چهل‌سالگی سرو/ مدیر گروه مطالعات فرهنگی اجتماعی مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس:

رویکرد کلی ترجمه کتاب در مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس «پژوهشی» است

مرتضی قاضی با بیان اینکه رویکرد کلی ترجمه کتاب در مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس تغییر کرده است و به سمت ترجمه پژوهشی پیش رفته‌ایم، گفت: ما به سمت پروژه‌های پژوهش و ترجمه همزمان و گردآوری مجموعه‌های موضوعی در زمینه دفاع مقدس و ترجمه از زبان‌های دیگر و به زبان‌های دیگر پیش رفته‌ایم و فقط در حوزه ترجمه کتاب فعالیت نمی‌کنیم.

کد خبر: ۴۲۰۰۲۶

تاریخ: ۱۲ مهر ۱۳۹۹ - ۱۲:۴۲

به گزارش گروه حماسه و جهاد دفاع‌پرس، نهم مهر مصادف است با روز جهانی ترجمه و مترجم. اهل فن در حوزه فرهنگ و ادب به‌خوبی می‌دانند که ترجمه آثار یکی از کارهای پراهمیت و پرزحمتی است که بر عهده مترجمان هر سرزمینی است؛ چراکه باید از یک‌سو از باورها و فرهنگ جامعه خود محافظت کنند و از سویی دیگر، آن‌چه را که نویسنده در ذهن خود در نظر دارد، به‌خوبی متوجه شود و درک کند و برای جامعه مخاطب، به‌همان شکل و بدون هیچ تغییری ترجمه کند. مترجم باید امین نویسنده باشد و همانند یک سرباز از ورود واژه‌ها، اصطلاحات نابه‌جا و ضد فرهنگ‌ها جلوگیری کند.

به مناسبت روز مترجم و با توجه به اینکه مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس علاوه بر انتشار آثار پژوهشی و اسنادی، در حوزه ترجمه هم فعالیت دارد، با «مرتضی قاضی» مدیر گروه مطالعات فرهنگی اجتماعی مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس گفت‌وگویی را انجام دادیم.

قاضی با اشاره به فعالیت‌های مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس در بحث ترجمه آثار، اظهار داشت: این مرکز در 12 سال گذشته بیشتر در قالب از زبان‌های دیگر و به زبان‌های دیگر یا به عبارتی ترجمه «زین سو» و ترجمه «زان سو» سامان داده‌شده است. به‌نوعی در کنار ترجمه از زبان‌های دیگر، مشخصاً زبان انگلیسی به فارسی و ترجمه از فارسی به سه زبان عربی، انگلیسی و فرانسوی را داشته‌ایم. در کنار آن ترجمه به‌صورت پراکنده به زبان‌های دیگری مثل روسی هم انجام شده است.

وی افزود: رویکرد جدیدی که در دو سال گذشته پیگیری شده، این است که انتشارات «مرز و بوم» به‌عنوان ناشر تخصصی در حوزه ترجمه و تولید محتوای بین‌الملل دفاع مقدس شناخته شود و با اولویت ترجمه زین سو یعنی ترجمه از فارسی به زبان‌های دیگر، فعالیت خودش را به‌صورت متمرکز ادامه دهد.

مدیر گروه مطالعات فرهنگی اجتماعی مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس گفت: در کنار ترجمه‌های دیگری که به زبان‌های عربی، انگلیسی، فرانسه انجام می‌شود، رویکرد جدید ما این است که زبان‌های دیگر کشورهای همسایه هم اضافه شوند؛ به‌طور مشخص ترجمه به زبان کردی و اردو در دست اقدام است و پروژه‌هایی تعریف شده است.

وی با بیان اینکه رویکرد کلی ترجمه کتاب در مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس تغییر کرده است و به سمت ترجمه پژوهشی پیش رفته‌ایم، بیان داشت: ما به سمت پروژه‌های پژوهش و ترجمه همزمان و گردآوری مجموعه‌های موضوعی در زمینه دفاع مقدس و ترجمه از زبان‌های دیگر و به زبان‌های دیگر پیش رفته‌ایم و فقط در حوزه ترجمه کتاب فعالیت نمی‌کنیم.

قاضی تصریح کرد: به‌طور مشخص امسال که چهلمین سالگرد آغاز جنگ تحمیلی است؛ برای نمونه ما پژوهش‌هایی را تعریف کردیم که به علل و اسباب آغاز جنگ می‌پردازند. مجموعه مقالاتی را که از زبان‌های مختلف از کشورهای دیگر گردآوری کردیم، به‌عنوان یک کار پژوهشی سامان می‌دهیم و مترجم یا مترجم‌هایی این مقالات را به فارسی برمی‌گردانند و از طرفی در حوزه‌های مشخصی مثل جنگ شیمیایی در کار ترجمه گزیده خاطرات هستیم.

وی افزود: با توجه به اینکه کتاب‌های پژوهشی معمولاً کتاب‌هایی هستند که ترجمه کامل‌شان هم هزینه‌بر و هم زمان‌بر است و سود چندانی هم ازنظر بازخورد مخاطب ندارد، به سمت ترجمه چکیده و گزیده‌ای از کتاب‌ها در حوزه‌های مختلف به‌صورت موضوعی داریم پیش می‌رویم.

مدیر گروه مطالعات فرهنگی اجتماعی مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس، به روند فعالیت‌های نشر «مرز و بوم» در سال جاری اشاره و عنوان کرد: کتاب «جنایت جنگی» که در زمینه جنایات شیمیایی رژیم بعثی عراق است، به زبان عربی و فرانسه به ترتیب توسط «کاظم شماعیان» و «مهدی رستگار اصل» ترجمه ‌شده و در دست انتشار است. همچنین ترجمه کتاب «جنایت جنگی» توسط بنیاد قربانیان جنگ شیمیایی انجام شده است.

وی اظهار داشت: کتاب «آغاز تا پایان» که گزارشی از شروع جنگ تا سال 1367 است و توسط «محمد درودیان» به نگارش درآمده، توسط «علا دهنی» به زبان عربی ترجمه‌ شده است. همچنین ترجمه عربی کتاب «خرمشهر در جنگ طولانی» توسط اقای «هادی نظری منظم» به پایان رسیده و در مراحل انتشار است.

قاضی افزود: کتاب «شماره پنج» (مجموعه خاطرات خانم جوشی) به زبان‌های عربی، انگلیسی و فرانسه ترجمه شده به ترتیب توسط «علی احمدی»، «عبدالکریم سلمانی» و خانم «صباغیان» ترجمه شده و در دست انتشار است. ترجمه کتاب «امدادگرکجایی» نیز به همت آقای «شماعیان» و خانم «صباغیان» به عربی و فرانسوی اغاز شده است.

مدیر مطالعات فرهنگی اجتماعی مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس با بیان اینکه بخش دیگر فعالیت‌های ترجمه در مرکز در ادامه فعالیت‌های سال‌های گذشته است، تأکید کرد: به‌نوعی فعالیت دیگر ما، بازبینی و انتشار مجدد کارهای قبلی و یا انتشار کارهایی است که ناتمام بودند و با ویراست جدید منتشر می‌شوند.

وی با بیان اینکه چهار عنوان کتاب جدید تا پایان سال ترجمه و روانه بازار نشر خواهد شد، عنوان کرد: کتاب «جنگ ایران و عراق، روایتی بین اسطوره و واقعیت» به قلم «پیر رازو» حدود سه سال پیش توسط «علی احمدی» و «عبدالمجید حیدری» از انگلیسی به فارسی ترجمه شده؛ اما با مشکلاتی مواجه شده بود. هم‌اینک کار ویراستاری محتوایی آن به پایان رسیده و ویراستاری ادبی آغازشده و تا پایان سال منتشر شده و در دسترس عموم قرار خواهد گرفت.

قاضی بیان کرد: ترجمه کتاب «چشم‌اندازهای جدید بین‌المللی به جنگ ایران و عراق» از انگلیسی به فارسی توسط «یعقوب نعمتی وروجنی» تمام شده و کتاب ویرایش جدید شده است و برای اولین‌بار منتشر خواهد شد. کتاب «تاریخ نظامی راهبردی جنگ ایران و عراق» توسط «عبدالمجید حیدری» از انگلیسی به فارسی و کتاب «جنگ نفتکش‌ها» نیز با ویراست جدید از انگلیسی به فارسی با ترجمه مرحوم «خرمی» و  «عبدالمجید حیدری» منتشر خواهد شد.

وی با اشاره به اینکه برخی از کتاب‌هایی هم که قبلاً منتشر شده، به‌صورت مجدد بازنشر خواهند شد، گفت: این کتاب‌ها قبل از چاپ مجدد، بازبینی و حتی بخشی از آن‌ها ویرایش جدید شده‌اند و منتشر خواهند شد. ازجمله چاپ دهم کتاب «ویرانی دروازه شرقی» که از عربی به فارسی ترجمه شده است. جلد دوم کتاب «درس‌های جنگ مدرن» که توسط «حسین یکتا» از انگلیسی به فارسی ترجمه و منتشر شده است. کتاب «جنگ صدام» و کتاب «فرماندهان صدام» هم ویراست دوم‌شان آماده شده و تا آخر سال منتشر خواهند شد.

انتهای پیام/ 113