باید‌ها و نباید‌های فضای مجازی در بیان امام خامنه‌ای؛

تربیت معنوی رمز مقابله با وجه تهدیدکنندگی فضای مجازی است

رهبر معظم انقلاب اسلامی با تاکید بر استفاده حداکثری از ظرفیت فضای مجازی، «تربیت معنوی» را راه مقابله با وجه تهدیدکنندگی آن می‌دانند.

کد خبر: ۴۰۴۷۲۸

تاریخ: ۱۸ تير ۱۳۹۹ - ۰۵:۰۰

به گزارش خبرنگار فرهنگ و هنر دفاع‌پرس، انقلاب اسلامی ایران با ابزارهای مختلفی می‌تواند توسعه پیدا کند و ماهیت حقیقی آن برای نسل‌ امروز و افکار عمومی جهان مکشوف شود. تئاتر، سینما، سریال، رمان، شعر، عکس و هر رسانه‌ دیگری می‌تواند نقشی حیاتی در این مسیر ایفا کند.

یکی از ابزارهای مهم در زمینه فضای مجازی است. این رسانه نوظهور هر چند قدمت چدانی ندارد اما در همین مدت کوتاه توانسته با دربرگیری و گستره وسیع خود، کارآمدی خود را به اثبات برساند. امروزه کمتر با کسی مواجه می‌شویم که با فضای مجازی آشنا نباشد و یا از آن استفاده نکرده باشد.

رسانه‌ای مانند فضای مجازی ملزومات و کارکردهای خود را دارد. دشمنان نظام اسلامی برای مقابله با جوانان ما به هر شکل ممکن از این رسانه پرنفوذ استفاده می‌کند و متاسفانه نتوانسته‌اند تا حدی به اهداف شوم خود دست پیدا کنند. در مقابل این تک فرهنگی، ما نیز باید ابعاد فضای مجازی را بشناسیم و آن را به عنوان یک رسانه بپذیریم و وارد میدان مبارزه با معاندان خود شویم. رسانه‌ای که ظرفیت‌ها، محدودیت‌ها و قابلیت‌های خاص خود را دارد.

با وجود تاکیدی که بسیاری از صاحب‌نظران فرهنگی بر وجه تهدیدکنندگی آن دارند و معتقد به محدودیت‌های و یا حتی حذف آن هستند، رهبر معظم انقلاب اسلامی نگاه متفاوتی به فضای مجازی دارند. نگاه باز رهبری نسبت به فضای مجازی و تاکید بر شناخت ظرفیت‌ها و به‌کارگیری قابلیت‌های این رسانه از یک سو و مسیری که معظم‌له در حوزه فرهنگ مشخص کرده‌اند، در حقیقت تعیین استراتژی برای فعالان فرهنگی است.

بازخوانی و تعمق در بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی که قسمت‌هایی از آن را در ادامه می‌خوانید، می‌تواند به شناخت ما نسبت به فضای مجازی کمک شایانی کند. بیاناتی که هرکدام نیازمند تحلیل‌ و بررسی جامعی است.

مالک فضای مجازی باشید

«ابزار بایستی پیشرفته باشد؛ بایستی ناوابسته باشد؛ ابزار مال خود شما باید باشد؛ خود شما بایستی ابزار را به وجود آورده باشید، تولید کرده باشید، ابداع کرده باشید؛ به معنای حقیقی کلمه مالک ابزار باید باشید. [ابزار] به‌روز باید باشد. یک ابزاری است که از 10 سال قبل مورد استفاده قرار می‌گیرد، امروز ممکن است به درد نخورد؛ ببینید امروز چه چیزی لازم داریم. ابزار بایستی متنوع [و متناسب با شرایط] کشور باشد. تنوع در ابزار هم جزو چیزهایی است که بایستی مورد توجه باشد. مسئله‌ فضای مجازی، امروز جزو ابزارها است؛ به این‎ها بایستی توجه کنید.»[1]

پرهیز از حواشی

«از فروع و از حواشی، به جد پرهیز کنید؛ من می‌بینم متأسّفانه ـ مال امروز و دیروز هم نیست ـ در غالب دوران‌ها ما زیاد دچار حواشی و فروع بوده‌ایم ... اما حالا با پدید آمدن فضای مجازی و این حواشی‌ای که در فضای مجازی و مانند اینها هست، بیشتر هم این فروع و این حواشی و امثال اینها زیاد می‌شود؛ از آنها هرچه ممکن است پرهیز کنید.»[2]

امنیت فضای مجازی

«یک نکته‌ دیگری که شماها می‌توانید نقش ایفا کنید، مسئله‌ امنیت فضای مجازی است. امروز فضای مجازی در زندگی مردم، دیگر مثل پنج سال پیش و 10 سال پیش نیست؛ گسترش فضای مجازی یک گسترش بسیار وسیع و عظیمی است. خب، این فضای مجازی منافعی دارد، امکاناتی دارد، خطراتی هم دارد، خطرات بزرگی هم دارد. اگر چنانچه این فضا ناامن باشد ـ حالا پلیس فتا و مانند اینها هم که هست، کارهایی می‌کنند ـ ضررش را مردم می‌برند. شما در این زمینه می‌توانید به معنای واقعی کلمه، به‌ طور جدی وارد بشوید و کار کنید.»[3]

حرکت توام با تدبیر

«حرکتی که در مقابل دشمن می‌خواهیم انجام بدهیم، [می‌تواند] با تدبیر باشد یا با سهل‌اندیشی و سهل‌انگاری باشد. مثلاً راجع به فضای مجازی و مسائل مانند این‌ها؛ خب نوع برخورد با این قضیه دو جور ممکن است: می‌تواند به صورت مدبرانه [باشد]، یا به صورت سهل‌اندیشانه.

[البته] سهل‌انگاری یک حرف است، سهل‌اندیشی یک حرف دیگر است؛ سهل‌اندیشی یعنی انسان پیچیدگی کار را نبیند، آن پیچ‌های کار و مشکلات کار را انسان توجه نکند؛ این سهل‌اندیشی است. سهل‌انگاری هم این است که انسان نگاه کند، بی‌تفاوت از مقابل خطر عبور کند. [باید] با دقت، با ملاحظه‌ جوانب وارد میدان شد.»[4]

رصد تهاجم

«رسالت [سازمان تبلیغات اسلامی] رصد و مقابله‌ هوشمندانه با تهاجمات فکری و فرهنگی و تبلیغی و رسانه‌ای دشمنان دین و انقلاب و کشور است. دشمنانی که نه امروز بلکه از چند دهه‌ی پیش، هویت و شخصیت و باور و رفتار و سبک زندگی اسلامی ـ ایرانی مردم خصوصاً جوانان را هدف قرار داده و با شیوه‌ها و ابزارهای متکی به فناوری‌های ارتباطی و رسانه‌ای اعم از هنر و سینما و فضای مجازی و غیره، درصدد تهی کردن انقلاب از عقبه‌ دینی و ایمانی و مردمی آن می‌باشند.»[5]

تربیت معنوی

«در فضای مجازی معمول شده، که به همدیگر بدگویی کنند، این به آن، آن به این تهمت بزنند، یک ضعف کوچک را بزرگ کنند، آبروی مؤمن را ببرند که معلوم هم نباشد چه کسی است؛ خب خیلی چیز بدی است. در بین جوان‌های ما یک‌چنین چیزهایی وجود دارد که باید جلویش گرفته بشود؛ این با تربیت معنوی»[6]

تلاش دشمن برای جذب مخاطب

«هدف‌ دشمن این است که از استمرار و استقامت [ملت ما] جلوگیری کند؛ انواع و اقسام تلاش‌ها را هم می‌کنند برای همین  از هر وسیله‌ای هم که بتوانند استفاده می‌کنند: از متفکرنماها می‌نشینند تا نظریه‌پردازهای قلابی، تئوریسین‌های قلابی، روزنامه‌نگار و قلم‌به‌دست‌ها و قلم‌به‌مزدها، تا امکانات فضای مجازی، تا دلقک‌ها و تا هر چه بتوانند و از هرکه بتوانند استفاده می‌کنند برای اینکه گستره‌ مخاطبین خودشان را افزایش بدهند.

همه‌ این‌کارها دارد انجام می‌گیرد، همه‌ این‌ها الان [هست؛] نه حالا، از اول انقلاب همه‌ این‌کارها انجام گرفته، منتها روزبه‌روز شدیدتر شده؛ ابزارهایی امروز هست که آن روزها نبود، همه‌ این ابزارها را به کار می‌گیرند.»[7]

فضای مجازی؛ ابزاری کارآمد

«یکی از خصوصیات ممتاز دیگر امروز، آماده بودن وسایل رساندن پیام است؛ همین فضای مجازی که [هرچند] اسمش فضای مجازی است درحالی‌که واقعاً فضای حقیقی است؛ یعنی این فضا درون زندگی بسیاری از مردم حضور دارد. خب همین فضای مجازی یک ابزار است؛ یک ابزار بسیار کارآمد برای اینکه شما بتوانید پیامتان را به اقصی‌ نقاط دنیا و به گوش همه برسانید. این [امکان] دیروز نبود، امروز هست. یکی از امتیازات این است»[8]

شبکه ملی اطلاعت

«یکی دیگر از چیزهایی که در مدیریت کشور  تأثیر دارد، مسئله‌ فضای مجازی است؛ فضای مجازی خیلی مهم است. در مسئله‌ فضای مجازی، آنچه از همه مهم‌تر است، مسئله‌ شبکه‌ی ملی اطلاعات است. متأسفانه در این زمینه کوتاهی شده، کاری که باید انجام بگیرد، انجام نگرفته؛ این[طور] نمی‌شود. [با این نگاه که] نباید جلوی فضای مجازی را گرفت، در این زمینه‌ها کوتاهی کنیم، این مسئله‌ای را حل نمی‌کند و منطق درستی هم نیست.

امروز فضای مجازی مخصوص ما که نیست، همه‌ دنیا امروز درگیرند با فضای مجازی؛ کشورهایی که شبکه‌ی ملی اطلاعات درست کرده‌اند و [فضای مجازی را] کنترل کرده‌اند به نفع خودشان و به نفع ارزش‌های مورد نظر خودشان، یکی دو تا نیستند.

بهترین کشورها، قوی‌ترین کشورها، در این زمینه‌ها خط قرمز دارند؛ راه نمی‌دهند؛ خیلی از بخش‌های فضای مجازی اعزام‌شده از سوی آمریکا و دستگاه‌های پشت سر و پشت صحنه‌ این قضیه را راه نمی‌دهند؛ کنترل می‌کنند. ما هم باید کنترل کنیم؛ این کنترل کردن معنایش این نیست که ما ملت را از فضای مجازی محروم کنیم؛ نه، معنایش این نیست.

امروز بهمنی از گزاره‌های درست و نادرست دارد روی سر مراجعین اینترنت ما فرود می‌آید؛ اطلاعات غلط، اطلاعات نادرست، اطلاعات مضر، شبه اطلاعات  این‌ها دارد مثل یک بهمنی فرود می‌آید؛ ما چرا باید اجازه بدهیم این اتّفاق بیفتد؟ ما چرا باید اجازه بدهیم آن چیزهایی که برخلاف ارزش‌ها، اصول مسلمه‌ و عناصر اصلی هویت ملی ما است، به‌وسیله‌ کسانی‌ که بدخواه ما هستند، در داخل کشور توسعه پیدا کند؟ نه. کاری کنید که از منافع و سودها و بهره‌های فضای مجازی همه بتوانند استفاده کنند، سرعت اینترنت را افزایش هم بدهید. بنابراین، مسئله‌ شبکه‌ی ملی اطلاعات هم خیلی مهم است.»[9]

منابع

[1] مراسم دانش‌آموختگی دانشجویان دانشگاه امام حسین (ع) 21 مهر 1398

[2] در دیدار رئیس جمهور و اعضای هیئت دولت 30 مرداد 1398

[3] در دیدار جمعی از فرماندهان نیروی انتظامی 8 اردیبهشت 1398

[4] در دیدار اعضای مجلس خبرگان رهبری 23 اسفند 1397

[5] در مراسم انتصاب حجت‌الاسلام محمد قمی به ریاست سازمان تبلیغات اسلامی 28 مرداد 1397

[6] در دیدار جمعی از اساتید، نخبگان و پژهشگران دانشگاه‌ها 20 خرداد 1397

[7] در دیدار فرماندهان و کارکنان نیروی هوایی ارتش 19 بهمن 1396

[8] در دیدار طلاب حوزه‌های علمیه استان تهران 6 شهریور 1396

[9] در دیدار مسئولان نظام 22 خرداد 1396

انتهای پیام/ 161