فتح خرمشهر، فتح خون/ بازنشر گزارش دفاع‌پرس؛

آزادسازی خرمشهر؛ تحقق آرزوی یک ملت

خرمشهر سوم خرداد ۱۳۶۱ پس از ۱۹ ماه اسارت، به دست فرزندان غیور ایران اسلامی که برای رهایی شهر از چنگال متجاوزان، از جان خود مایه گذاشته بودند، آزاد شد.

کد خبر: ۴۵۷۲۳۷

تاریخ: ۳۱ ارديبهشت ۱۴۰۰ - ۰۱:۴۶

به گزارش خبرنگار دفاعی امنیتی دفاع‌پرس، عملیات بیت‌المقدس یکی از مهمترین عملیات‌های دفاع مقدس است که بعد از عملیات‌های ثامن‌الائمه، طریق‌القدس و فتح‌المبین برای آزادسازی مناطق جنوبی تحت تصرف دشمن انجام شد.

در این عملیات که مدت ۲۵ روز به طول انجامید، نیرو‌های مسلح ایران اسلامی متشکل از ارتش و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی توانستند بیش از پنج هزار کیلومتر از اراضی جنوب کشور به‌ویژه خرمشهر را به آغوش وطن بازگردانند.

در این عملیات گسترده بیش از ۱۹ هزار نفر از نیرو‌های بعثی به اسارت سپاه اسلام درآمدند و تعداد زیادی از نیرو‌های دشمن بعثی اعم از نیروی پیاده و مکانیزه منهدم شدند.

بخش پایانی این گزارش به مراحل دوم تا چهارم عملیات بیت‌المقدس و نتایج به دست آمده این عملیات به‌طور ویژه می‌پردازد که در ادامه می‌خوانید.

تلفات ۳ هزار نفری ارتش بعثی در مرحله دوم عملیات
مرحله دوم عملیات بیت‌المقدس در ساعت ۲۲ و ۱۵ دقیقه مورخ ۱۶ اردیبهشت ۱۳۶۱ آغاز شد و رزمندگان جان‌برکف و عاشق ولایت قرارگاه فتح و قرارگاه نصر با اجرای یک عملیات سریع و شجاعانه، ضمن درهم شکستن و انهدام نیرو‌های عراقی در غرب جاده خرمشهر-اهواز تا مرز مشترک ایران و عراق به یک پیروزی بزرگ دست یافتند و بخشی از مرز ایران اسلامی در غرب تا منطقه گرم‌دشت را تصرف و امنیت آن را تامین کردند؛ همچنین پاتک‌های عراق نیز در طول روز‌های هفدهم و هجدهم اردیبهشت ۶۱ به نتیجه‌ای نرسید. در این مرحله از عملیات بیش از سه هزار نفر از نیرو‌های عراقی کشته و یا زخمی شدند و به ۱۱ تیپ عراقی بین ۲۵ تا ۸۰ درصد آسیب وارد شد.

از مهم‌ترین آثار این مرحله از عملیات ایجاد وحشت در نیرو‌های عراقی بود؛ چراکه آن‌ها از محاصره شدن و به دام افتادن در منطقه شمال کوشک، طلاییه تا جنوب رودخانه کرخه کور به شدت واهمه داشتند؛ لذا ارتش متجاوز عراق از روز هجدهم اردیبهشت ۱۳۶۱ با یک عقب‌نشینی سریع و فرار از منطقه، بخش وسیعی از خاک جمهوری اسلامی ایران را رها کرد و یگان‌های قرارگاه قدس در روز نوزدهم اردیبهشت به پاسگاه کیان‌دشت در جنوب هویزه و به جفیر و پادگان حمید رسیدند و جاده اهواز خرمشهر به‌طور کامل به تصرف رزمندگان اسلام درآمد. ژاندارمری ناحیه خوزستان نیز پاسگاه یزدنو، کیان‌دشت، ساسان، اشکان، برزگر، خاتمی و شهابی در منطقه یزدنو، هویزه تا کوشک و طلاییه را پس از ۱۹ ماه اشغال توسط دشمن بعثی تصرف کرد و نیرو‌های ژاندارمری جمهوری اسلامی ایران در پاسگاه‌های مرزی استقرار یافتند. در این مرحله از عملیات، حدود ۴۰۰ کیلومتر مربع توسط قرارگاه‌های فتح و نصر تا رسیدن به مرز آزاد شد و حدود سه هزار و ۹۰۰ کیلومتر مربع بر اثر عقب‌نشینی ارتش متجاوز عراق از مناطق جنوب رودخانه کرخه‌کور، یزدنو، هویزه و حمید در اختیار رزمندگان جمهوری اسلامی قرار گرفت و ۱۵۲ کیلومتر از مرز جمهوری اسلامی نیز آزاد شد. تعداد کل اسرای عراقی از شروع عملیات بیت‌المقدس تا این مرحله بیشتر از پنج هزار نفر بود.

تلاش برای بازپس‌گیری شلمچه در مرحله سوم عملیات
مرحله سوم عملیات بیت‌المقدس در مورخه ۱۹ اردیبهشت در منطقه شمال شلمچه به‌منظور تصرف شلمچه و محاصره شرق محاصره خرمشهر شروع و پیروزی‌هایی در این مرحله حاصل شد؛ اما به دلیل مقاومت سنگین دشمن و پاتک‌های بی‌وقفه آنان، شلمچه تامین نشد و عملیات برای تامین و آزادسازی خرمشهر و مابقی مرز‌های جمهوری اسلامی که در حدود ۱۰ کیلومتر بود، ادامه یافت.

طولانی شدن مدت عملیات، تلفات وارد شده، مقاومت سرسختانه مزدوران بعثی، تقویت دشمن بعثی عراق و علت‌های دیگر وضعیتی را به وجود آورده بود که با توان رزمی و نیرو‌های موجود، ادامه تک در مرز و پیشروی در شرق بصره امکان‌پذیر نبود. فرماندهی مشترک قرارگاه کربلا تصمیم گرفته بود که ابتدا کار آزاد کردن خرمشهر را یکسره کرده و بعد به تهدید شرق بصره بپردازد؛ بنابراین راهکار انتخابی خود را در مقایسه با سایر راهکار‌های پیشنهادی با شرایط و واقعیت موجود در صحنه نبرد، عملی‌تر و منطبق‌تر دانسته و اجرای آن را ترجیح داد.

در بیست و هفتم اردیبهشت ۱۳۶۱ هیجان افکار عمومی در کشور درباره آزادی خرمشهر به اوج خود رسید و اعلامیه‌های ستاد تبلیغات جنگ نیز آنچنان به این هیجان دامن می‌زد که مردم تصور می‌کردند ظرف نیم ساعت آینده خرمشهر آزاد خواهد شد. به کرات از روزنامه‌ها و به قرارگاه کربلا تلفن می‌شد و سوال می‌کردند که آیا برای درج خبر آزادی خرمشهر در روز جاری در صفحات اول خود جای خالی بگذارند یا نه؟ از طرف دیگر رادیو عراق در مورد دفاع حمله‌های ایران و پیشروی نیرو‌های عراق اخباری را منتشر می‌کرد و این خبر‌ها همراه با تاخیر در آزادی خرمشهر، بذر شک و تردید را در اذهان عمومی نسبت به آزادسازی‌های انجام شده می‌کاشت. خلاصه اینکه قرارگاه کربلا برای آزادسازی هرچه سریعتر خرمشهر از جانب افکار عمومی تحت فشار قرار گرفته و در تلاش بود که عملیات آزادسازی خرمشهر را که دیگر به یک آرزوی ملی تبدیل شده بود، هرچه زودتر جامعه عمل بپوشاند.

پس از ۱۰ روز که از دومین تلاش نیرو‌های ایرانی برای فتح خرمشهر می‌گذشت در ساعت ۲۲ و ۳۰ دقیقه اول خرداد ۱۳۶۱ سومین تلاش آفندی قرارگاه کربلا به‌منظور آزادسازی خرمشهر آغاز شد در برابر حمله سریع و غافلگیرانه رزمندگان جمهوری اسلامی ایران نیرو‌های عراقی دچار وحشت و سردرگمی شدیدی شدند و نتوانستند عکس‌العمل مناسبی انجام دهند و ارتباط یگان‌های متجاوز بعثی با یکدیگر قطع شد. نیرو‌های دشمن بعثی عراق تحت فشار شدید رزمندگان ایران اسلامی، به پشت نهر عرایض و نهر خین عقب رانده شدند.

با تصرف جاده مرزی پاسگاه خین و پاسگاه مرزی، امکان ارتباط زمینی دشمن بعثی با خرمشهر قطع شد و خرمشهر عملاً به محاصره نیرو‌های مسلح ایران درآمد. در برابر حمله سریع و غافلگیرانه نیرو‌های ایرانی، دشمن بعثی دچار وحشت و سرگردانی شدید شد و نتوانست عکس‌العمل مناسبی نشان دهد. فرار افسران، درجه‌داران و سربازان عراقی از منطقه خرمشهر نیز گویای از هم پاشیدگی سازمان یگان‌های دشمن بعثی در خرمشهر بود.

آزادسازی خرمشهر و جنگ روانی بعثی‌ها
نتیجه عملیات روز دوم خرداد بسیار درخشان بود و می‌توان گفت که قرارگاه کربلا به هدف اصلی خود یعنی احاطه کامل بر خرمشهر رسیده و این شهر بدون تردید در آستانه آزادسازی قرار گرفته بود.

در حالی که نیرو‌های متجاوز در خرمشهر در محاصره کامل قرار گرفته و دست به فرار و تسلیم زده بودند، رادیو عراق در اخبار فارسی خود مدعی مقاومت شدید نیرو‌های عراقی در خرمشهر می‌شد!

خرمشهری که ساعت ۱۶ روز ۴ آبان سال ۱۳۵۹ پس از ۳۵ روز پایداری و مقاومت به اشغال ارتش متجاوز عراق درآمده بود تا ساعت ۱۴ و ۲۰ دقیقه سوم خرداد ۱۳۶۱ پس از ۱۹ ماه اسارت، به دست فرزندان غیور ایران اسلامی که برای رهایی شهر از چنگال متجاوزان، سر از پا نشناخته و از جان خود مایه گذاشته بودند، آزاد شد.

خرمشهر به‌طور کامل تصرف شد و پرچم سه رنگ جمهوری اسلامی ایران بر فراز مسجد جامع و پل تخریب شده آن به اهتزاز درآمد. خبر رعدآسای آزادی خرمشهر به سرعت در همه جا پیچید و موج عظیمی از هیجان و خوشحالی، سراسر ایران اسلامی را فرا گرفت. مردم در خیابان‌ها با روشن کردن چراغ‌ها و به صدا درآوردن بوق خودرو‌های خود، به انتشار این خبر و جشن و پایکوبی پرداختند و غرور این ملت بزرگ که با تجاوز بعثی‌های عراق و اشغال خرمشهر جریحه‌دار شده بود با همت و غیرت فرزندان فداکار این کشور اعم از ارتش سپاه بسیج و جهاد التیام پیدا کرد و شعار «خرمشهر ما می‌آییم» واقعیت یافت و این شهر لاله گون که با اشغال عراقی‌ها «خونین‌شهر» نام گرفته بود، دوباره به آغوش وطن بازگشت.

غنایم و تجهیزات تخریب شده دشمن بعثی در این عملیات
در پایان این عملیات به‌طور کلی در نهایت پنج هزار و ۴۰۰ کیلومتر مربع از خاک مقدس میهن اسلامی به انضمام خرمشهر پس از ۱۹ ماه اشغال کامل به آغوش وطن بازگشت و خطوط مرزی از شلمچه تا شمال طلاییه نیز تأمین شد.

پادگان حمید و محور اهواز و خرمشهر نیز به تصرف نیرو‌های خودی درآمد و شهر هویزه نیز آزاد شد. در عملیات بزرگ و سرنوشت‌ساز آزادسازی خرمشهر پشتیبانی پرحجم انواع آتش‌های هماهنگ شده و سنگین هواپیما‌های نیروی هوایی، بالگرد‌های هوانیروز و توپخانه توانمند نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی همراه بود که موجب انهدام هواپیماها، بالگردها، مواضع مستحکم و ادوات زرهی و خودرویی دشمن شد و مسیر طراحی منسجم و موفق نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران در راستای پیشروی رزمندگان اسلام تسهیل شد.

اقدامات انجام شده کمک بسیار شایانی در مسیر رسیدن به اهداف از پیش تعیین شده از سوی فرماندهان ایفا کرد، به طوری که در پی تعقیب نیرو‌های متواری شده دشمن، آنان مجبور به عبور از رودخانه اروند شدند و تعداد زیادی از بعثی‌های عراقی در هنگام فرار به هلاکت رسیدند. سرهنگ سعید پورداراب فرمانده تیپ ۳ لشکر ۲۱ پیاده عمل‌کننده در محور شلمچه برای محاصره و آزادسازی خرمشهر در عملیات بیت‌المقدس در خصوص این عملیات گفته است: حدود هزار و ۹۰۰ نفر از فراریان بعثی عراق که قصد گریز از محاصره سلحشوران ایرانی و عبور از رودخانه اروند را داشتند به علت پهنای زیاد و جزر و مد رودخانه اروند و تعقیب رزمندگان ارتش اسلام در آب غرق شده و اجسادشان تا چند روز روی رودخانه اروند تا ساحل شمالی جزیره بوبیان کویت مشاهده می‌شد. در این عملیات بسیاری از نیرو‌های عراقی مستقر در خرمشهر به اسارت رزمندگان ارتش اسلام درآمدند.

در این عملیات به طور کلی دو لشکر عراقی منهدم شد و به شش لشکر دشمن نیز بین ۲۰ تا ۶۰ آسیب جدی وارد شد. تلفات انسانی دشمن در این نبرد، بیش از ۱۶ هزار کشته و زخمی و حدود ۱۹ هزار اسیر بود.

این عملیات همچنین سرنگونی ۵۳ هواپیما و سه بالگرد را به همراه داشت و در حوزه انهدام لجستیک دشمن نیز ۵۵۰ دستگاه تانک و نفربر و ۵۰ دستگاه خودروی دشمن منهدم شد.

انتهای پیام/ 221