صادق ملکی:

عقب نشینی داعش از جرابلس با هماهنگی آنکارا/ عملیات «سپر فرات» امتیاز غرب به اردوغان بود

کارشناس غرب آسیا گفت: آمریکایی‌ها به ترکیه اجازه داده‌اند که با ورود به جرابلس، معادلات را به نفع نیروهای معارض تحت حمایت آنکارا تغییر دهند.

کد خبر: ۹۸۲۳۹

تاریخ: ۰۸ شهريور ۱۳۹۵ - ۱۲:۰۹

به گزارش گروه سایر رسانه های دفاع پرس، «صادق ملکی» کارشناس غرب آسیا، با اشاره به موضوع اتصال مناطق کردی شمال سوریه به یکدیگر و ارتباط این مناطق با دریای مدیترانه به عنوان یکی از نقاط ایده آل اکراد گفت: این موضوع یک آرزو برای اکرادی است که به دنبال تشکیل کردستان واحد و استقلال آن هستند. کردها در شرایط خاصی قرار دارند که این شرایط بیش از آنکه وابسته به قدرتهای منطقهای باشد، به نظام بینالملل و به طور مشخص به بازیگری آمریکا در منطقه وابسته است.

وی با نگاه کلان به شرایط منطقه گفت: آمریکا بازیگری است که قدرت بازیگری آن در همه تحولات منطقه از جمله در عراق، ترکیه، سوریه و مصر از بازیگران دیگر چون اروپا و روسیه بالاتر است. آمریکاییها با سیاست چندوجهی و پیچیده خود برای هر شرایط سیال در بعد زمانی و مکانی برنامه تدوینشده دارند و برای آن راهبرد تعریف کردهاند. آمریکاییها درحال حاضر برنامهای برای تشکیل کریدور کردی در شمال سوریه حداقل در کوتاهمدت ندارند؛ اما از کارت کردها برای تنظیم معادلات خویش با سوریه، ترکیه، عراق و در صورت لزوم ایران استفاده خواهند کرد.

این کارشناس ارشد غرب آسیا با اشاره به قدیمی بودن موضوع کردی افزود: این موضوع در زمان جنگ سرد نیز وجود داشته و قدرتهای زمان جنگ سرد از موضوع کردی برای تنظیم معادلات خویش استفاده میکردند. بخشی از اهداف عملیات فعلی ترکیه در جرابلس نیز ممانعت از ایجاد کریدور کردی در شمال سوریه است. تسلط کردها بر جرابلس میتوانست اتصال کانتون عفرین به کانتون کوبانی را فراهم سازد و بخشی از آرزوی کردها در این زمینه را تحقق بخشد.

وی نامگذاری عملیات ترکیه در شمال سوریه تحت عنوان «سپر فرات» را حامل پیام برای کردها و منطقه دانست و تاکید کرد: ترکیه به دنبال عدم نفوذ کردها در کرانه غربی رود فرات است. آنکارا و واشنگتن بر خلاف اخباری که به دنبال القای اختلافات جدی و راهبردی بین این دو کشور بعد از کودتای پانزدهم جولای بود، در عملیات شمال سوریه با هماهنگی همدیگر اقدام میکنند. روابط آنکارا و واشنگتن نمیتواند دچار آسیب راهبردی شود؛ چراکه سیاست کلان این دو کشور در ابعاد نظامی و اقتصادی دارای پیوندهایی است که قابلگسست نیست.

ملکی عملیات ترکیه در جرابلس را به عنوان یکی از امتیازات غرب در مقابل بحرانسازی ظاهری اردوغان محسوب و خاطرنشان کرد: آمریکاییها به ترکیه اجازه دادهاند که با ورود به جرابلس، معادلات را به نفع نیروهای معارض تحت حمایت آنکارا تغییر دهد. بایستی توجه داشت که ارتش آزاد سوریه بدون تلفات به جرابلس واردشده است. این در حالی است که همین کیفیت میدانی در عملیات محاصره حلب روی نمیدهد. عقب نشینی داعش از جرابلس با هماهنگی آنکارا انجام شده است. داعش طی توافق امنیتی این منطقه را بدون مقاومت ترک کرده و آن را به نیروهایی تحویل داده است که هماهنگیهایی با آنکارا و واشنگتن دارند.

وی به بازی پیچیده و حساس ترکیه در منطقه اشاره کرد و یادآور شد: سفرهایی که قبل از عملیات جرابلس از تهران به آنکارا، آنکارا به تهران، آنکارا به مسکو، واشنگتن به آنکارا و اربیل به آنکارا انجام شد، نشان میدهد که تحولات منطقه روزهای حساس خود را طی میکند. ورود ترکیه به جرابلس بدون رضایت دمشق از نظر حقوق بینالمللی یک تجاوز محسوب میشود.

کارشناس ارشد مسائل ترکیه در پاسخ به این سوال که «سیاست تضادگونه آمریکا در حمایت همزمان از PYD و آنکارا چگونه تجمیع میشود؟» گفت: سیاست خارجی آمریکاییها در ظاهر متضاد و ترکیبی به نظر میرسد. ظهور داعش ناشی از سیاستهای آمریکا در منطقه بوده است. تجاوز آمریکا به عراق بسترساز ظهور داعش بود. آمریکاییها از طریق کانالهای سعودی- ترکی با داعش هماهنگ و عامل تقویت آن بودهاند. آمریکا امروز نیز در قالب ائتلاف ضد داعش علیه این گروه مبارزه میکند. داعش نیز با تغییر عنوان خویش با حمایت حامیان آن تغییرات تاکتیکی و نه راهبردی داده است.

وی بازی آمریکا را چندوجهی و پیچیده خواند و اظهار داشت: آنها در عین حمایت از داعش، از کردها نیز حمایت میکنند تا شرایط منطقه را بحرانی نگه دارند. آمریکا در این شرایط پیچیده گروهی را که بیش از همه در راستای منافع این کشور قدم بردارد، در بازی نهایی مورد حمایت قرار خواهد داد. بازی آمریکاییها با کارت داعش و کردها در تنظیم معادلات آنها در ارتباط با کشورهای منطقه چون ترکیه، سوریه، ایران، عراق و عربستان تاثیر بسزایی دارد.

ملکی هدف عملیات ترکیه در جرابلس را کردها دانست و گفت: داعش یک عنصر راهبردی برای تنظیم مناسبات ترکیه با عراق و سوریه است. آنکارا از داعش به عنوان ابزار خویش عدول نخواهد کرد؛ اما شرایط ترکیه بعد از کودتا تدافعی است و نمیتواند در منطقه ابتکار عمل را همانند قبل از کودتا در دست داشته باشد، لذا رفتار سیاسی، امنیتی و نظامی این کشور با قبل از کودتا متفاوت است. تغییر رفتار منطقهای ترکیه نباید تغییر راهبردی تلقی شود. کودتا و سقوط دولت اردوغان نیز نمیتواند ملاحظات ژئوپلیتیکی ترکیه را در سوریه و عراق تغییر دهد. برتری ژئوپلیتیک ترکیه در غرب آسیا بر اساس تئوری عمق استراتژیک داوداوغلو دنبال میشود. اتخاذ چنین سیاستی موجب برخورد منافع ترکیه با منافع ایران، سوریه و عراق میشود که حاصل آن جنگی است که هنوز در منطقه تداوم دارد.

منبع: تسنیم