تلاش آمریکا برای مهار اختلافات داخلی خاندان سعودی

الاخبار: هواداران لبنانی عربستان هم از اقدامات ریاض سردرگم شده‌اند

اقدامات ریاض و ابوظبی و سایر عرب‌های خلیج فارس پیش از همه نیروهای هوادار سعودی و در راس آنان سعد الحریری را نگران کرده است.

کد خبر: ۷۲۸۳۶

تاریخ: ۱۴ اسفند ۱۳۹۴ - ۱۰:۴۳

به گزارش گروه بین الملل دفاع پرس، نظام حاکم سعودی هدف جدیدی را در لبنان در کانون توجه خود قرار داده است که همان خسته کردن حزب الله است و در صدد است از راههای مختلف به این هدف دست یابد حتی اگر تحقق آن به ضرر منافع اقتصادی تمام لبنانی ها و پیش از همه نیروهای سیاسی هوادار نظام سعودی تمام شود.

هشدار نسبت به سیاست نابودی موجودیت لبنان

جالب اینکه نیروهای هوادار سعودی در لبنان از این وضعیت ابراز نگرانی کردند و در این میان «ولید جنبلاط» از نمایندگان پارلمان این کشور در مورد وجود سیاست نابودی موجودیت لبنانی هشدار داد.

در این میان باید پرسید واشنگتن چه می کند؟

در پاسخ به این سوال باید گفت که واشنگتن از هیچ کمکی برای رویارویی با  حزبالله دریغ ندارد؛ اما در عین حال در مورد خدشهدار کردن امنیت لبنان هشدار داده است.

در مقابل حزب الله آرامش خود را حفظ کرده و به توانمندیهای خود و موقعیت و جایگاهی که در سطح منطقه و جهان از آن برخوردار است، اطمینان دارد.

حرکتی بی وقفه قطار سعوی در ریل جنون و دیوانگی

در این شرایط روشن است که قطار جنون و دیوانگی عربستان متوقف نشده است و بنابر اخباری که در لبنان منتشر شده و بر سر زبان دیپلمات های غربی و عربی است، نظام  حاکم سعودی درصدد آغاز سلسله اقداماتی برای مجازات هرچه بیشتر لبنانیها در دو سطح سیاسی و اقتصادی است.

همراهی امارات با مواضع ضد لبنانی عربستان

جالب اینکه امارات در این راه در کنار عربستان قرار خواهد گرفت و ریاض علاوه بر آن به دنبال  جلب تعدد هرچه بیشتر عربها است.

اخبار منتشر شده در لبنان نیز حاکی از افزایش روند اخراج لبنانیها از کشورهای عربی خلیج فارس است؛ به اضافه اینکه تلاش می شود تا راهکاری برای نظارت بر داد و ستدهای مالی لبنان نیز در نظر گرفته شود.

نگرانی هواداران لبنانی عربستان از اقدامات اخیر ریاض

نکته ای قابل توجه اینکه اقدامات ریاض و ابوظبی و سایر عربهای خلیج فارس پیش از همه نیروهای هوادار سعودی و در راس آنان سعد الحریری را نگران کرده است.

اما به گفته نزدیکان سعد الحریری، وی معتقد است که اقدامات سعودی مبالغهآمیز است و این مبالغه به شکل خاص در تهدید سعودی مبنی بر احتمال لغو پروازهای شرکتهای هواپیمایی کشورهای عربی حوزه خلیج فارس به فرودگاه بیروت نمود یافته است.

الگو گرفتن سعد الحریری از پدرش

سعد الحریری به دلیل نگرانی از نتایج این اقدامات، لازم دید که در این شرایط به شیوه پدرش عمل کند یعنی از اظهاراتی که معانی سیاسی را در دل خود جا داده است، خودداری کند و تفاوتی ندارد که بهطور علنی و یا در نشست های محرمانه این روند را در پیش بگیرد و به جای آن بر شعارهای اجتماعی متمرکز شود.

اما نباید ار نظر دور داشت که نیروهای جریان 14 مارس و شخصیت های سیاسی عضو گروههای مختلف لبنان شاهد موضع آشکار دیپلمات های آمریکایی بودند مبنی بر اینکه دولت آمریکا با هرگونه اقدامی که ثبات و امنیت لبنان را خدشه دار سازد، مخالف هستند.

انتظار بیهوده 14 مارس در مورد سفر فرستاده آمریکا به ریاض

در این میان کسانی که با دیپلمات های آمریکایی در ارتباط هستند، منتظرند که فرستاده آمریکا عازم ریاض شده و سران سعودی را تشویق کند که از اتخاذ اقداماتی که امنیت و اقتصاد لبنان را در معرض خطر قرار می دهد، خودداری کنند اما این فرستاده هنوز ظاهر نشده است.

توصیه واشنگتن؛ حزب الله را عصبانی نکنید

بنابر اعلام منابع دیپلماتیک و همچنین منابع داخلی، آمریکایی ها اعلام کرده اند که واشنگتن کاملا به امنیت عربستان و لبنان و ثبات این دو کشور پایبند است و در مورد خدشه دار کردن ثبات امنیتی و اقتصادی لبنان هشدار داده است.

این منابع یادآور شدند که « خسته کردن حزب الله» مانعی ندارد؛ اما باید در این خصوص در نظر داشت که این حزب عصبانی نشده و در صدد کودتای بزرگ برنیاید.

از همین رو آمریکا بر باقی ماندن دولت لبنان و حل و فصل موضوع انتخابات ریاست جمهوری این کشور تاکید دارد؛ اما پرواضح است که سعودیها از فضایی که در این شرایط فراهم شده است یا همان رویارویی با حزب الله در سطح گسترده بهرهبرداری میکنند.

هماهنگی سعودی و آمریکایی علیه حزبالله

در این میان هماهنگی سعودی- آمریکایی و یا دست کم قرار گرفتن عربستان زیر سایه آمریکا کاملا روشن است و شاهد آن نیز تصمیمات عربستان علیه کسانی است که آنان را فعالان حزبالله و یا شرکت های وابسته به آن میداند؛ به این معنی که فهرست تحریمهای عربستان علیه حزبالله تقریبا با فهرستهای آمریکایی مطابقت دارد.

اما گذشته از لبنان، آمریکا بیش از پیش نگران ابهام و پیچیدگیهای اوضاع داخلی عربستان است تا جایی که دست به مجموعه اقدامات پیشگیرانه زده است؛ که عبارتند از:

- متوسل شدن به دخالت همیشگی در عربستان بهمنظور جلوگیری از انفجار اوضاع در خاندان حاکم سعودی و مانع از فروپاشی آن.

در این خصوص گزارشهایی که به واشنگتن میرسد، شامل اطلاعات روزمره مربوط به  خاندان حاکم سعودی است و از اختلافات داخلی آنان حکایت دارد که به طور خاص بین محمد بن نایف و محمد بن سلمان بروز یافته است.

صراحت حامیان لبنانی عربستان در مورد اختلافات خاندان سعودی

همچنین حامیان عربستان در لبنان ازجمله سعد الحریری نگرانی خود در مورد ثبات سیاسی در عربستان را علنی کردند؛ زیرا از اختلافات داخلی آل سعود با خبر هستند و آنان هستند که از نقش آمریکا در جلوگیری از انفجار این اختلافات صحبت کرده و بهطور خاص به اختلاف بین بن نایف و بن سلمان اشاره دارند.

دست و پا زدن محمد بن سلمان برای رسیدن به راس هرم قدرت

- تلاش مداوم آمریکا برای مهار مشکلات سعودی به ویژه اینکه اخبار مربوط به اینکه محمد بن سلمان در صدد است پدرش را متقاعد کند که محمد بن نایف را برکنار کرده و خود او یعنی محمد بن سلمان منصب ولایت عهدی را در اختیار بگیرد.

به عبارت بهتر پسر پادشاه می داند که رسیدن به راس هرم قدرت فقط در زمان حیات پدرش امکان پذیر است.

این وضعیت دیپلمات های آمریکایی را واداشت که به دنبال راهی برای حل و فصل این وضعیت باشند که منتهی به پادشاهی بن نایف شود و در عین حال به بن سلمان تضمین دهند که از ولی عهدی کنار گذاشته نخواهد شد و به این ترتیب نگرانی ها او را برطرف سازند زیرا بن نایف فرزند پسر ندارد و می توان در مورد اختیارات حاکمان سعودی اصلاحاتی انجام داد به گونه ای که ولیعهد بتواند مسئولیت های اصلی در بخش اجرایی، نظامی، امنیتی و نیز اقتصادی را در اختیار داشته باشد.

- توسعه حضور مشاوران آمریکایی از جمله مشاوران امنیتی و گشایش دفاتری برای آنان در مناطق مختلف سعودی به منظور مدیریت روند نظارت بر قدرت.

درخواست آمریکا از انگلیس برای دخالت مستقیم در عربستان

ــ آمریکا به منظور جلوگیری از فروپاشی نظام حاکم سعودی برای نخستین بار انگلیس را به دخالت مستقیم فراخواند؛ زیرا این کشور در عربستان و جزیرهالعرب صاحب تجربه بوده و در کشورهای مجاور آن نیز نفوذ دارد.

اما حقایق اوضاع جاری باعث شده است نهادهای آمریکایی بنابر دلایل زیر تحقق موارد بالا را دشوار بدانند:

-افزایش نگرانی واشنگتن از اینکه نظام حاکم سعودی نمی تواند بین نیازهای جنگی که خود را گرفتار آن کرده است و درآمدهای مالی خود هماهنگی و تعادل ایجاد کند به ویژه اینکه گفته می شود ریاض تاکنون 184 میلیارد دلار از صندوق ذخیره مالی خود برداشت کرده است.

کاهش هزینه ها نیز گره مشکلات سعودی را باز نمی کند

در همین ارتباط پایگاه «بیزینس انسایدر» به نقل از بانک آمریکایی در گزارشی اعلام کرد که حتی اگر دولت سعودی هزینه های خود را به میزان 25 درصد کاهش دهد، ذخیره نقدی عربستان فقط برای سه تا پنج سال آینده جوابگو است آن هم در صورتی که بهای هر بشکه نفت بر 30 دلار ثابت بماند.

این در حالی است که عربستان در بودجه سال جاری میلادی کاهش 14درصدی هزینه های خود را در نظر گرفته است.

-کاهش درآمدهای مالی و همزمان با آن رکود اقتصادی که در اصل نتیجه کاهش هزینه های دولتی است دو احتمال را قوت می بخشد:

اول: توقف پروژه هایی که قرارداد آن منعقد شده است زیرا هزینه مراحل نهایی آن فراهم نیست.

دوم: توقف آغاز پروژه های دیگری که در دست اجرا بود.

این وضعیت شرکت های خارجی را به کاهش حضور در عربستان و کاهش تعداد کارکنان خود سوق داد و این اقدامی است که در مورد شرکت های سعودی نیز رخ داده است.

هشدار به تاجران سعودی در مورد خروج سرمایه از کشور

اما در این فضای نگران کننده در طرحی به نام «ممنوعیت خروج سرمایه ها از کشور» به تاجران بزرگ سعودی در مورد سرمایه گذاری در خارج از کشور هشدار داده شد.

در این میان باید پرسید این وضعیت بر سیاست عربستان در لبنان چه تاثیری  می گذارد؟

مردان سعودی در جهان عرب از جمله در لبنان اکنون در سردرگمی به سر می برند و چه بسا سعد الحریری بیش از هرکسی تحت تاثیر این وضعیت است.

سعد الحریری در جریان تصمیات ضد لبنانی ریاض بود

در این شرایط سوالی که بسیاری از لبنانی ها پاسخی برای آن ندارند این است: آیا سعد الحریری در حالی که در جریان جزییات نقشه سعودی برای شدت مواضع علیه لبنان قرار داشت، به بیروت بازگشت یا اینکه پس از بازگشت این مسائل دامن او را گرفت؟

نکته ثابت شده تا کنون این است که وی دو روز پیش از اعلام توقف کمک مالی عربستان به ارتش لبنان از این موضوع خبر داشت.

وی همچنین با اعضای ارشد جریان 14 مارس در حال بررسی برخی گام های احتمالی کشورهای عربی خلیج فارس است.

در این مورد به عنوان مثال می توان گفت که «نهاد المشنوق» از برخی جزییات با خبر بود اما در مورد اتخاذ اقدامی مستقل از سعد الحریری ابتکار عمل نداشت.

ترس سعد الحریری از خشم عربستان

اما الحریری از آن دسته از اعضای جریان خود که در اقدامات تحریک آمیز غوطه ور شده اند، شکایت دارد بدون اینکه بتواند آنان را سرکوب کند در نتیجه حتی در برخی اقدامات با آنان همراه شده است زیرا از خشم عربستان علیه خود می ترسد.

-«علی عواض العسیری» سفیر عربستان در بیروت به منظور جلوگیری از صدور تصمیم دولت لبنان مبنی بر تعطیلی سفارت سعودی در بیروت، دخالت شخصیت های لبنانی و دیپلمات های خارجی را خواستار شد.

وی در این خصوص از حضور هیئت های سیاسی و مردمی به سفارت ریاض در بیروت استفاده کرده و به نقش این سفارت در بیروت اشاره کرد.

نقشه شدت مواضع علیه لبنان

با توجه به این تحولات، دولت سعودی همچنان در حال شدت مواضع سیاسی خود علیه لبنانی ها است و این سیاست شامل برنامه کاری است که در دل خود بسیاری از مسائل لبنان و منطقه را در چارچوب سناریوی زیر جا داده است:

اول: شدت تنش سیاسی و حملات مردمی علیه حزب الله و بالا رفتن میزان نگرانی از سقوط مالی در لبنان.

تلاش مسئولان بانکی لبنانی برای اطمینان بخشی به مردم

در این مورد باید در نظر داشت که اطلاعات بخش بانکی لبنان حاکی از عکس این موضوع است حتی «ریاض سلامة» رئیس بانک مرکزی لبنان در پاسخ به بسیاری از سوال ها در این خصوص گفت: جریان المستقبل در مورد تاثیر گام های کنونی سعودی بر اوضاع مالی لبنان مبالغه کرده است.

دوم: تلاش برخی برای ایجاد مشکلات امنیتی که چه بسا موجب قوت گرفتن اقدامات تعصب آمیز در بین مردم شود؛ اما روشن است که المستقبل در این خصوص با یکدیگر اختلاف دارند و الحریری حامی جریانی است که خواستار تکیه بر عقل و منطق است و در این مورد بر مناطق شمالی و برخی مناطق البقاع و بیروت تاکید دارد، زیرا بیم دارد که جریان های افراطی به بهره برداری از مردم متوسل شوند که در این صورت در مقابل ارتش و نیروهای امنیتی و خود جریان المستقبل قرار خواهد گرفت نه مقابل حزب الله.

سعد الحریری از مراجع امنیتی رسمی با خبر شد که حزب الله به منظور جلوگیری از شدت اختلافات و در ارتباط با شرایط امنیتی، اقدامات امنیتی شدیدی را اتخاذ کرده است به اضافه اینکه جنبش «أمل» به فرماندهان خود اعلام کرده است که هر کسی را که مشکل امنیتی ایجاد کند، شناسایی کرده و به مسئولان تحویل خواهد داد.

امید بستن عربستان به اتهام زنی علیه حزب الله

سوم: عربستان در این شرایط امنیتی متشنج به اتهام زنی های مستقیم طرف های رسمی لبنان به حزب الله مبنی بر دست دادشن آن در اقدامات امنیتی امید بسته است و در نظر دارد این موضوع را به اتحادیه عرب و شورای همکاری خلیج فارس منتقل کند.

به موزات این اقدامات، عربستان  با همکاری امارات متحده عربی و بحرین و طرفهای عربی در کویت و قطر و سایر کشورهای عربی مانند سودان و عراق و نیز سوریه سخت در تلاش برای ارائه پرونده امنیتی است که در آن حزب الله به فراهم کردن مقدمات کودتا در بحرین و کویت و تحریک شیعیان سعودی به انتفاضه در منطقه الشرقیه متهم شود.

تلاش عربستان برای قرار دادن حزب الله در ردیف داعش

عربستان در این راستا همچنین تلاش دارد که حزب الله را به  آموزش گروهک های مختلف  و اقدام به انفجار در عربستان و امارات متهم کند به گونه ای که حزب الله به مثابه یک نیروی تروریستی جنایتکار معرفی شود که باید آن را روی دیگر داعش دانست.

عربستان تحت حمایت اسرائیل و طرف های اروپایی و آمریکایی در تلاش برای انتقال این پرونده به شورای امنیت است تا حزب الله را محکوم کرده و آن را به عنوان یک سازمان تروریستی معرفی کند که باید در سراسر نقاط جهان تحت تعقیب قرار بگیرد.

دست و پا زدن ریاض برای یافتن راه حمله به حزب الله

عربستان همچنان به دنبال توجیه کردن حمله به نیروهای حزب الله به ویژه در خاک سوریه است به گونه ای که این نیروها نیز مانند داعش در سوریه و عراق و شاخه های مختلف القاعده در یمن و آفریقا در تیررس حملات هوایی نیروهای ائتلاف بین المللی به رهبری آمریکا قرار بگیرند.

دلیل آرامش حزب الله چیست؟

روشن است که در تنش موجود، حزب الله طرف نخست حمله سعودی- آمریکایی- اسرائیلی است و در صندوقچه خود ارزیابی بسیاری از مسائل را جا داده است؛ که شامل ارزیابی از  مسائل داخلی و موضوع معروف به « اطلاعات تایید شده» در مورد تمایل نیروهای سرشناس جریان 14مارس از جمله سعد الحریری به رسیدن به یک حل و فصل کلی است.

همچین حزب الله اطلاعاتی در اختیار دارد که نشان میدهد سعد الحریری با نامزدی «عماد میشل عون» مخالفتی ندارد؛ اما اعلام کرده است که این موضوع به دست او نیست؛ بلکه در اختیار عربستان است و به لزوم حل و فصل برخی مسائل از جمله دولت و قانون انتخابات پارلمانی پی برده و آماده این کار است.

نگاه حزبالله به اوضاع جاری متفاوت است و معتقد است کسی در لبنان قادر نیست پوشش قانونی (دولتی، پارلمانی و یا قضایی) فراهم کند که به موجب آن حزبالله بهعنوان یک سازمان تروریستی و یا جنایتکار معرفی شود.

موجه بودن حضور حزب الله در سوریه و عراق

علاوه بر این حزب الله برای حضور خود در سوریه و عراق این توجیه را دارد که این اقدام به درخواست دولت عراق و سوریه صورت گرفته است و شامل حضور نظامی و یا مستشاری می شود.

از این گذشته حزب الله به خوبی از موقعیت خود در راهبرد جدید روسیه در منطقه با خبر است و بدون هیچ مبالغه ای می توان گفت که حزب الله نوک پیکان ارتش زمینی روسیه در سوریه به شمار می آید، از همین رو تلاش سعودی ها برای تشبیه حضور حزب الله در سوریه و عراق به حضور داعش در خاک این کشورها این نتیجه را می دهد که هر کس در صدد حمله به نیروهای حزب الله برآید، مانند کسی است که نیروهای سوریه و روسیه را با هم هدف بمباران قرار می دهد.

ایستادگی حزب الله در شرایط دشوار

اما حزب الله ارزیابی های خود را فقط به جایگاه منطقه ای و هم پیمانی های خود محدود نمی کند، زیرا در درجه نخست بر اساس توانمندی های درونی در تمام نبردها در برابر اسرائیل پیروز شده است و حتی در اوج تحریم ایران به مقابله با تلاش برای تحریم سیاسی و نظامی و مالی خود برخاست.

بنابر این باید پرسید با وجود چتر روسیه بر سر سوریه و گسترده شدن چتر مشروعیت در عراق و نیز خروج ایرن از انزوا، چگونه برخی می توانند تصور کنند که وضعیت حزب الله اکنون دشوار تر از قبل است؟

منبع: روزنامه الاخبار