شرح دعای سحر/ ۲۶

«منت گذاشتن» زذیلتی است که همه اعمال را از میان می‌برد

يكى از رذايلى كه اعمال را باطل مى‌كند «منت گذاشتن» است؛ يعنى كسى نعمت به كسى بدهد و سپس آن را بازگو قرآن اين صفت رذيله نهى كرده است.

کد خبر: ۸۱۳۴۲۰

تاریخ: ۲۵ اسفند ۱۴۰۴ - ۰۲:۵۷

به گزارش خبرنگار فرهنگ دفاع‌پرس، در آموزه‌‎های اسلامی هیچ مناسک و آیینی مانند دعا نمی‌تواند فاصله میان بنده و خدا را به هم نزدیک کنید. دعا یکی از رازآمیزترین اعمالی است که درک حقیقت آن می‌تواند انسان را به عالی‌ترین درجات برساند. نماز با همه ارزش و اهمیتی که دارد یک آمادگی روحانی است برای رسیدن به مرحله دعا کردن و درخواست از خدا. هرچند دعا کردن وابسته به زمان و مکان نیست و انسان در حال می‌تواند دست به دعا بردارد، اما در برخی مکان‌ها و بعضی از زمان‌ها امید اجابت آن بیشتر است.

ماه رمضان که به تعبیر پیامبر اسلام (ص) بهار قرآن است بهترین زمان برای دعا و نیایش است. از میان همه ادعیه‌ای که در ایام مبارک رمضان وارد شده دعای سحر از ویژگی‌های بازری برخوردار است که رسیدن به عمق و معنای آن قطعا خواندن این دعای عظیم را اثربخش‌تر خواهد کرد. متن زیر که قسمت بیست و ششم آن را در ادامه می‌خوانید شرح دعای سحر است که به قلم حجت‌الاسلام والمسلمین حسین مظاهری به نگارش درآمده است.

رنگ خدایی اعمال

یکى از رذایلى که همۀ انفاق‌ها را باطل مى‌کند «منت گذاشتن» است؛ یعنى کسى نعمت به کسى بدهد و سپس بازگو کند و بگوید: «من آنم که بر تو منّت دارم، زیرا نعمتى به تو داده‌ام.» قرآن شریف جداً از این صفت رذیله نهى کرده است. در وقت عمل باید خلوص داشت و عمل باید رنگ خدایى داشته باشد، زیرا در غیر این صورت پوچ و باطل مى‌شود. آدم ریاکار ایمان به خدا و روز قیامت ندارد؛ بلکه به کافر تشبیه شده است.
تفسیر آیه

اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُکَ مِنْ آیاتِکَ بِاَکْرَمِها وَ کُلُّ آیاتِکَ کَریمَةٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُکَ بِآیاتِکَ کُلِّها. «آیه» به معناى «علامت» است؛ علامت ظاهر و باطن، علامتى که بتوان از آن عبرت گرفت و علامتى که از نظر عقل عجیب باشد. قرآن مى‌فرماید: «آیات آفاقى، یعنى آیاتى که در عالم وجود است و آیات انفسى، یعنى نشانه‌هایى که در انسان نهفته است. همۀ موجودات، آیات خدایند و کریم‌ترین و بارزترین این آیات، انسان است. امیرالمؤمنین (ع) مى‌فرماید: «مى پندارى جثۀ کوچکى هستى، در حالى که عالم بزرگ‌تر در تو نهفته است.»

انسان به تنهایى مستجمع جمیع مراتب غیب و شهود است. مراد از آیات در جملۀ دعا، آیات تشریعى قرآن است، زیرا دربارۀ آیات تکوینى، آفاقى و انفسى منظور از (کلمات) در جمله «اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُکَ مِنْ کَلِماتِکَ باَتَمِّها وَ کُلُّ کَلِماتِکَ تامَّةٌ.» آیات آفاقى و اَنْفُسى و عالم وجود است، زیرا موجودات نشانۀ خدا هستند، اما مراد از آیات در جملۀ «اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُکَ مِنْ آیاتِکَ اَکْرَمِها» آیات تشریعى است، زیرا تکرار لازم نیست: «خدایا! به درخانه‌ات آمده‌ام، به قرآنت توجه دارم و تو را به قرآنت قسم مى‌دهم.»

کسى که بر درخانۀ خدا مى‌رود وقتى که به قرآن با عالم کثرت توجه کند، مى‌گوید: «اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُکَ مِنْ آیاتِکَ بِاَکْرَمِها» یعنی «خدایا! به درخانه‌ات آمده‌ام، توجهم به قرآن است و تو را به کریم‌ترین آیاتت قسم مى‌دهم.» کریم‌ترین آیات خدا سورۀ توحید است، زیرا منبع و افضل همۀ آیات است. هم چنین آخر سورۀ حشر بهترین آیات است و «بسم اللّه الرحمن الرحیم» در سورۀ توحید از همۀ قرآن افضل است. حضرت امیرالمؤمنین (ع) مى‌فرمایند: «تمامى علوم در قرآن است و همه قرآن در سورۀ فاتحه است و همۀ سورۀ فاتحه در بسم اللّه است و تمام معناى بسم اللّه درباء بسم اللّه است.» سپس مى‌فرمایند: «و من نقطۀ باء بسم اللّه هستم.»

عارف وقتى به وحدت جمعى قرآن توجه کند، مى‌گوید: «وَ کُلُّ آیاتِکَ کَریمَةٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُکَ بِآیاتِکَ کُلِّها» یعنی: «خدایا! همۀ آیه‌ها و قرآن تو کریم است. اى خدا! به درخانه‌ات آمده‌ام و از تو سؤال مى‌کنم و تو را به همۀ قرآن و آیات آن قسم مى‌دهم.»

منبع: تفسیر دعای سحر/ حجت‌الاسلام والمسلمین حسین مظاهری

انتهای پیام/ 161