بازخوانی واقعه 16 آذر

شهادت 3 دانشجو و مرگ بر آمریکایی که با خون نوشته شد

خون سه دانشجوی شهید در آذر سال 63 همان نماد استکبار ستیزی و ضد امپریالیستی شعار مرگ بر آمریکایی شد که دهه های بعد امام خمینی(ره) با صدایی رساتر آن را در گوش جهان طنین انداز کرد.

کد خبر: ۶۱۳۵۶

تاریخ: ۱۶ آذر ۱۳۹۴ - ۱۵:۴۱

به گزارش خبرنگار حماسه و جهاد دفاع پرس، کمتر از دو ماه از کودتای ننگین 28 مرداد می گذشت اولین تظاهرات های مردمی در اعتراض به کودتا منجر به بسته شدن دانشگاه ها و بازار شده بود. سربازان رژیم نیز با تمام توان در حمله به تظاهرات ها وارد معرکه می شدند.

14 آذر و خبر ارتباط با انگلستان

همه چیز از دو روز قبل 16 اذرماه سال 32 شروع شد. ارتشبد زاهدی رسما اعلام می کند که روابط ایران با انگلیس که در جریان ملی شدن صنعت نفت در دولت مصدق قطع شده بود از سر گرفته می شود. همچنین از چندی پیش اعلام شد که نیکسون معاون وقت رئیس جمهور آمریکا به این سفر می کند تا محصول سرمایه گذاری 21 میلیون دلاری سازمان سیا در راه اندازی کودتا و سرنگونی دولت ملی مصدق را ببیند.

از همان روز 14 آذرماه و با علام از سرگیری رابطه با انگلستان و حضور کاردار سفارت انگلستان چند روز بعد در ایران جرقه های شکل گیری تظاهرات های جدید را روشن می کند. در بازار و دانشگاه به دلیل اعتراضات عده ای دستگیر می شوند. اعتراضات و دستگیری ها تا روز 15 اذرماه ادامه پیدا کرد. روز 16 آذرماه رژیم شاه برای حفظ امنیت حضور نیکسون در دانشگاه دستور استقرار نیروهای امنیتی را می دهد.

فضای خفقان و استقرار نظامیان در میانه ی دانشگاه هر لحظه امکان وضعیت هشدار را می داد. نظامیان منتظر کوچکترین حرکتی از دانشجویان بودند تا اعتراضات را خفه کنند. چندین دانشگاه به دستور رئیس دانشگاه تعطیل شد. نیمی از دانشجویان دانشگاه را تخلیه کردند. در این میان نظامیان عده ای را دستگیر کردند.

دانشکده فنی با شهادت 3 دانشجو به خاک و خون کشیده شد

نظامیان برای دستگیری دو دانشجوی دانشکده فنی وارد کلاس مهندس شمس می شوند که این حرکت با اعتراض استاد همراه می شود. دستگیری این دو دانشگاه نظم کلاس را بهم می زند. دانشکده فنی بهم می ریزد. در صحن دانشکده فنی به یکباره نظامیان به روی دانشجویان آتش می گشایند در این میان بیش از بیست نفر زخمی و سه دانشجو به نام های قندچی و بزرگ نیا و شریعت رضوی به شهادت می رسند.

این حادثه باعث خشم مردم در تهران و شهرهای دیگر شد. نیروهای حکومتی برای تبرعه کردن خود از این جنایت بهانه های گوناگونی آوردند، پلیس در هان روز و در رادیو اعلام کرد که دانشجویان قصد حمله به پلیس را داشتند و می خواستند اسلحه آنان را بگیرند و پلیس به دفاع از خود برخواست و قصد کشتن دانشجویان را نداشته.

بعد از این واقعه نیکسون به ایران آمد و در همان دانشگاهی که به خون دانشجویان گلگلون شده بود دکترای افتخاری حقوق دریافت کرد. حضور نیکسون همراه شد با کشتار دانشجویان و ثبت روزی به دانشجویان. هر ساله به یاد شهادت سه دانشجوی دانشگاه فنی دانشگاه ها به محلی برای اعتراض و مخالفت به سیاست های پهلوی می شد. واقعه 16 آذر آغاز یک انزجار و بیداری از حکومتی دست نشانده بود که به مدد دست های جنایتکار آمریکا و انگلیس به صحنه آمده بود و با اعتراض و نگاه بیدار دانشجویان مواجه شده بود. خون سه دانشجوی شهید در آذر سال 63 همان نماد استکبار ستیزی و ضد امپریالیستی شعار مرگ بر آمریکایی شد که دهه های بعد امام خمینی(ره) با صدایی رساتر آن را در گوش جهان طنین انداز کرد. از آن روز به بعد روز 16 آذر نماد عدالتخواهی واستکبارستیزی دانشجویان و روز دانشجو نام گرفت.