اقتصاد مقاومتی؛ حاشیه‌نشین برجام

در حالی که رهبر معظم انقلاب بارها بر اجرای اقتصاد مقاومتی تاکید کرده‌اند و کارشناسان هم راه خروج از رکود و رشد اقتصاد پایدار را اجرای این نظریه می‌دانند، اما همچنان شاهد بی‌توجهی از سوی برخی مسئولان دولتی در این بخش هستیم.

کد خبر: ۵۵۸۷۹

تاریخ: ۰۴ آبان ۱۳۹۴ - ۱۵:۳۹

به گزارش گروه سایر رسانههای دفاع پرس، برخی مقامات دولتی رشد اقتصادی کشور را معطوف به رفع تحریم ها و اجرای برجام می دانند در حالی که رهبر معظم انقلاب بارها تاکید کرده اند باید با استفاده از توان داخلی کشور ساخته شود.

به نتیجه رسیدن مذاکرات هسته ای و همچنین لغو تحریم ها دستاوردی مهم تلقی می شود، اما این که برخی منتظر اجرای برجام برای رفع مشکلات اقتصادی هستند، کاری قابل تامل است. غربی ها در طول زمان ثابت کردند که شریک خوبی برای کشور ما نیستند و هر لحظه ممکن است به بهانه های مختلف اجرای برجام و رفع تحریم ها را زیرسوال ببرند و از اجرای آن شانه خالی کنند و در آن صورت است که همه امیدهای کشور ناامید شده و باید به سمت و سوی دیگری حرکت کرد.

اما اظهارات برخی مقامات دولتی نشان می دهد که آنها امیدوارند با استفاده از رفع تحریم ها اقتصاد ایران به سمت بهبود حرکت کند و بیشتر این مقامات روی این موضوع اتفاق نظر دارند؛ سوال اینجاست که اگر اقتصاد مقاومتی مورد تائید مسئولان دولتی است چرا نسبت به اجرای آن تعلل کرده و کارهای روزمره خود را به نام اقتصاد مقاومتی تمام می کنند.

برنامه اجرای اقتصاد مقاومتی دسته بندی شود

همچنین دکتر مهدی صادقی شاهدانی کارشناس اقتصادی گفت: دولت باید اجرای اقتصاد مقاومتی را در سه دوره زمانی کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت مدنظر داشته باشد. برخی برنامه های سیاست اقتصاد مقاومتی در زمان کوتاه انجام پذیر است و برخی دیگر در میان مدت عملی خواهد شد و تعدادی از برنامه ها نیازمند زمان زیادی است، اما باید همه اینها دسته بندی و اجرا شود.

وی افزود: متاسفانه اکنون شاهد از دست رفتن زمان برای اجرای اقتصاد مقاومتی هستیم و همین نکته یعنی زمانبر بودن موضوع باعث شده تا برخی مسئولان برای جلوگیری از اتلاف زمان بیشتر به نتایج برجام تمرکز کرده و بدون در نظر گرفتن سیاست اقتصاد مقاومتی مشغول برنامه ریزی هستند یا این که کمتر به آن توجه داشته اند. به عنوان مثال هنگامی که موضوع رفع تحریم ها در برجام عملی شود بسیاری از دغدغه های دولت مثل سرمایه گذاری های خارجی و انتقال فناوری شکل گرفته و بسیاری از معضلات فعلی برطرف می شود.

رئیس دانشکده علوم اقتصادی دانشگاه امام صادق(ع) اظهار کرد: یکی دیگر از ضعف ها را می توان در نبود زیرساخت های مناسب در خود دولت دانست به این صورت که مسئولان دولتی مجموعه ها و دستگاه های مربوط را حائز شرایط سیاست های اقتصاد مقاومتی نمی دانند و اگر بخواهند با این ساختار، سیاست های اقتصاد مقاومتی را اجرایی کنند باید نیروی انسانی کارکشته و کارآزموده را در اختیار داشته باشند، اما امروز ساختار موجود را ساختاری غیرقابل استفاده در این امر می دانند. این در حالی است که به روز نبودن ساختار دولتی امروز نه از نظر دولت بلکه از نظر تمام کارشناسان مانعی بزرگ برای اجرای این سیاست شناخته شده است، بنابراین کار برای مسئولان و سیاستگذاران دولتی بسیار سخت است که بخواهند در راستای اجرای سیاست های اقتصاد مقاومتی گام بردارند.

صادقی شاهدانی افزود: به طور کلی با در نظر گرفتن شرایط ارائه شده، مشکلات دولت برای اجرایی کردن سیاست اقتصاد مقاومتی این گونه عنوان خواهد شد که دولت چند عامل را باید در نظر بگیرد. ابتدا این است که زمان زیادی برای آن نیاز دارد، از سوی دیگر ساختار دولتی بازسازی کامل می طلبد و نیروی انسانی دچال تحول شود و همچنین دانش فنی و توان برنامه ریزی فعالیت دقیق می خواهد که همه موارد مذکور باعث شده دولت فعلا اولویت اجرای سیاست اقتصاد مقاومتی را تا حدودی نادیده بگیرد به این دلیل که امکانات مناسبی در اختیار ندارد.

این کارشناس اقتصادی تصریح کرد: حال در این شرایط برجام یک نسخه آماده و بدون هزینه برای دولت است که می تواند بدون مشکلات یاد شده به دولت کمک رسانده و آن را اجرایی کند.

وی گفت: هر چند نباید فراموش کنیم حالت دومی در این زمینه وجود دارد که داروی یادشده یا همان نسخه برجام به خودی خود موجود نیست و یک متخصص باید این دارو را برای دولت تهیه کند که این شرایط نیز نیازمند زمان است و اکنون دوباره دولت برای تهیه آن زمان در اختیار ندارد و باید به سرعت راه حلی در نظر بگیرد.

گره مشکلات اقتصادی با توان داخلی باز می شود

در همین حال، دکتر بهمن آرمان کارشناس اقتصادی به جام جم گفت: تکیه اقتصاد مقاومتی عمدتا روی افزایش سرمایه گذاری و تولید داخل است، اما این مسأله از چشم مسئولان کشور مغفول مانده و مورد استفاده قرار نمی گیرد، در حالی که مشکلات اقتصادی با بهره بردن از توان داخلی و رشد تولید حل خواهد شد.

وی افزود: همه صحبت های مسئولان بر این پایه استوار است که پس از لغو تحریم ها سرمایه گذاری های خارجی در ایران اتفاق خواهد افتاد و اوضاع و احوال اقتصاد ایران خوب خواهد شد، در حالی که کشور باید با توان داخلی و استفاده از دانش فنی روز دنیا ساخته شود.

استاد دانشگاه علامه طباطبایی اضافه کرد: در سال های نه چندان دور کشور توسط توان داخلی اداره می شد البته در آن زمان تحریم ها به این شدت علیه ایران نبود، اما از سوی دیگر سرمایه گذاری خارجی هم در کشور قدرتی نداشت ولی اکنون همه چشم ها برای حل مشکلات اقتصاد ایران به سرمایه گذاری خارجی دوخته شده که با اعمال مجدد تحریم ها ممکن است دوباره ایران با این معضل روبه رو شود. در این شرایط بهترین راه اجرای اقتصاد مقاومتی است.

این اقتصاددان افزود: وقتی می گوییم اقتصاد مقاومتی به این معنا نیست که قرار است کار بزرگی انجام دهیم بلکه همان مجموعه کارهایی که باید در طول این سال ها در اقتصاد کشور حاکم می شد و از چشم دولت ها دور مانده بود در قالب یک بسته آماده تحویل شده که فقط اجرای آن برای دولت باقی مانده و همه راه های تدوین برنامه و چگونگی از دوش آنها برداشته شده است.

آرمان تصریح کرد: چندی پیش قیمت نفت کاهش پیدا کرد و اقتصاد ایران با مشکلات فراوانی روبه رو شد اما سوال اینجاست که اگر همان قانون خصوصی سازی به طور واقعی انجام شده بود باز هم این مشکلات دیده می شد. در نتیجه دولت باید در اجرای اقتصاد مقاومتی اهتمام بیشتری به خرج دهد و همه توان خود را معطوف به رفع تحریم ها نکند.

اقتصاد مقاومتی بهترین داروی درمان است

در همین حال، دکتر بهنام ملکی کارشناس اقتصادی در گفت وگو با جام جم اظهار کرد: هر اقتصاددانی با مطالعه مفاد اقتصاد مقاومتی در می یابد که اجرای این سیاست بهترین دارو برای درمان اقتصاد ایران است، از این رو دولت نباید اجرای برنامه های خود را به پس از رفع تحریم ها موکول کند و باید تمام تلاش خود را برای اجرای آن به کار گیرد.

وی افزود: سیاست اقتصاد مقاومتی به این معناست که کشور در مقابل حمله های اقتصادی دشمن مانند تحریم ها ایمن می شود و باید اجرای این سیاست در اولویت اقدامات دولت ها قرار بگیرد. این کارشناس اقتصادی اضافه کرد: یکی دیگر از فواید اقتصاد مقاومتی این است که از رانت جلوگیری می شود و کشور توسط بخش خصوصی توانمند اداره خواهد شد که همین موضوع به پیشرفت اقتصادی کشور کمک خواهد کرد.

استراتژی تولید داشته باشیم

ملکی تصریح کرد: برای این که بتوانیم تولید رقابت پذیر داشته باشیم باید استراتژی تولید در اولویت قرار بگیرد، در حالی که اکنون شاهد تولید آشفته و غیرمتمرکز و بی برنامه در کشور هستیم و همین موضوع باعث شده تا به عمیق شدن رکود دامن زده شود.

وی ادامه داد: تصور دولتمردان این است که با افزایش فروش نفت و مواد خام معدنی می توان اقتصاد را بهبود بخشید در حالی که با فروش محصولات خام نباید کشور را اداره کرد بلکه باید برنامه ریزی برای ارزش افزوده این کالاها تدوین شود و ایران در بین کشورهای جهان به عنوان صادرکننده محصول نهایی شناخته شود نه صادرکننده محصولات خام.

این کارشناس اقتصادی اظهار کرد: پرسش اصلی اینجاست که اگر نفت تمام شود آن موقع باید چه کار کرد؟ ما باید برای آن زمان هم برنامه ریزی داشته باشیم و اقتصاد مقاومتی بهترین برنامه برای توانمند شدن کشور در مقابل این خطرات است. اجرای اقتصاد مقاومتی به این معنا نیست که ما بخواهیم محصولات حاضر در کشورهای دیگر را دوباره اختراع کنیم بلکه باید از آنها برای پیشبرد اهداف کشور استفاده و راه را برای اجرای این سیاست کارشناسی کوتاه کرد.

تاکیدات رهبر انقلاب درباره اقتصاد مقاومتی

رهبر معظم انقلاب در 29 مهر ماه امسال خطاب به حسن روحانی رئیس جمهور در نامه ای فرمودند: همان طور که در جلسات متعدد به آن جناب و دیگر مسئولان دولتی یادآور شده و در جلسات عمومی به مردم عزیزمان گوشزد کرده ام، رفع تحریم ها هر چند از باب رفع ظلم و احقاق حقوق ملت ایران کار لازمی است، لیکن گشایش اقتصادی و بهبود معیشت و رفع معضلات کنونی جز با جدی گرفتن و پیگیری همه جانبه اقتصاد مقاومتی میسر نخواهد شـد. امید است مراقبت شود که این مقصود با جدیت تمام دنبال شود و به خصوص به تقویت تولید ملی توجه ویژه صورت گیرد و نیز مراقبت فرمایید که وضعیت پس از برداشته شدن تحریم ها، به واردات بی رویه نینجامدو به خصوص از وارد کردن هرگونه مواد مصرفی از آمریکا جدا پرهیز شود.

منبع: رجانیوز