سراب «گردش آزاد اطلاعات» و خطر خودفراموشی در تار عنکبوت‌های استعماری

«گردش آزاد اطلاعات» شعار دروغینی است؛ مانند «رسانه بی‌طرف» که با انتشار محتوا‌های وسیع و به‌ظاهر متناقض در نهایت مخاطب را مانند طعمه چنان در تار عنکبوتی از پیام‌ها به دام می‌اندازد که قدرت فکر کردن نداشته باشد.

کد خبر: ۷۳۱۷۳۴

تاریخ: ۱۹ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۰:۱۴

گروه فرهنگ دفاع‌پرس ـ رسول حسنی ولاشجردی؛ نقش رسانه در مناسبات دنیای امروز بیش از آنکه ابزاری برای گفت‌وگوی فرهنگ‌ها و تمدن‌ها و ارتباط دوسویه ملت‌ها باشد، نوعی سلاح است. شاید در نگاه اول دور از ذهن برسد که رسانه به‌عنوان یک ابزار فرهنگی چگونه می‌تواند به‌مثابه یک اسلحه عمل کند. کسانی که مختصر شناختی از رسانه دارند می‌دانند که چگونه با این «اسلحه نرم» می‌توان کاری کرد که برای تصرف سرزمین‌ها نیازی به اسلحه گرم و آتشبار نباشد.

رسانه از چنان اهمیتی برخوردار است که باید آن را از مولفه‌های قدرت دولت‌ها به‌حساب آورد که هدفش تصرف ذهن‌ها و جابجایی مرز‌های افکار عمومی است. هدف غایی صاحبان رسانه به تعبیر امام خامنه‌ای «خودفراموشی اجتماعی» است یعنی شهروندان کشور هدف مانند ساقه‌های گندم ساس‌زده شوند که هرچند در ظاهر سالم و بدون نقص هستند، اما از درون متلاشی، میرا، بدون هویت و در نتیجه بدون آینده هستند. ملتی که دچار چنین آفتی شوند برای حفظ سرزمین خود مقاومتی نشان نخواهند داد و درنتیجه به یک تلنگر می‌شکنند.

هرچند تمدن غرب بعد از قرن‌ها استعمار و استثمار در آفریقا، آسیا، آمریکای جنوبی و به خاک و خون کشیدن بومیان آمریکای شمالی و استرالیا و به راه انداختن جنگ‌های پرشمار در کشور‌های جهان سوم و به تاراج بردن ثروت‌های آنها چندان وجاهتی ندارند، اما همین تمدن غربی به اتکای رسانه‌های پرتعداد خود که درنهایت یک هدف را دنبال می‌کنند توانسته‌اند آبروی ازدست‌رفته خود را هرچند به‌صورت جعلی اعاده کنند. تا از این طریق خود را ناجی کشور‌هایی نشان دهند که خود بانی عقب‌ماندگی‌شان بودند.

این رسانه‌ها با وسعت انتشار محتوایی و گستردگی مخاطبی که دارند قرار است چه خدمتی به کشور‌های دیگر کنند؟ این خام‌خیالی است که گمان کنیم صاحبان رسانه‌ها با صرف هزینه‌های بالا و تولید محتوا به زبان فارسی قصد خدمت به ما را دارند، در حالی‌ که از محتوا‌های تولید شده انتفاعی نمی‌برند. شعار فریبنده «رسانه بی‌طرف» از دست نیرنگ‌هایی است که توده مردم را به دنبال کردن مجاب می‌کند و از آن فریبنده‌تر شعار «گردش آزاد اطلاعات است» که حقیقتی در ورای آن وجود ندارد.

رهبر معظم انقلاب اسلامی در بیانات روز گذشته خود ـ هجدهم اسفند ۱۴۰۳ ـ در این خصوص فرمودند: «ادعا می‌کنند گردش آزاد اطلاعات را؛ الان در غرب گردش آزاد اطلاعات هست؟ شما در فضای مجازی متعلق به غرب می‌توانید اسم حاج قاسم، سید حسن نصرالله، شهید هنیه را بیاورید؟ می‌توانید اعتراض کنید به جنایاتی که در فلسطین و در لبنان و ... دارد به دست صهیونیست‌ها انجام می‌گیرد؟ این است گردش آزاد اطلاعات؟ یکی از معیار‌های دوگانه و گردش آزاد اطلاعات همین است که شما ببینید در کدام یک از رسانه‌های بیگانه راجع به ایران حرفی که می‌زنند، منطبق با واقعیات ایران است. شما پیشرفت علمی و موفقیت‌های بزرگ دارید -اما- منعکس نمی‌شود؛ -و اگر- یک مورد شکست دارید، ده برابر بیان می‌شود! اطلاعات آزاد این‌جوری است. برخوردشان با مسائل گوناگون متفاوت است»

در توضیح این فراز از بیانات امام خامنه‌ای باید گفت؛ در رسانه‌های تعاملی که مخاطب خود تولیدکننده و منتشر کننده محتوا است شاهد هستیم که تا چه میزان ممیزی و سانسور اعمال می‌شود. صاحب رسانه تعیین می‌کند که مخاطب در کسوت تولیدکننده و ناشر باید چه محتوایی و چه پیامی برای کدام گروه ارسال کند و محتوای تولیدی تا چه مدتی در دسترس قرار داشته باشد. در مقابل انواع محتوا‌هایی که با فرهنگ، باور‌ها و ارزش‌های کشور ما در تعارض باشد بدون کوچک‌ترین حساسیتی منتشر می‌شود و فاجعه‌بار این‌که این پیام‌ها به‌عنوان سند و منبع متقن بار‌ها و بار‌ها بازنشر داده می‌شود.

راه برون‌رفت از این استثمار رسانه‌ای که اغلب کشور‌های اسلامی درگیر آن هستند آن است که خود را در جنگ رسانه‌ای تجهیز کننم. آیه معروف «وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ؛ و در برابر آنان آنچه در قدرت و توان دارید از نیرو و اسبان ورزیده آماده کنید.» (آیه ۶۰ انفال) تنها به تجهیزات نظامی اشاره ندارد، عبارت آنچه در قدرت و توان دارید همه ابزار‌های قدرت از جمله رسانه را شامل می‌شود. رسانه تنها مبادی نشر اخبار مانند رادیو و تلویزیون و روزنامه و خبرگزاری‌ها نیست و سینما، کتاب، تئاتر، ادبیات، موسیقی و ... بخشی از کلیت رسانه را شامل می‌شود که باید نسبت به تقویت و ارتقای آن اهتمام و توجه داشت.

اگر ایران اسلامی بتواند در عرصه رسانه قدرتمند و به دور از سیاست‌زدگی، شتاب‌زدگی، تعلل و انفعال و مهم‌تر از آن فارغ از جناح‌زدگی وارد میدان عمل شود در جنگ نرم مانند جنگ تحمیلی و جبهه مقاومت پیروز میدان خواهد شد. در غیر این صورت و با هر کوتاهی که در این میدان می‌کند فرصتی برای پیشروی دشمنان باز خواهد کرد که عوارض آن به‌سختی جبران خواهد شد.

انتهای پیام/ 161