یادداشت/ «بهروز خشت زر»

مدل مدیریتی فرماندهان دفاع مقدس الگو و نیاز کشور در گام دوم انقلاب

فرماندهی و مدیریت در دوران دفاع مقدس، گنجینه‌ای ارزشمند و مملو از دانش ها، تجربه‌ها و نوآوری‌ها بوده که حفظ، نگهداری و اِشاعۀ آن امری مهم و ضروری است.

کد خبر: ۷۷۹۶۱۶

تاریخ: ۳۱ شهريور ۱۴۰۴ - ۲۳:۰۵

به گزارش گروه استان‌های دفاع‌پرس- «بهروز خشت زر» فعال فرهنگی در یادداشتی آورده است: دوران جنگ، از جمله برهه‌های تاریخی موفق در عرصه «مدیریتی» کشور است که مدیران و فرماندهان آن، باوجود منابع محدود و کاستی‌های فراوان در عرصه‌های تجهیزاتی و فنی، توانسته‌اند به دستاورد‌های فراوانی دست یابند. نیل به این دستاورد‌ها اغلب با به کارگیری خلاقیت ها، اندیشه ها، تکنیک‌ها و روش‌هایی بوده است که از سوی فرماندهان و رهبران جوان جنگ تحمیلی به کار گرفته شده است.

از جمله بخش‌های مهم این گنجینه گرانبها، تجربه‌های حاصل از مدیریت موفق و اثر بخش فرماندهان شهید دفاع مقدس است. تعدادی از این فرماندهان به واسطه لیاقت معنوی، به فیض شهادت رسیده‌اند و اکنون در بین ما نیستند تا چگونگی و کیفیت روش‌ها و تکنیک‌های به کار گرفته شده از سوی آنها به طور صریح مورد سؤال قرار گیرد و تجربه‌ها و دانش‌های آنها به رشته تحریر درآید. اما هنوز هستند فرماندهان و مدیرانی از جنگ، که در صورت استخراج و بهره برداری صحیح از تجارب آنها، می‌توان به الگو‌های ارزش محور و بومی برای اداره سطح خُرد و کلان کشور دست یافت.

علیرغم موفقیت‌های فراوان و چشمگیر در جنگ تحمیلی و کسب تجربه‌های مدیریتی منحصر‌به‌فرد و گرانبها در آن دوران از سوی فرماندهان و مدیران دفاع مقدس، اما هنوز آن طور که باید و شاید سرمایه گرانبهای علمی نهفته در تجربه‌ها و دانش‌های کسب شده فرماندهان دفاع مقدس مورد استفاده و بهره برداری قرار نگرفته است. به خصوص در حوزه نظری، پیاده سازی این دانش‌ها بسیار مغفول مانده و حرکتی جدی در جهت ثبت و انتقال آنها صورت نگرفته است.

از طرفی ارگان‌های ارزشی و انقلابی کشور پی برده‌اند که برای پیشبرد اهداف انقلاب اسلامی، نیازمند مدیریت مؤثر و کارآمد مبتنی بر آموزه‌های انقلابی و اسلامی هستند، که اوج تجلی این نوع مدیریت در زمان دفاع مقدس و مدیریت فرماندهان جنگ اتفاق افتاده است.

از این رو لازم است تا دانش‌های مدیریتی حاصل از تجربه باقی مانده از آن دوران، به بهترین و جامع‌ترین شکل تا قبل از اتلاف و فراموشی کامل آنها جمع آوری، مستندسازی و مورد بهره برداری قرار گیرند.

در واقع می‌توان به وسیله «تاریخ نگاری» و «تجربه نگاریِ» فرماندهان و مدیران دفاع مقدس، از اقدامات صورت گرفته آنان مطلع شده و عواید و منافع ملموس و غیر ملموس حاصل از آن را برای الگوبرداری و پیاده سازی در حوزه‌های مختلف مدیریتی کشور به کار گرفت.

تاریخ نگاری و تجربه نگاریِ دانش و تجربه‌های علمی، می‌تواند زمینه‌های تصمیم گیری و تصمیم سازی مؤثر و کارآمد را فراهم کند. زیرا مدیران فعلی نهاد‌ها و سازمان‌ها به هنگام اخذ تصمیم‌ها می‌توانند بر اساس شرایط محیطی، اهدف انقلاب اسلامی و سبک مدیران دفاع مقدس، تصمیم گیری کرده و از خطا‌ها و تصمیم‌های آن دوران درس بگیرند.

به طور کلی منافع و مزایای تاریخ نگاری و تجربه نگاریِ فرماندهان و مدیران دفاع مقدس عبارت است از: ایجاد و شکل دهی نظام فکری هماهنگ و همراستا با آرمان‌های اسلامی و انقلابی برای مدیران و افراد امروز برای تصمیم گیری در شرایط مختلف؛ دانشی انباشته و تجربه شده برای خلق نظریه‌های بومی مدیریت؛ ابزاری برای الگوگیری از بهترین تجربه ها؛ افزایش اعتماد به توان علمی داخلی برای پیشبرد اهداف انقلاب اسلامی؛ بهره برداری از مدل‌های بومی مدیریت در کلاس‌های درسی دانشجویان؛ ایجاد تحول در نظام مدیریتی کشور با استفاده از مدل‌های مدیریتی به دست آمده از شهیدان و فرماندهان جنگ فراهم آمدن زمینه ثبت گسترش و آموزش فرهنگ سازمانی دفاع مقدس به نسل‌های بعدی انقلاب، ایجاد و گسترش بینش، دانش، توان و خلاقیت در بین مدیران امروز؛ ارائه الگوی مناسب برای نسل‌های آینده فرماندهان نیرو‌های مسلح، مدیران و مسئولان کشور، سریع‌تر کردن روند نیل به اهداف انقلاب اسلامی با استفاده کاربردی از تجربه‌ها و مدل‌های حاصل از شناخت تجربه‌های موفق و ناموفق فرماندهان و مدیران دفاع مقدس و بهره برداری از آموزه‌های آن برای پیشبرد اهداف نهاد‌ها و سازمان‌های انقلاب اسلامی.

با این وصف، در گام دوم انقلاب مدل مدیریتی فرماندهان دفاع مقدس الگو و نیاز کشور است. این دوران، به عنوان یک تجربه مدیریتی موفق مطرح است. الگوی مدیریتی که در میدان عمل امتحان خود را پس داده و کارآمدی و راهگشایی آن ثابت شده است؛ بنابراین واضح است که این نوع مدیریت لازمه موفقیت و عبور از بحران‌ها است، چه در دوران دفاع مقدس که جنگ نظامی بود و چه در شرایط امروز کشور که شاهد جنگی همه جانبه از جانب دشمنان هستیم.

با این حال، مطالعه ابعاد مختلف دفاع مقدس، باید سرمشق و سرلوحهٔ مسئولان امروزی قرار گرفته و در اعتماد به جوانان و ایجاد تحول در امور اداره کشور مؤثر باشد، موضوعی که همواره مورد تأکید رهبر معظم انقلاب قرار داشته و دارد.

با توجه به اهمیت این موضوع و اهمیت بیشتر آن در شرایط جنگ و نبرد، بررسی شیوه‌های فرماندهی و مدیریت فرماندهان دفاع مقدس و انتقال آن به نسل آینده از ضروریات و هدایت بخش نسل‌های آتی این سرزمین است.

انتهای پیام /