واکنش سفیر انگلیس به برقراری اولین حکومت نظامی کشور در اصفهان

۵ رمضان سالروز اعلام اولین حکومت نظامی در اصفهان است که تعدادی از جوانان به شهادت رسیدند. در اصفهان حکومت نظامی اعلام شد، سفیر وقت انگلیس در این باره گفته: «در اصفهان حکومت نظامی اعلام شد و شاه بدین ترتیب روش‌های موقتی و مسکن را آغاز کرد. او اعلام داشت که سخنرانی‌ها و مطبوعات کاملاً آزاد است و انتخابات جدید در سال ۱۳۵۸ برگزار خواهد شد، اما هیچ‌کس به این حرف‌ها وقعی نگذاشت.»

کد خبر: ۵۸۰۴۷۷

تاریخ: ۰۷ فروردين ۱۴۰۲ - ۱۸:۴۳

به گزارش گروه سایر رسانه‌های دفاع‌پرس، در روز‌های قبل از رمضان ۱۳۵۷ یعنی اواسط مرداد ماه همسران و مادران تعدادی از زندانیان سیاسی در ادامه تحصن پسران و همسران‌شان در زندان تصمیم می‌گیرند در خانه آیت‌الله خادمی، میعادگاه انقلابیون تحصن داشته باشند و با این حرکت می‌توان گفت پیشگام حرکتی عظیم شدند، بلافاصله پس از اتمام تحصن بانوان جمعی از مردم و جوانان انقلابی تحصن خود را آغاز کردند.

بانوانی که پیشگام حرکتی عظیم شدند

حسنعلی زهتاب از پیشگامان انقلاب اسلامی پیش از این در گفت‌وگویی پیرامون تحصن اظهار کرده است: روزی که آیت‌الله طاهری دستگیر شد، آقای سالک با من تماس گرفت و خبر را به من داد و از من خواست به خانه‌اش بروم تا از آنجا به سمت خانه آیت‌الله خادمی (ره) برویم و کسب تکلیف کنیم.

وی افزود: پس از رفتن به سمت خانه آیت‌الله خادمی دیدم مردم جان برکف، بازار اصفهان را تعطیل کردند و زودتر از ما در محل خانه آیت‌الله خادمی دست به تحصن زده‌اند این در حالی بود که ما قصد داشتیم پس از رسیدن به خانه آیت‌الله خادمی از ایشان کسب تکلیف کنیم و بعد در جلسه‌ای فکر کنیم چگونه مردم را به صحنه بکشانیم.

زهتاب در پایان خاطرنشان کرده است: در آن ۱۰ شبانه روز اعتصاب با وجود کمبود امکانات اطلاع‌رسانی، مرکز خبری جهان اسلام خانه آیت‌الله خادمی بود به طوری که دائما با مراجع تماس گرفته می‌شد و تبادل اطلاعات صورت می‌گرفت.

روزی که تعداد مجروحان و شهدا بی‌سابقه بود

چهارم رمضان با دستور فرمانداری نظامی اصفهان، گارد ضد شورش به محل تحصن حمله و شروع به برخورد با مخالفان متحصن می‌کند، پس از این حمله فضا برای ساعاتی آرام شد، اما می‌توان گفت که این آرامش به نوعی آرامش قبل از طوفان بود؛ در روز پنجم رمضان مردم تصمیم گرفتند به بست‌نشینی خود پایان دهند و اعتراضات خود را به خیابان‌های اطراف و خصوصاً چهارباغ پایین، دروازه دولت تا میدان شهدا، خیابان‏‌های فروغی و مسجد سید بکشانند که این درگیری تا سحر ادامه داشت، عده‌ای از مردم شهید و مجروح شدند و بنا به قول حاضران این تعداد تا آن زمان در اصفهان بی‌سابقه بود؛ حمله مأموران به مردم باعث شده بود که شهدا و مجروحان را به منزل آیت‌الله خادمی برسانند.

این روز خونین در اسناد ساواک نیز اینگونه روایت شده است: «در نتیجه اقداماتی که برای خاتمه داد به تحصن اقشار مذهبی در منزل آیت‌الله سیدحسین خادمی انجام گرفت، سرانجام متحصنین از منزل وی خارج، لیکن پس از خروج به تظاهرات اخلال‌گرانه خیابانی مبادرت کردند که در نتیجه تیراندازی ماموران پنج نفر از آن‌ها کشته و چند تن دیگر مجروح گردیدند.»

همچنین یکی از ناظران درباره اوضاع بعد از ظهر و نیمه شب ۵ رمضان در کتاب یادواره نهضت اسلامی تا ۲۲ بهمن ۵۷، چهره انقلاب در اصفهان اینگونه گفته است: «از ساعت ۱۰ شب صدای رگبار مسلسل به طور مرتب شنیده می‌شد، گویا جنگی رخ داده است ... نزدیک سحر از منزل دوستم به اتفاق یک نفر از اقوام و بچه خردسالش خارج شدیم و از خیابان فروغی با موتور سیکلت به طرف میدان شهدا در حرکت بودیم. کوچه‌های بهارستان و آسیاب ... با تیرآهن و لاستیک‌های مشتعل به‌وسیله جوانان بسته بود تا ماموران رژیم وارد کوچه نشوند و منزل آیت‌الله خادمی در محاصره قرار نگیرد. به میدان شهدا که رسیدیم، خیابان چهارباغ پایین را ماموران رژیم با خودرو بسته بودند و ماموران آتش‌نشانی در حال شستن خیابان از خون گرم تازه ریخته جوانان و مردم متحصن بودند.»

وقتی اولین حکومت نظامی کشور در اصفهان برقرار شد

در اعلامیه دولت درباره اعلام حکومت نظامی در اصفهان آمده بود: «به اطلاع عموم می‌رساند، شب گذشته عده‌ای خرابکار که هیچ هدفی جز نابودی و ویرانی ندارند، در شهر اصفهان دست به تظاهرات زدند و شروع به آتش زدن اموال عمومی و مردم کردند، از جمله قسمتی از هتل شاه عباس و یک پمپ بنزین و چند موسسه خصوصی را به آتش کشیدند و درخت‌ها را بریدند و شیشه‌ها را شکستند، به صورتی که بیم آن می‌رفت تمام شهر را به آشوب و آتش بکشند. به دنبال این حوادث امروز دولت از نظر وظیفه‌ای که به عهده دارد، به درخواست مقامات محلی، حکومت نظامی در اصفهان اعلام کرد که از خرابکاری و اتلاف اموال مردم و کشت و کشتار جلوگیری شود.

سفیر انگلیس: هیچ‌کس به این حرف‌ها وقعی نگذاشت

سفیر وقت انگلیس در ایران نیز در خاطرات خود با اشاره به آغاز حکومت نظامی در اصفهان نوشته است: «در اصفهان حکومت نظامی اعلام شد و شاه بدین ترتیب روش‌های موقتی و مسکن را آغاز کرد. او اعلام داشت که سخنرانی‌ها و مطبوعات کاملاً آزاد است و انتخابات جدید در سال ۱۳۵۸ برگزار خواهد شد، اما هیچ‌کس به این حرف‌ها وقعی نگذاشت.»

در آن روز‌ها ناجی با بلندگویی در دست در شهر قدم می‌زد و فریاد می‌زد: «مردم به شما هشدار می‌دهم به خانه‌هایتان بروید من با قاطعیت برخورد می‌کنم؛ دستور دارم.»، اما نمی‌دانست که همین مردم آیات قرآنی را سرمشق خود قرار داده‌اند که وعده داده است «جاءالحق و زهق الباطل».

منبع: فارس

انتهای پیام/ ۱۳۴