دیار گروس به‌عنوان سرچشمه تمدن گرفتار مهاجرت و ناترازی مدیریتی است

مشاور وزیر علوم گفت: گروس با همه پیشینه تاریخی و فرهنگی‌اش امروز زیر فشار خشکسالی، مهاجرت و ضعف مدیریتی خم شده و نیازمند بازنگری جدی در مسیر توسعه است.

کد خبر: ۷۸۷۳۰۶

تاریخ: ۳۰ مهر ۱۴۰۴ - ۲۰:۰۸

به گزارش دفاع‌پرس از کردستان، «سیداحمدرضا خضری» مشاور وزیر علوم، تحقیقات و فناوری و مدیرکل حوزه وزارتی، صبح امروز در همایش ملی مطالعات گروس با قدردانی از برگزارکنندگان این رویداد علمی ضمن قدردانی از دانشگاه کردستان، پژوهشکده کردستان‌شناسی، دبیران علمی و اجرایی این همایش اظهار داشت: امروز استان زیبای کردستان و شهر تاریخی سنندج فرزند خود را یعنی افتخار گروس، بر دست گرفته و با غرور به پاس تاریخ کهن، فرهنگ غنی و تمدن دیرینه این دیار همایش ملی مطالعات گروس را برپا کرده است.

مشاور وزیر علوم افزود: گروس تنها یک نام جغرافیایی نیست بلکه مفهومی تمدنی و فرهنگی است که از دل تاریخ زاگرس زاده شده است این منطقه از هزاره‌های چهارم و پنجم پیش از میلاد زادگاه اقوامی بوده که با سختی‌های طبیعت زیسته‌اند تا سرزمین و هویت ایرانی پابرجا بماند.

خضری با اشاره به جایگاه گروس در تاریخ ایران بیان کرد: در دوران ماد، گروس بخش مهمی از امپراتوری ماد را تشکیل می‌داد و در دوره‌های هخامنشی، اشکانی و ساسانی نیز به عنوان حلقه ارتباط مناطق مرکزی و غربی ایران عمل می‌کرد این پیشینه موجب شده تا امروز گروس نقشی مؤثر در تقویت هویت ملی و وحدت میهنی ایفا کند.

وی تأکید کرد: رجال، علما و فرهیختگان گروس در تمامی ادوار تاریخی، به‌ویژه در دوران معاصر و پس از پیروزی انقلاب اسلامی، در خدمت به ایران و مردم کردستان پیشگام بوده‌اند.

مشاور وزیر علوم، گروس را سرزمینی با ظرفیت‌های کم‌نظیر انسانی، طبیعی و راهبردی دانست و گفت: منابع انسانی غنی، ذخایر زیرزمینی و تنوع اقلیمی این منطقه از سرمایه‌های کم‌نظیر توسعه کردستان و کشور است در محدوده‌ای به ظاهر کوچک، سه نوع اقلیم سرد، معتدل و گرم وجود دارد و همین ویژگی، گروس را به الگویی از توازن طبیعی و فرهنگی در ایران تبدیل کرده است.

خضری خاطرنشان کرد: شناخت علمی گروس، بازخوانی بخشی از تاریخ تمدن ایران است؛ تمدنی که بر پایه استواری، پایداری و عشق به وطن شکل گرفته و همچنان الهام‌بخش نسل‌های امروز و فرداست

خضری در ادامه سخنان خود اظهار داشت: سرزمین گروس سرچشمه چند رود مهم کشور است از جمله سپیدرود و قزل‌اوزن، این رود بزرگ و ماندگار که همچون نام خود، خوشنام و پایدار است و از این دیار سرچشمه می‌گیرد و به سوی سپید روان می‌شود میراث تمدنی، پهنه‌های زیستی، غنای تاریخی و تنوع فرهنگی این منطقه، گروس را به یکی از مهم‌ترین زیست‌بوم‌های ایران تبدیل کرده است.

وی با اشاره به ظرفیت‌های طبیعی و گردشگری گروس افزود: این سرزمین با اقلیم بی‌نظیر گونه‌های خاص گیاهی و جانوری، طبیعت بکر، معادن و سنگ‌های ارزشمند و زیست‌بوم مناسب برای گردشگری، کوهنوردی و طبیعت‌گردی، ظرفیت‌های پژوهشی و اقتصادی فراوانی دارد.

مشاور وزیر علوم با تأکید بر ویژگی‌های فرهنگی منحصر‌به‌فرد گروس گفت: در سراسر ایران تنها در این منطقه است که مردم به لهجه دروسی سخن می‌گوینداین لهجه، همانند پوشش محلی، آداب و رسوم و آیین‌های سنتی منطقه، بخشی از هویت فرهنگی و تمدنی گروس است و می‌تواند موضوع مطالعات و پژوهش‌های ملی قرار گیرد.

وی ادامه داد: با همه این افتخارات، امروز این سرزمین نام‌آور زیر فشار چالش‌های فراوان خمیده شده است، چالش‌هایی که برخی خواسته و برخی ناخواسته بر آن تحمیل شده‌اند گروس در طول تاریخ همواره آبستن حوادث تلخ و ناخواسته بوده است مردمان آن به‌دلیل سرفرازی و پایداری در دوره‌های مختلف صفویه، قاجاریه و پهلوی با مهاجرت‌های اجباری مواجه شده‌اند و بسیاری از آنان ناچار به ترک زادبوم خویش شدند.

خضری خاطرنشان کرد: گروس از حوادث طبیعی نیز در امان نمانده است سیل‌ها، زلزله‌ها و ناترازی‌های زیرساختی از جمله در حوزه ارتباطات و راه‌ها از مشکلات مزمن این منطقه بوده است، در کنار این مسائل، ناترازی مدیریتی نیز در سال‌های گذشته آسیب‌هایی به توسعه منطقه وارد کرده که باید برای آن چاره‌ای اندیشید.

وی با اشاره به اهمیت حفظ زبان مادری اظهار داشت: متأسفانه گروس در عرصه فرهنگی نیز با گسست روبه‌رو شده است شماری از خانواده‌ها دیگر با فرزندان خود به زبان مادری سخن نمی‌گویند در حالی‌که زبان مادری، چه کردی، چه دروسی و چه سایر گویش‌های بومی، بخشی از هویت تاریخی ماست و باید آن را زنده نگه داریم.

خضری ادامه داد: لباس محلی، ادبیات فولکلور و موسیقی گروس در معرض فراموشی قرار گرفته است ما تا مرز سقوط فرهنگی پیش رفته‌ایم و اگر امروز برای احیای فرهنگ، زبان و لباس بومی اقدام نکنیم، فردا شاید دیگر چیزی برای حفظ‌کردن نماند.

مشاور وزیر علوم در ادامه به چالش‌های اقتصادی منطقه اشاره کرد و گفت: خشکسالی‌ها و کمبود منابع آبی، کشاورزی را که اصلی‌ترین منبع درآمد مردم منطقه است تضعیف کرده و در پی آن بیکاری و مهاجرت روستاییان افزایش یافته است، امروز حدود نیمی از روستا‌های بیجار در آستانه متروکه شدن قرار دارند، موضوعی که استاندار محترم نیز به آن اشاره داشتند.

وی افزود: گروس در محاصره رقبای بزرگ و پرجاذبه‌ای همچون سنندج، زنجان و همدان قرار دارد شهر‌هایی که پیشرفت‌شان مایه افتخار ماست، اما همزمان جذابیت آنها موجب مهاجرت جوانان و نخبگان گروس به این شهر‌ها و به‌ویژه به تهران و حومه آن شده است، این مهاجرت گسترده، به تعبیر من، “اُم‌المشاکل بیجار” است ریشه بسیاری از مشکلات اجتماعی و اقتصادی این منطقه در همین مهاجرت‌های ناگزیر نهفته است.

انتهای پیام/