دفاع‌پرس گزارش می‌دهد؛

آیا ایران به حمایت نظامی چین و روسیه نیاز دارد؟

«مسکو» و «پکن» بار‌ها حمایت خود را از آنچه راه حل دیپلماتیک در خصوص برنامه هسته‌ای ایران است، اعلام کرده‌اند. در حوزه نظامی نیز اخباری درباره همکاری‌های نظامی و تجهیزاتی طرفین و افزایش این تعاملات منتشر شده است.

کد خبر: ۸۱۴۶۷۷

تاریخ: ۰۶ اسفند ۱۴۰۴ - ۰۷:۱۸

گروه دفاعی امنیتی دفاع‌پرس- محمد زرچینی؛ با شدت گرفتن تهدیدات نظامی آمریکا و هم‌پیمانانش از جمله رژیم صهیونی علیه جمهوری اسلامی ایران، نیرو‌های مسلح جمهوری اسلامی ایران خود را برای یک درگیری بلندمدت احتمالی با دشمنان، آماده می‌کنند.

همان‌طور که در هفته‌های اخیر شاهد بوده‌ایم، ایران و آمریکا تجهیزات انبوهی را برای یک درگیری بلندمدت آماده کرده‌اند؛ برای مثال، ارتش ایالات متحده آمریکا با ارسال دو دسته ناوگروه رزمی به سرپرستی ناو‌های هواپیمابر «آبراهام لینکلن» و «جرالد آر فورد» به منطقه غرب آسیا و دریای مدیترانه (که البته ناو جرالد فورد هنوز به موقعیت از پیش تعیین‌شده برای دفاع از اسرائیل نرسیده، اما به‌زودی در این موقعیت مستقر خواهد شد) و ارسال صد‌ها فروند جنگنده، خود را برای یک درگیری تمام‌عیار آماده می‌کند.

در نقطه مقابل هم نیرو‌های مسلح جمهوری اسلامی ایران در چند جبهه در حال تقویت توان رزمی خود هستند. برای مثال، الحاق موشک‌های بالستیک هایپرسونیک خرمشهر و همچنین تقویت پدافند هوایی کشور می‌تواند به ایران در رویارویی احتمالی با آمریکا کمک شایانی کند؛ اما سوالی که مطرح می‌شود، این است که هم‌پیمانان ایران و آمریکا تا چه حد از این دو کشور در یک درگیری نظامی احتمالی حمایت و با آنان همراهی می‌کنند؟

هم‌پیمانان منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای آمریکا در ظاهر بار‌ها تأکید کرده‌اند که در جنگ احتمالی با ایران خاک و یا پایگاه نظامی در اختیار ارتش ایالات متحده آمریکا قرار نمی‌دهند و این آمریکاست که خود باید در مقابل ایران بجنگد. حتی حکومت سلطنتی انگلیس هم اخیراً اعلام کرده که پایگاه «دیگو گارسیا» را در اختیار ارتش آمریکا قرار نخواهد داد؛ به موازات آن، کشور‌های عربی و اسلامی منطقه همچون عربستان سعودی، ترکیه، اردن، قطر، عمان و کویت هم اعلام کرده‌اند که در رویارویی احتمالی با ایران نه‌تنها شرکت نمی‌کنند، بلکه اعلام کرده‌اند که نخواهند گذاشت از خاک آنان علیه ایران اقدام نظامی صورت گیرد.

شکل دیگر حمایت هم‌پیمانان از آمریکا، می‌تواند حمایت تجهیزاتی و سیاسی باشد که تاکنون در این زمینه هم هیچ‌یک از قدرت‌های فرامنطقه‌ای (البته در ظاهر) حمایت خود را از آمریکا در جنگ با ایران اعلام نکرده‌اند. «کایا کالاس» مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در این زمینه می‌گوید: اوضاع ایران بسیار حساس است و ما به یک جنگ دیگر در منطقه نیاز نداریم.  وی می‌افزاید: باید بر راه‌حل دیپلماتیک برای خروج از این وضعیت تأکید کنیم؛ همچنین ما آماده‌ایم که در این مسیر کمک کنیم.

این موضع‌گیری مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نشان می‌دهد که اگرچه ممکن است اروپایی‌ها در پشت پرده از آمریکا حمایت نظامی کنند، اما در ظاهر مخالف هرگونه حمله نظامی به ایران هستند.

نقطه مقابل هم‌پیمانان آمریکا در جنگ با ایران، جمهوری خلق چین و جمهوری فدراتیو روسیه است؛ «مسکو» و «پکن» بار‌ها حمایت خود را از راه حل دیپلماتیک در خصوص برنامه هسته‌ای ایران، اعلام کرده‌اند. در حوزه نظامی نیز اخباری درباره همکاری‌های نظامی و تجهیزاتی طرفین و افزایش این تعاملات منتشر شده است.

برای مثال، رسانه‌های خارجی مدعی هستند که ده‌ها محموله نظامی و تجهیزات و امکانات نظامی انبوهی از مبدأ چین و روسیه به ایران منتقل شده است (البته این موضوع گمانه‌زنی رسانه‌ای است و هیچ‌گاه از سوی مسئولان کشورمان به صورت رسمی اعلام و تأیید نشده است)؛ همچنین رسانه‌های خارجی مدعی انتقال موشک‌های بالستیک عماد و پهپاد‌های شاهد از ایران به مقصد روسیه نیز هستند که این موضوع هم تاکنون تأیید نشده و بیشتر حدس و گمان اصحاب رسانه بوده است. «کاظم جلالی» سفیر ایران در روسیه در این زمینه می‌گوید: ما با روسیه موضوع پنهانی نداریم و تمام قرارداد‌های نظامی که از گذشته بین ایران و روسیه بوده در حال اجرا و انجام است.

درباره همکاری‌های نظامی چین و ایران هم رسانه‌ها گمانه‌زنی‌های مختلفی را مطرح کرده‌اند که از جمله آن می‌توان به احتمال تحویل رادار‌های پیشرفته «وای ال سی ۸»، جنگنده «جی ۱۰» و «جی ۲۰» اشاره کرد. وبگاه «دیفنس سکیوریتی اشیا» در این زمینه در مقاله‌ای با عنوان «آیا رادار‌های پیشرفته چینی معادلات قدرت هوایی در منطقه غرب آسیا را بازنویسی می‌کند» می‌گوید: ارسال سامانه‌های راداری جمهوری خلق چین به ایران و استقرار این سامانه‌های راداری در ایران به شکل معنی‌داری توازن قدرت را به نفع «تهران» تغییر خواهد داد؛ این رادار‌ها چالشی واقعی برای جنگنده‌های نسل پنجم و نسل ششم ارتش ایالات متحده آمریکا و اسرائیل خواهد بود. این وبگاه می‌افزاید: جمهوری خلق چین سامانه‌های پیشرفته راداری خود را به ایران تحویل داده است؛ اقدامی که تحولی قابل توجه در موازنه نظامی منطقه محسوب می‌شود؛ چندین رسانه و کارشناس دفاعی اعلام کرده‌اند که این تحویل که برای نخستین بار در اوایل فوریه ۲۰۲۶ (بهمن ۱۴۰۴) گزارش شد، توان دفاع هوایی ایران را به‌طور چشمگیری ارتقاء خواهد داد.

فاز دوم حمایت چین و روسیه از ایران می‌تواند حمایت به قصد دفاع از سرزمین را شامل شود؛ اما این موضوع از بنیان، خلاف قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران است؛ زیرا طبق قانون اساسی کشورمان، یک کشور بیگانه حق احداث پایگاه نظامی در ایران را ندارد. «اصل ۱۲۱ قانون اساسی» جمهوری اسلامی ایران در این زمینه می‌گوید: استقرار هرگونه پایگاه نظامی خارجی هرچند به‌عنوان استفاده‌های صلح‌آمیز باشد در ایران ممنوع است؛ لذا حمایت سرزمینی چین و روسیه از خاک ایران به‌طور کامل منتفی است؛ مضاف بر اینکه ایران نیازی هم به حمایت سرزمینی و یا اینکه کشوری به نفع او وارد جنگ با طرف ثالث بشود، ندارد.

علاوه بر دلایل فوق‌الذکر، دو کشوری که می‌خواهند از یکدیگر حمایت سرزمینی از طریق قوای نظامی داشته باشند، باید با یکدیگر پیمان‌نامه دفاعی متقابل امضاء کنند که ایران هم‌اکنون با هیچ کشوری چنین پیمانی (با ابعاد دفاع متقابل سرزمینی) را ندارد؛ ممکن است که معاهدات راهبردی نظامی با هدف حمایت تجهیزاتی متقابل باشد، اما حمایت نظامی سرزمینی در این چارچوب تعریف نشده است؛ برای مثال، ارتش روسیه و کره شمالی معاهده نظامی گسترده‌ای با یکدیگر در زمینه حمایت سرزمینی و تجهیزاتی دارند و ارتش کره شمالی ۱۰ هزار کانتینر مهمات و هزاران سرباز را در جنگ اوکراین به کمک روسیه فرستاد و همین موضوع موجب شد تا ارتش روسیه بتواند پیشروی‌هایی در شرق اوکراین داشته باشد و منطقه راهبردی «کورسک» را از اوکراین پس بگیرد.

با توجه به نکات گفته‌شده، ممکن است که ایران در قالب معاهدات راهبردی، تجهیزاتی را از کشور‌های هم‌پیمان همچون چین و روسیه دریافت کرده باشد و یا تجهیزاتی نیز در اختیار آن‌ها قرار داده باشد، اما در خصوص حمایت سرزمینی، جدای از اینکه معاهده‌ای هم بین دو کشور در این زمینه وجود ندارد، خلاف قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران هم هست و اساساً ایران با توجه به ظرفیت‌های دفاعی خود، نیازی به حمایت خارجی جهت دفاع سرزمینی ندارد.

انتهای پیام/ 281