نقد سریال «شاهرگ»؛

«شاهرگ» روایتی متفاوت از جهاد با منافقین

«شاهرگ» سریالی به کارگردانی «سید جلال اشکذری»، تلاش گروهی به نام «شاهرخ» را روایت می‌کند که وظیفه چک و خنثی‌سازی بمب در سال‌های ابتدایی دهه ۶۰ را به عهده دارند، سریالی که در نوع خود اثری متفاوت و موفق است.

کد خبر: ۴۰۴۴۲۸

تاریخ: ۱۶ تير ۱۳۹۹ - ۰۵:۱۶

گروه فرهنگ و هنر دفاع‌پرس‌ـ رسول حسنی؛ دهه ۶۰ در تاریخ انقلاب اسلامی و دفاع مقدس، دهه‌ای پرتلاطم و ملتهب است. در این دهه با جنگ تحمیلی عراق علیه کشورمان مواجه بودیم، همچنین در گوشه و کنار مرزهای گسترده ایران گروهک‌های تجزیه‌طلب اعلام موجودیت کرده و قصد داشتند با هدف تجزیه ایران ضربه‌ای مهلک به نظام نوپای جمهوری اسلامی ایران بزنند. از طرفی گروهک‌های منافق تحت عناوین مختلف از جمله «مجاهدین خلق»، «فرقان» و... در صدد ایجاد ناامنی بودند تا از این طریق از انقلاب اسلامی سهم‌خواهی کنند.

وقایع دهه ۶۰ را نباید به همان چند سال خلاصه کرد و به‌اصطلاح پرونده آن را بست. حوادث سال‌های بعد و حتی دهه‌های بعد منبعث از همان وقایعی است که در شتاب انقلاب اسلامی اخلال ایجاد کرد. اگر هشت سال جنگ تحمیلی، آتش‌افروزی‌ها و ترورهای پی‌درپی منافقین نبود، چه‌بسا انقلاب اسلامی ایران در جایگاه رفیع‌تری ایستاده بود.

تداوم حضور و فعالیت هر یک از نیروهای متعهد انقلابی نظیر شهید بهشتی، شهید مطهری، شهید مفتح، شهید رجایی و باهنر به‌تنهایی می‌توانست داشته‌های ارزشمندی برای امروز انقلاب اسلامی باشد. متأسفانه ترور این بزرگان ضربه‌های جبران‌ناپذیری به پیکره ایران اسلامی وارد کرد. البته باید پذیرفت ریشه‌های انقلاب اسلامی چنان مستحکم است که با این حوادث دردآور از مسیر خارج یا حرکت آن متوقف نخواهد شد.

به دلایل متعددی نیازمند آن هستیم که این وقایع با ابزار فرهنگی ثبت و ضبط شوند. عمده دلیل این اقدام آن است تا شبهات بسیاری که دشمنان سعی دارند آن‌ها را در جامعه تسری دهند، پاسخ داده شوند. از این نظر ساخت فیلم و سریال در گونه‌های متفاوت آن کاملاً ضروری و لازم است. متأسفانه ما در این زمینه موفق عمل نکردیم و آنچه تاکنون ساخته شده است، آن‌قدر نیست که بتوان به آنها تکیه کرد. خالی بودن آثار هنری قابل تأمل از یک‌سو و اقبال مخاطبان از سوی دیگر فضایی بکر ایجاد کرده تا هنرمندان بسیاری وارد این عرصه شوند.

سریال «شاهرگ» ساخته «سید جلال اشکذری» از نمونه‌های موفق در این حوزه است که هر شب از شبکه دو سیما پخش می‌شود. این سریال که «کریم لک» و «مقداد محمدی‌نژاد» روایتگر یک گروه چهار نفره به نام «شاهرخ» است که مسئولیت چک و خنثی‌سازی بمب را به عهده دارند. داستان این سریال در سال ۱۳۶۰ و هم‌زمان با حادثه هفتم تیر و انفجار دفتر نخست‌وزیری است.

نویسندگان سریال به‌خوبی توانسته‌اند با خلق یک داستان سرراست و پرهیز از روایت داستانک‌های پرشمار، فیلم‌نامه‌ای قابل دفاع خلق کنند. هرچند در متن سریال با کلیشه‌های بارها استفاده شده روبه‌رو هستیم، اما این کلیشه‌ها در کنار طراحی شخصیت‌هایی که به‌خوبی طراحی شده‌اند، چنان به چشم نمی‌آید. اشکذری در جایگاه کارگردان نیز توانسته از پس کار برآید و با دوری از افتادن به دام نوستالژیک‌زدگی‌های رایج این‌گونه کارها فقط روی به تصویر کشیدن متن فیلم‌نامه تمرکز کند.

مهم‌ترین رکن سریال حفظ ریتم اثر است که این مقوله مهم نیز در هنگام نگارش فیلم‌نامه و کارگردانی و تدوین کاملاً رعایت شده و به حسن اثر تبدیل شده است. هرچند هنوز داستان «شاهرگ» چندان گسترش نیافته و قسمت‌های زیادی از آن باقی مانده اما تا این جای کار باید گفت سریال «شاهرگ» اثری قابل دفاع در حوزه تاریخ انقلاب اسلامی است که باید امیدوار بود راه برای ورود چنین آثاری باز شود و در آینده‌ای نزدیک شاهد پخش چنین آثاری باشیم.

انتهای پیام/ 161