رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی:

شبکه گسترده کتابخانه‌های عمومی فرصت ساختن نسلی بهتر از امروز است

حداد عادل اعتقاد دارد مجموعه نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور یک نعمت، فرصت و برکت است که برای ساختن نسلی بهتر از نسل امروز و ایرانی بهتر از ایران امروز در اختیار مدیران نهاد قرار گرفته است.

کد خبر: ۶۰۲۲۸۰

تاریخ: ۱۷ تير ۱۴۰۲ - ۱۹:۴۲

به گزارش گروه فرهنگ و هنر دفاع‌پرس، همایش یک‌روزه مدیران‌کل کتابخانه‌های عمومی استان‌ها، پنج‌شنبه (۱۵ تیر)  با حضور غلامعلی حداد عادل مشاور عالی مقام معظم رهبری و رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، دبیرکل، معاونین و مدیران نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در سالن جلسات کتابخانه مرکزی پارک شهر تهران برگزار شد.

مهدی رمضانی در ابتدای نشست ضمن تشریح موضاعات اولویت‌دار کتابخانه‌های عمومی و تکلیف‌های مورد انتظار از ادارات‌کل استانی ضمن تقدیر از غلامعلی حداد عادل برای پذیرش دعوت شرکت در این نشست گفت: جناب حداد عادل فارغ از شخصیت سیاسی و مسئولیت‌های اجرایی، انباشتی از تجربه فرهنگی در سطوح مختلف را دارند که حضورشان در این نشست می‌تواند برای ما و همکاران‌مان راهگشا باشد.

وی افزود: کتابخانه‌های عمومی در مجموعه دستگاه‌های فرهنگی کشور جزو دستگاه‌هایی است که با مردم در ارتباط مستقیم است و مجموعه خدمات گسترده‌ای را ارائه می‌دهد و امکانات فرهنگی متنوعی را در عرصه‌های مختلف می‌توانند فراهم کنند. امروز بیش از ۶۰ خدمت در کتابخانه‌های عمومی ارائه می‌شود که محور و هسته اصلی‌شان کتاب است. حدود ۶ هزار کتابدار در ۲۸۰۰ کتابخانه عمومی نهادی سراسر کشور مشغول ارائه خدمت‌اند. بیش از هزار کتابخانه هم به صورت خصوصی و مشارکتی با مجوز نهاد فعالیت می‌کنند.

در ادامه نشست غلامعلی حداد عادل مشاور عالی مقام معظم رهبری ضمن تبریک عید غدیر گفت: این جلسه یکی از جلساتی بود که شخصاً علاقه داشتم در آن شرکت کنم. دلیلش هم عشق و علاقه‌ای است که به حوزه کتاب دارم و شما مدیران پرتلاش در کتابخانه‌های عمومی سراسر کشور به خدمت‌رسانی در حوزه کتاب مشغول هستید.

وی افزود: در جمع مدیران نهاد بیشتر از هر چیزی کتاب و کتابخانه مطرح است و نهاد قوی‌ترین مجموعه فرهنگی مدیریت‌شده ملی و حاکمیتی کشور را در اختیار دارد. ما در حوزه کتابخوانی در کشورمان هیچ شبکه‌ای گسترده‌تر از مجموعه نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور نداریم. این امکان یک نعمت و فرصت و برکت برای ساختن نسلی بهتر از نسل امروز و ایرانی بهتر از ایران امروز است که در اختیار مدیران نهاد قرار گرفته است.

رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی تصریح کرد: بهترین شاخص فرهیختگی هر کشور و ملتی کتاب است. هیچ شاخص دیگری به اندازه کتاب معنادار نیست.

قضاوت و تصمیم‌گیری درست در گرو کتابخوانی

رئیس بنیاد سعدی در بخش دیگری از سخنانش گفت: علامت پیشرفت کشور‌های دیگر هم، اتصال با کتاب است. در یکی از سفرهایم به روسیه از کتابفروشی معروف و بزرگی در شهر مسکو دیدن کردم. مردم در این کتابفروشی مثل بازار شب عید نمی‌توانستند از کنار هم رد شوند. حیرت کرده بودم این مردم در کتاب و کتابخوانی چه دیده‌اند که اینقدر دنبال کتاب هستند؛ بنابراین وقتی از این سفر برگشتم یادداشتی نوشتم با این عنوان که «روس‌ها کتابخوان هستند». یا در بعضی سفرهایم به کشور‌های دیگر دیدم در کتابخانه‌های دانشگاهی حتی در ساعات پایانی شب جایی برای نشستن وجود ندارد. همه پشت میز‌ها کتاب می‌خوانند و می‌نویسند. واقعیت این است که هر آدمی هر چقدر کتابخوان‌تر باشد آگاه‌تر است؛ و آگاهی بیشتر به انسان در قضاوت صحیح‌تر کمک می‌کند.

وی تصریح کرد: اگر اشخاص ذهن گسترده‌تر و آگاهی بیشتری داشته باشند، تصمیم درست‌تری می‌گیرند و قضاوت بهتری می‌کنند. کتابخوانی به انسان وسعت نظر بیشتری می‌بخشد. با کتابخوانی ذهن انسان از محدودیت خارج می‌شود. تعادل روحی و ذهنی پیدا می‌کند. برخی آگاهی‌ها هست که از راه کتاب خواندن حاصل می‌شود. یکی از آن‌ها آگاهی از تاریخ است. بهترین راه برای اطلاع از تاریخ یک ملت کتابخوانی است. نمی‌شود برای هر واقعه تاریخی فیلم سینمایی با هزینه‌های گزاف ساخت، ولی کتاب تاریخ می‌تواند یک ملت را با گذشته خود آشنا کند.

ملتی که تاریخ نمی‌خواند محکوم به تجربه آن است

حداد عادل تأکید کرد: نقل است هر ملتی که تاریخ نمی‌خواند باید آن را دوباره تجربه کند. خیلی از جوان‌های ما از تاریخ گذشته‌شان اطلاع ندارند. امروز خیلی‌ها نمی‌دانند در حالی که اروپا در حال پیشرفت بوده ایران در چه وضعی قرار داشته است؟

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی در ادامه با اشاره به خاطرات روزنوشت ناصرالدین شاه به عنوان سندی دست اول از وضعیت کشورداری در زمان قاجار گفت: یکی از کسانی که خاطرات روزانه خود را نوشته، ناصرالدین شاه قاجار بوده که ۵۰ سال سلطنت کرده که مصادف با دوران رشد سریع اروپا بود. ناصرالدین شاه از دو ماه بعد از سلطنت تا سه روز قبل از ترور، خاطرات روزانه‌اش را نوشته است. حدود ۱۰ هزار صفحه از او موجود است که حدود ۹۰ درصدش تصحیح و چاپ شده است. حال تصور کنید شاهی وقایع روزانه خود را به دست خود یا به املای دیگران نوشته است. این چقدر می‌تواند ما را با تاریخ زمان خودمان آشنا کند که در کشور چه می‌گذشته است. چند نفر را می‌شناسید این مجموعه را خوانده باشد؟ این یک سند تاریخی از هویت کشور ما است. سندی از پادشاهی است که برای ما از روزگارش و کشورداری‌اش برای ما نوشته است. دوران مشروطه، آغاز سلطنت پهلوی اول و دوم و... موضوعاتی است که ما کمتر از آن می‌دانیم. جوانان ما نمی‌دانند در این دوران بیگانگان در کشور ما چه کردند و رجال سیاسی در ایران چه کسانی بودند؟ چقدر افرادی را سراغ دارید که این‌ها را بداند و با این موضوعات آشنا باشد؟ نسلی که تاریخ نداند نمی‌تواند بفهمد به چه سمتی باید حرکت کند و آینده‌اش را چگونه باید ترسیم کند.

وی افزود: کتاب و کتابخوانی عنصر بسیار مؤثری در ساختن شخصیت افراد است. اگر ذهن خودتان را بکاوید ارزش‌ها، باور‌ها و اصولی که شخصیت شما بر آن بنا شده مربوط به کتاب‌هایی است که از کودکی و نوجوانی و جوانی خوانده‌اید.

شعر و ادبیات، درِ باغ سبزی به باغ پردرخت کتاب

رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی با اشاره به اینکه ضروری است کودکان و نوجوانان را با زبان فارسی آشنا کرد، گفت: شیرینی زبان فارسی را باید در کام کودکان و نوجوانان بچشانید. اگر شعر و ادبیات فارسی تقویت شود و کسی که در این حوزه رشد کند، علاقه‌اش به خواندن هر کتابی بیشتر می‌شود. بر روی شعر فارسی خیلی کار کنید. امروز جای تأسف است کسی که از دانشگاه فارغ‌التحصیل می‌شود و نتواند دو بیت شعر بخواند یا در حافظه چیزی نداشته باشد. ادبیات درِ باغ سبزی به سوی باغ پردرخت کتاب است. آسان‌ترین، جذاب‌ترین و شیرین‌ترین مسیر برای کشاندن بچه‌ها به سوی کتابخوانی است.

وی افزود: باید به هر بهانه‌ای کودکان و نواجوانان را به کتابخانه کشاند. این کار حتی از طریق مشارکت و هم‌افزایی با مدارس امکان‌پذیر است. باید از فصل امتحانات بیشترین استفاده را کرد. برخی کتابداران از این موضوع ناراحتند؛ می‌گویند فصل امتحانات سالن مطالعه کتابخانه پر است، اما کتاب‌های ما را نمی‌خوانند و در باقی روز‌های سال کتابخانه خلوت‌تر است. من معتقدم همین هم خوب است که در کتابخانه حضور داشته باشند. باید از این فرصت برای رفیق شدن با اعضا استفاده کرد و به کتاب خواندن تشویقشان کرد. کار دیگر این است که کتابخانه برای قشر ضعیف و کم‌درآمد جای خوبی باشد. امروز کتاب خیلی گران شده است و کتابخانه‌ها باید به کمک مردم بیاید. با شرایط سخت اقتصادی، سهم کتاب روز به روز در سبد هزینه خانوار کم‌تر شده است.

ضرورت تشویق نسل جوان به کتابخوانی

حداد عادل با اشاره به اینکه امروز بیش از هر زمان دیگر نیاز داریم مردم را به کتابخوانی تشویق کنیم، گفت: یکی به دلیل وجود فضای مجازی است که در ذائقه مردم تغییراتی ایجاد کرده است. پیام‌های کوتاه دوسطری و سه‌سطری متکثر، متنوع و پشت سر هم از هزار منبع به چشم مخاطب امروز می‌آید. گویی اطلاع‌رسانی است تا خواندن. بیشتر ضربه زدن به ذهن است تا وادار کردن به اندیشیدن. باید برای رواج کتاب و کتابخوانی در نسل جوان تدبیر کرد.

حداد عادل در پایان خطاب به مدیران نهاد گفت: امروز یک عاشق کتاب به دیدار خادمان کتاب آمده است. سعی کنید نسل جوان را طوری تربیت کنید که عاشق کتاب شوند.

انتهای پیام/241