسته‌ترین دستاورد آن، آزادسازی خرمشهر بود. این عملیات از ۱۰ اردیبهشت سال ۶۱ آغاز شد و بعد از اجرا شدن آن در چند مرحله، بعد از ۲۵ روز و در تاریخ سوم خرداد ۶۱ به پایان رسید. آزادسازی خرمشهر از این جهت برای رزمندگان ایرانی حائز اهمیت بود که حیثیت عراقی‌ها را در جهان خدشه‌دار کرد، چراکه عراقی‌ها پیشرفته‌ترین تجهیزات خود را برای حفظ خرمشهر به داخل این شهر آورده بودند و از لحاظ نیروی انسانی نیز به مراتب وضعیت بهتری نسبت به رزمندگان ایرانی داشتند. وضعیت طوری پیش رفته بود که بعد از آزادسازی خرمشهر، رسانه‌های خارجی به قدرت و توان نظامی ایران پی بردند.

تعداد رزمندگانی که در داخل شهر خرمشهر بودند به ۷۰۰ نفر هم نمی‌رسید، این درحالی بود که عراقی‌ها با بیش از دو هزار نیرو آماده حفظ خرمشهر بودند و اگر مردم خرمشهر به رزمندگان ملحق نمی‌شدند، قطعاً آزادسازی این شهر مهم که بعد از آزادی در قالب اجرای عملیات بیت‌المقدس شرایط جنگ را تغییر داد، میسر نمی‌شد.

عملیات بیت‌المقدس برای آزادسازی مناطق جنوب غربی اهواز تا خرمشهر برنامه‌ریزی شده بود. منطقه عملیاتی مورد نظر از شمال به کرانه جنوبی رودخانه کرخه کور، از سمت شرق به رودخانه کارون، از جنوب به رودخانه اروندرود و از سمت غرب به منطقه شرق بصره می‌رسید. وسعت این منطقه بیش از شش هزار کیلومتر مربع بود. برخی از نیرو‌های رژیم بعثی وقتی با درایت فرماندهان در اجرای این عملیات مواجه شدند، در ورودی‌های خرمشهر تسلیم نیرو‌های ایرانی شدند، به‌طوری که رزمندگان موفق به اسارت ۱۹ هزار بعثی شدند.

با اینکه در عملیات بیت‌المقدس حدود ۳۰ هزار رزمنده ایرانی شهید و مجروح شدند، اما دستاورد‌های این عملیات علاوه بر آزادسازی خرمشهر، نسبت به سایر عملیات‌هایی که در دوران دفاع مقدس انجام شد منحصر به فرد بود. از نکات مهم در اجرای این عملیات می‌توان به طرح‌ریزی در مدت زمان کوتاه، عبور از رودخانه برای اولین بار، اهمیت و ارزش مناطق آزادشده، وسعت منطقه عملیاتی به میزان پنج هزار و ۴۰۰ کیلومتر مربع، طول کشیدن اجرای عملیات به مدت ۲۵ روز، تعداد اسرای گرفته شده از دشمن و خسارت به تجهیزات نظامی آن‌ها و... اشاره کرد.

همچنین تهدید بصره، تداوم رزم علیه دشمن بعثی، انهدام حداقل دو لشکر از نیرو‌های عراقی، تأمین مرز، کاهش توان رزمی عراق و از همه مهم‌تر آزادسازی خرمشهر از مهمترین اهداف عملیات بیت‌المقدس بود و یکی از اقدامات جالبی که توسط کارکنان سازمان آب و برق خوزستان انجام شد، آب‌اندازی در کرخه کور و جنوب غربی اهواز بود و این اقدام از آنجایی که خطر سقوط اهواز از طریق سوسنگرد را برطرف می‌کرد، در حصول نتایج مثبت عملیات تأثیر به‌سزایی داشت، چراکه رزمندگان خطری را از سوی سوسنگرد احساس نمی‌کردند. رزمندگان علاوه بر دستابی به اهدافی که در این عملیات درنظر گرفته بودند، توانستند ۶۰ فروند هواپیما، دو فروند هلی‌کوپتر و ۴۱۸ تانک دشمن را منهدم کرده و از طرفی موفق به غنیمت گرفتن ۱۰۵ نفربر و تانک و ۵۶ خودروی نظامی دشمن شدند.

همان‌طور که گفته شد، در عملیات بیت‌المقدس نیرو‌های ارتشی، سپاهی و بسیجی حضور داشتند و در حقیقت همدلی که بین تمام نیرو‌ها به‌وجود آمده بود، منجر به پیروزی بر دشمن بعثی شد. نیروی زمینی ارتش لشکر ۲۱ پیاده، لشکر ۹۲ زرهی، لشکر ۱۶ زرهی، تیپ ۵۸ تکاور، تیپ ۲۳ نوهد، تیپ ۳ لشکر ۷۷، هوانیروز، گروه‌های ۲۲ و ۳۳ توپخانه، گروه ۴۲۲ مهندسی و گردان ۴۱۲ را برای اجرای این عملیات به منطقه عملیاتی برده بود از طرفی بسیج مردمی نیز سه لشکر را برای آزادسازی خرمشهر به یاری ارتشی‌ها فرستاده بود.

اجرای عملیات بیت‌المقدس از این جهت حائز اهمیت بود که در نهایت در سوم خرداد ۶۱ منجر به آزادسازی خرمشهر شد. عملیاتی که به‌طور کلی با وحشتی که بین ارتش بعثی ایجاد کرده بود، موجب عقب‌نشینی بعثی‌ها از مواضع قبلی خود در مناطق مختلف جنگی شد.

گزارش از احسان یعقوبی

انتهای پیام/ 117