یادداشت/ سید مرتضی اولادعلی

رویکرد دانش بنیان ضرورتی انکارناپذیر در ماموریت‌های مرزبانی

از دهه ۷۰ میلادی بر اثر تغییرات، انقلابی در فناوری و جامعه بشریت با جهشی کوانتومی و با عمیق‌ترین خیزش اجتماعی و خلاقانه‌ترین نوسازی که جامعه تاکنون به خود دیده مواجه شده است.

کد خبر: ۵۱۸۱۳۱

تاریخ: ۰۴ ارديبهشت ۱۴۰۱ - ۰۵:۰۴

گروه اجتماعی دفاع‌پرس - «سید مرتضی اولادعلی» معاون فرهنگی و اجتماعی فرماندهی مرزبانی استان هرمزگان؛ این موج عظیم با تحول در فناوری اطلاعات و ارتباطات و نیز انقلاب در عرصه جهانی سازی و یکپارچگی بازار‌های مالی دگرگونی‌های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی عمده‌ای را در کشور‌های پیشرفته به وجود آورده است که بسیاری از آن‌ها غیر قابل پیش بینی بوده‌اند، لیکن این تحولات در کنار مزایای خود معمولا یک لبه تاریکی و تنگنا‌های ویژه‌ای با خود ایجاد کرده‌اند.

این فناوری‌ها با ایجاد تحول شگرف در منابع نوع و ابزار تهدید هم از لحاظ کمی (تعداد و تنوع منابع تهدید) و هم از لحاظ کیفی (پیچیده‌تر شدن و ناکارآمد شدن ابزار‌های سنتی تهدید) ابزار‌های تهدید امنیت ملی ضمن دگرگون سازی ارکان اولیه واقعیت‌های نظامی منجر به پیچیدگی و تغییر ماهیت جنگ‌های کلاسیک و ظهور جنگ‌های جدیدی، چون جنگ سایبری، جنگ اطلاعاتی، جنگ هیبریدی و ... گردیده است.

در مدیریت جنگ‌های جدید دانش و دانایی نقش اساسی ایفا می‌نماید، از این رو سازمان‌های نظامی باید دانش بنیان نمودن را در حوزه ماموریتی خود پیاده سازی نموده و آن را بکارگیرند.

به عبارتی حرکت به سمت سازمان‌های دانش بنیان برای سازمان‌های نظامی ضرورتی است که با توجه به پیچیدگی‌های محیطی عصر جدید می‌بایست بیش از پیش مورد توجه فرماندهان، مدیران و پژوهش گران حوزه نظامی قرار می‌گرفت.

هدف سازمان دانش بنیان به کارگیری دانش تولید شده توسط یک بخش از سازمان در دیگر بخش‌ها و واحد‌ها و به اشتراک گذاری دانش صریح و ضمنی است.

همچنین در این سازمان‌ها فرآیند خلق، شناسایی، کسب، انتشار و به کارگیری دانش نیز نقطه توجه و تمرکز می‌باشد.

این سازمان فرایند تولید و ارائه محصولات و خدمات خود از خلاقیت نوآوری و دانش جدید استفاده نمایند.

اهمیت این موضوع برای نیرو‌های مسلح و بویژه مرزبانی که مظهر قدرت ملی و اقتدار نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران در نوار مرزی و در مقابل کشور‌های همسایه به حدی است که فرماندهی معظم کل قوا (مدظلله العالی) در کنار ایمان از علم و دانش به عنوان ارکان ایجاد در کنار قدرت ملی یاد نموده است.

بدون تردید این امر برای مرزبانی فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی ایران بسیار حائز اهمیت می‌باشد.

مرزبانی سازمانی قدرت آفرین در چارچوب فکری انقلاب اسلامی و در مسیر تحقق اهداف و آرمان‌های آن، خط مقدم تحرک و نشانه اقتدار ملت در مرز‌های مقدس کشور است.

حفظ و حراست مراقبت از مرز‌های کشور در عرصه خشکی و به ویژه در مرز‌های دریایی با چالش‌های متعددی روبه رو می‌باشد.

حجم گسترده انواع قاچاق در مرزها، هجوم مهاجران از کشور‌های همسایه، تشکیل گروهک‌های تروریستی در اطراف مرز، بی ثباتی برخی کشور‌های همسایه ایران، شیوه‌های نوین تجاوزات مرزی، بهره گیری فراوان از عنصر اطلاعات و ضد اطلاعات، مشخص نبودن قلمرو جغرافیایی تهدید کننده را می‌توان از جمله ویژگی‌های تهدیدات امروز در حوزه ماموریت مرزبانی عنوان نمود.

این عوامل، فرماندهی مرزبانی را جهت مقابله با تهدید‌های آینده، ملزم به درپیش گرفتن رویکردی دانش بنیان در ساختار فرایند‌های خود می‌کند.

راهکار‌هایی برای پیشبرد رویکرد دانش بنیان در مرزبانی:

۱- ایجاد فرهنگی سازمانی پویا در مرزبانی مبتنی بر اهمیت علم و دانش

۲- توجه فرماندهان و مدیران سازمان به توسعه فناوری‌های نوین و تدوین نقشه ویژه علمی راه، متناسب با توانمندی‌ها و مأموریت‌های مرزبانی

۳- توسعة کیفی و کمّی سرمایه‌های انسانی در حوزة علم و فناوری در مجموعه مرزبانی

۴- جهت دهی آموزش و پژوهش نیرو‌های مرزبانی به‌منظور توسعه دانش، مهارت ها، قابلیت‌ها و فناوری‌های نوین

۵- برگزاری کارگاه ها، نشست‌ها و سمینار‌های تخصصی جهت توسعه دانش سازمانی با همکاری دانشجویان و پژوهشگران سایر حوزه‌ها در راستای تقویت و تبادل تجربه دانشی

۶- به کارگیری ظرفیت‌های علمی و فناورانه بخش ملی و خصوصی در راستای قابلیت سازی و ایجاد توانمندی در پاسخگویی به نیاز‌های مرزبانی و دریابانی از جمله بهره‌گیری از اساتید، محققین، دانشجویان، ظرفیت علمی عظیم بسیج و محققین وظیفه

۷- شناسایی و بکارگیری صحیح تمام ظرفیت‌های علمی و دانشی و بهره گیری از ظرفیت‌های عظیم هیئت اندیشه ورز در جهت دانش بنیان نمودن مرزبانی

۸- مشارکت دادن کارکنان مرزبانی در برنامه ریزی، اجرا و ارزیابی فرایند‌های اجرایی با لحاظ نمودن ملاحظات امنیتی بمنظور افزایش مشارکت، تعهد و...

۹- به کارگیری فناوری‌های روز دنیا به منظور تسهیل یادگیری و انتقال دانش در مرزبانی

۱۰- ایجاد بانک اطلاعاتی متنوع در مرزبانی (مانند اسناد نوشتاری، کتابچه، فایل صوتی در قالب آرشیو) جهت ذخیر دانش ضمنی متخصصان، خبرگان و اساتید برتر و فرماندهان برتر در بخش پژوهشی، آموزشی، عملیاتی، نگهداری و درمانی و...

۱۱- تسریع و تسهیل‌سازی در پشتیبانی و حمایت از صدور مجوز شرکت‌های دانش بنیان در حوزه مرزی

۱۲- نهادینه‌سازی مدیریت هوشمند دانش در حوزه دفاعی و امنیتی در مرزبانی

۱۳- طراحی و پیاده سازی سازوکار استفاده از ظرفیت سرباز محققین کشور با امکان توانمندسازی و مهارت آموزی ایشان در تحقیقات و توسعه علوم و فناوری‌های دفاعی و امنیتی

۱۴- تقویت مجموعه دفتر تحقیقات کاربردی مرزبانی استان‌ها و تلاش جهت ارتقاء دانش علمی نیروی انسانی و مدیریتی مرزبانی

در پایان ذکر این مطلب ضروری است که امروزه رویکرد مجموعه مرزبانی، رویکرد جامعه محوری و دانش بنیانی و هوشمندسازی در بخش‌های مختلف است، یعنی مرزبان امروز، مرزبان علمی و دارای تخصص است که با نگاه به تحولات جامعه و با ابزار دانش و مهارت علمی با مسائل و مشکلات روبرو و نسبت به رفع آن‌ها اقدام می‌کند.

مرزبان مقتدر و هوشمند امروز مفتخر است با استفاده از تجهیزات نوین علمی و فناورانه و هوشمندسازی در لایه‌های مختلف ماموریتی، با حضور در دورترین نقاط صفر مرزی، امنیت مرزنشینان را تامین کرده و در این راه شهدای بسیاری را تقدیم نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران کرده است.

فرماندهی مرزبانی استان هرمزگان نیز در راستای توجه و تحقق شعار سال، با اهمیت به مؤلفه علم و پژوهش که مقام معظم رهبری در بیانیه گام دوم تشریح فرمودند، ضمن بکارگیری تمام ظرفیت‌ها و توانمندی‌ها و نوآوری‌های علمی سازمانی خود و با هم‌افزایی و مشارکت و بهره‌مندی از نخبگان دانشگاهی و مراکز علمی و دانش بنیان، سهم خود را به خوبی در تحقق منویات فرماندهی معظم کل قوا ایفا خواهد کرد.

انتهای پیام/ 241