سیاست و اخلاق در اندیشه امام راحل

از نظر امام خمینی (ره)، اخلاق، غایت سیاست به حساب می‌آید و سیاست ابزاری مقدس برای تحقق اصول اخلاقی به شمار می‌رود.

کد خبر: ۳۹۹۴۱۸

تاریخ: ۱۳ خرداد ۱۳۹۹ - ۰۹:۱۵

به گزارش گروه سایر رسانه‌های دفاع‎پرس، اخلاق عبارت است از یک سلسله صفات، خصلت‌ها و ملکات خوب مانند وفای به عهد، مدارا، بخشش، شجاعت، صداقت که از آنها به فضایل یاد می‌شود و انسان‌ها در صددند خویشتن را به آنها بیارایند.

تعریف سیاست از منظر امام

سیاست این است که جامعه را هدایت کند، در راه ببرد، تمام مصالح جامعه را در نظر بگیرد و اینها را هدایت کند به طرف آن چیزی که به صلاحشان است، صلاح ملت است، صلاح افراد است و این مختص انبیاست و دیگران این سیاست را نمی‌توانند اداره کنند، این تعریف یعنی هدایت جامعه به سوی صلاح، در واقع معادل تربیت دینی است، و تعبیر امام مبنی براینکه (والله اسلام تمامش سیاست است) مؤید آن است.

سیاست و اخلاق در اندیشه امام راحل

سیاست از منظر برخی از حاکمان جهان، صاحبان قدرت سیاسی و یا انقلابیون، و نیروهای اجتماعی مخالف قدرت سیاسی حاکم، تعالیم اخلاقی را به منظور پیشروی اهداف سیاسی به خدمت گرفتن است جوری که، خود را مجاز به زیر پا گذاشتن اصول اخلاقی می‌دانند، گاهأ خود را صاحب کمالات نشان می‌دهند، این در حالی است که واقعیت امر خلاف آن است، که البته با تکیه بر این دیدگاه دروغ‌گویی، ریاکاری، خدعه، زیر پا گذاشتن تعهدات، برای نیل به اهداف سیاسی مجاز و مطلوب است در مقابل با این نظریه، نظریه غایت گری اخلاق برای سیاست وجود دارد، نقطه مقابل نظریه قبلی، در این نظریه سیاست ابزاری مقدس است برای رسیدن انسان‌ها به سعادت و سیاست‌مدار انسانی پاک، صادق، مدبر و مهذب به شمار می‌رود که خود را وقف خدمت به مردم وجامعه کرده است.

منظور از اندیشه امام خمینی(ره)، مجموعه افکار، آرا، عقایدی است که از سوی آن فقیه زمان شناس و روشن بین، مرجع تقلید شیعیان جهان، فیلسوف و حکیم متأله، متکلم متقی، عارف نظریه پرداز، رهبر و بنیان گزار جمهوری اسلامی ایران ارائه شد و در آثار ایشان به ویژه در مجموعه صحیفه امام گردآوری شده است.

اهمیت و تقدس سیاست در این دیدگاه ناشی از اهمیت و تقدس غایت آن که سعادت و رستگاری بشر است می باشد، نهج البلاغه یکی از مهمترین منابعی است که نسبت میان اخلاق و سیاست را به بهترین شکل نمایانده است.

از دیدگاه مولایم علی (ع) هدف از حاکمیت «اجرای حق وعدالت» است، ایشان در نامه‌ای به مالک اشتر می‌نویسند: در قلب خود احساس رحمت، محبت و لطف به مردم را بیدار کن مبادا مانند یک درنده که دریدن و خوردن را فرصت می‌شمارد رفتار کنی که مردم تو یا مسلمانند و برادر دینی تو و یا غیر مسلمانند وانسانی مانند تو، در این باب می‌توان به نظریه سقراط حکیم اشارت کرد که معتقد بود دانش سیاست باید مقدم برهر چیز مردم را با وظایف اخلاقی خود آشنا کند و نیز افلاطون در کتاب جمهوریت حکومت‌ها را با معیار اخلاقیات محک می‌زند.

بنیانگذار جمهوری اسلامی در جایی می‌فرمایند( اسلام احکام اخلاقیش هم سیاسی است) ایشان معتقد بود، سیاست‌مدار فاقد اخلاق انسانی چاقوکشی است که عالم را به فساد می‌کشاند از دیدگاه امام چون سیاست‌مداران دوران طاغوت تزکیه نشده بودند مملکت را به هلاکت کشاندند.

پایان سخن اینکه این فقیه زاهد تنها در بعد نظری التزام به رعایت اخلاق در سیاست نداشتند بلکه با التزام عملی وسیره خود نیز خط بطلان برماکیا ولیسم کشیدند

رهبر معظم انقلاب در این باره می‌فرمایند: امام ما نشان دادند که رهبر محبوب و معشوق یک ملت و رهبر بزرگ مسلمان عالم، می‌تواند زاهدانه زندگی کند، می‌تواند به جای کاخ‌های مجلل در یک حسینیه از دیدار کنندگان پذیرایی کند، با لباس انبیا، با زبان انبیا، و با اخلاق انبیا با مردم برخورد کند بدون تجمل، تشریفات، اسراف، خودرایی و تکبر، امام قوت ایمان را با عمل صالح و اراده پولادین را با همت بلند و شجاعت اخلاقی را با عزم و حکمت و صراحت لهجه را با صداقت و متانت و صفای معنوی و روحانی را با هوشمندی و کیاست و تقوا را با سرعت و قاطعیت و ابهت وصلابت رهبری را با رقت وعطوفت و خلاصه بسی خصایل نفیس و کم یاب را که مجموعه آن در قرن‌ها به ندرت ممکن است در انسان بزرگی جمع شوند همه وهمه را با هم داشتند.

این همه فضیلت برگی است از صحیفه منور فضائل عارف فرزانه‌ای که خیرخواه جهان بود، اینک این سؤال مطرح است که آیا آنطور که باید امام را شناخته‌ایم ؟ آیا برای معرفت افزایی کودکانمان در مورد این دردانه دوران، سیاست گزاری کرده‌ایم؟ درباره خط مشی امام راحل در بین نسل امروز روشنگری کافی و وافی شده است؟ رسالت آموزش و پرورش، دانشگاه، رسانه، نهادهای فرهنگی و هنری، سمن‌ها، درباره آشنایی جوانان با سبک و سیاق زندگی امام، راه امام، هدف امام و روش و منش امام جوری بوده است که مسیر برایشان روشن و شفاف باشد که اگر در شناخت امام خمینی به نسل امروز موفق شویم، ارزش‌ها و آرمان‌های انقلاب برای این نسل ملموس‌تر و قطعأ یاوران خوبی برای ادامه مسیر خواهند بود.

روش زندگی امام، خود یک مکتب است مکتبی آسمانی با هدفی الهی که منجر به یک پیروزی عظیم شد وهمه اینها نشان از این است که امام راحل در وهله اول یک عارف به تمام معنا بودند، پس به هوش باشیم که تمام ابعاد اخلاقی امام را به آیندگان بنمایانیم که این خود دین بزرگی است، اماما اینک بعد از گذشت 31 سال از داغی عظیم که بردل امتی عاشق گذاشته‌ای از سودای دل به روح پاکت درود می فرستم روحت شاد و راهت با زعامت سید علی خامنه‌ای دامت برکاته مستدام تا سر منزل مقصود، که ان‌شاءالله پرچم این دیار شهید پرور، شورآفرین به دست صاحب الزمان خواهد رسید.

منبع: فارس

انتهای پیام/ 341