سنگری:

اسطوره‌سازی به‌جای اسوه‌سازی از آسیب‌های حوزه ادبیات پایداری است

نویسنده و پژوهشکر حوزه ادبیات گفت: اسطوره‌سازی به‌جای اسوه‌سازی از آسیب‌های حوزه ادبیات پایداری است، در واقع غلو کردن به این حوزه آسیب جدی وارد می‌کند. نویسندگان باید در این مسیر از صبر و بردباری بالایی برخوردار باشند.

کد خبر: ۴۹۲۱۱۰

تاریخ: ۰۹ آذر ۱۴۰۰ - ۱۷:۵۷

به گزارش خبرنگار فرهنگ و هنر دفاع‌پرس، نشست تخصصی «ادبیات‌پژوهی زن و دفاع مقدس به همراه رونمایی از کتاب «سیمای زن در آثار راضیه تجار» به همت سازمان نشر آثار و ارزش‌های مشارکت زنان در دفاع مقدس با حضور محمدرضا سنگری، راضیه تجار و مریم زارع؛ نویسنده و پژوهشگر این کتاب در سرای اهل قلم خانه کتاب و ادبیات ایران برگزار شد.

در ابتدای این نشست محمدرضا سنگری اظهار داشت: سوره کوثر، کوچکترین سوره قرآن است که دوگونه زیست را پیش روی ما قرار می‌دهد همه انسان‌ها یا زیست کوثری دارند با زیست ابتری. در زیست کوثری یعنی کسانی زنده، زاینده و فزاینده هستند و دائم در حال باروری، جوشش، کوشش و دیگران را بهره‌مند کردند و کسانی هستند که نازا و سترون هستند، زایش در وجود آن‌ها اتفاق نمی‌افتد و گاه نه تنها زایش ندارند بلکه راه بر خلق آفرینش و رشد دیگران می‌بندند.

وی افزود: با بهره‌گیری از این سوره می‌توان دفاع مقدس را کوثر دانست و به تعبیر مقام معظم رهبری دفاع مقدس گنجی عظیم معرفی کرد که پایانی بر آن نیست.

وی ادامه داد: با گذشت چندین سال از هشت سال دفاع مقدس، اما همچنان شاهد رهاورد‌های آن هستیم، در این صورت نباید فراموش کرد که هر مورد ارزشمندی بیشتر در آستانه خطر قرار دارد. البته نباید فراموش کرد که خود آسیب‌شناسی در حوزه دفاع مقدس نیز به آسیب جدی تبدیل شده است. چراکه راه آمده را نمی‌بینیم و در این مسیر تنها به حفره‌ها اشاره داریم.

سنگری با بیان این‌که در این زمینه آثار بزرگی توسط زنان به‌ویژه در حوزه داستان‌نویسی و خاطره‌نگاری ثبت شده، افزود: در این حوزه با دو آفت درونی و بیرونی مواجه هستیم. یک مسأله مهم فربه‌شدگی برخی عرصه‌ها و لاغر ماندن برخی دیگر از قلمرو‌ها است. در برخی از عرصه‌ها از جمله رمان بارور شده‌ایم، اما در حوزه پژوهش عملکرد ضعیفی داشته‌ایم که نشان از سهم کم دانشگاهیان در این زمینه دارد.

وی با اشاره به شکل‌گیری گرایش ادبیات پایدای در ۴۴ دانشگاه کشور در یک دهه اخیر، گفت: متأسفانه زمانی که این رشته در دانشگاه‌های کشور دایر شد، برای واحد‌های درسی آن کتابی وجود نداشت، درصورتی‌که در سایر حوزه‌ها انباشت علمی وجود داشت. در واقع در بعد دانشگاهی و در وجه پژوهشی کتاب با فرآیند علمی دقیق اندک است.

سنگری تحریف را از دیگر آفت‌ها و آسیب‌های این حوزه برشمرد و گفت: با خالی بودن حضور ما در میدان، دیگران وارد عرصه شده و دست به تحریف خواهند زد. در ادامه تصویری عرضه خواهند کرد که با واقعیت مغایر بوده و قابل دفاع نیست؛ بنابراین از مجموعه‌های فعال، استادان درخواست می‌کنم قلم به‌دست گرفته و دین خود را این عرصه ادا کنند.

سنگری اسطوره‌سازی به‌جای اسوه‌سازی را از دیگر خطرات این حوزه دانست و گفت: در واقع غلو کردن به این حوزه آسیب جدی وارد می‌کند. نویسندگان باید در این مسیر از صبر و بردباری بالایی برخوردار باشند، چراکه حوزه ادبیات داستانی، خاطره‌نگاری و ... نیازمند حلم و بردباری است. در این زمینه متأسفانه شاهد غلو، خاطره‌بافی، بزرگ‌نمایی و حتی دروغ، شتاب و شهوت نوشتن، انتشار کتاب بدون بررسی هستیم. باید توجه داشت به معرفی اسوه بپردازیم که شدنی است، نه اسطوره که دست‌نیافتنی است.

«فقرِ خودنقدی» از دیگر آسیب‌هایی است که سنگری به آن اشاره داشت و افزود: متاسفانه جلسه نقد جدی و همچنین خودنقدی نداریم. فرصت خودنقدی را باید در جامعه ایجاد کرد. برخی از آثار خوب متاسفانه در این حوزه دیده نمی‌شوند، برخی از آثار خوب تنها با تقریط دیده می‌شوند که این از آفت‌های افراط و تفریط است.

در ادامه این نشست، راضیه تجار با اشاره به حضور خود در عرصه دفاع مقدس، گفت: در حوزه دفاع مقدس با قلب خودم به موضوع نگاه کرده و قلم به‌دست گرفته‌ام. به همین دلیل با غرور و افتخار پای کارهایم می‌ایستم و در این مسیر با عزیزان زیادی خویشاوند ادبی هستم.

وی افزود: با انقلاب اسلامی بسیاری از نویسندگان شاخص قبل از انقلاب از ورود به این حوزه امتناع کردند، اما انقلاب نویسندگان خود را پیدا کرد. زمانه رصد می‌کند و آنانی را که مانا هستند را نگه می‌دارد. در واقع بذری که کاشته شد، امروز بارور شده است.

تجار با اشاره به تعداد اندک نویسندگان در این حوزه بیان کرد: برخلاف آنچه که گفته می‌شود، تعداد نویسندگان اندک است و همین تعداد محدود اکثرا با تلاش خود و بدون پشتیبانی در این مسیر قدم بر می‌دارند؛ لذا دولتمردان فرهنگی، و افراد دغدغه‌مند در این حوزه باید با برنامه‌ریزی به آفرینش کار‌های شاخص و نزدیک به حقیقت کمک کنند، چراکه جنگ ما دفاع بود و همین باعث تفاوت آن از سایر جنگ‌ها می‌شود.

انتهای پیام/ 141