مقالات/ تحليل محتواي كمي وصيت‌‌نامه‌هاي شهدا

کد خبر: ۱۲۴۶۲۹
تاریخ انتشار: ۱۳ شهريور ۱۳۸۸ - ۱۲:۴۴ - 04September 2009
بازماندگان، خانواده‌ها و همرزمان شهدا و به طور ملموس‌تر، يادگارهاي جبهه‌هاي جنگ و شهادت مي‌توانند ابزارهايي براي يك مطالعه و تحقيق وسيع ميداني باشند‌‍؛ اما به نظر مي‌رسد همه اين داده‌ها، اطلاعاتي فرعي و مكمل قلمداد شوند و منبع اصلي اين تحقيق را همان يادگارهاي به ظاهر مادي شهدا يعني وصيت‌نامه‌ها تشكيل دهند. زيرا وصيت‌نامه‌ها، نوشته‌هايي هستند كه به صورت مستقيم توسط خود شهيد، با گزينش واژگان خاص شهيد و البته تنها با واسطه كاغذ بيان شده‌اند و كلمه‌ها و جمله‌هاي گفته شده به گوهرهايي گرانبها تبديل گشته‌اند كه مي‌توانند نشانگر فضاي روحي و رواني شهدا و دغدغه‌هاي فكري و اخلاقي و اجتماعي و خانوادگي و سياسي آنان باشند. پيام‌هايي كه در نگاه اول قابل كشف و استخراج نيستند ولي با كمي دقت و تأمل و تفكر قادرند روح و نگاه فرازميني و ماوراء الطبيعي خصوصي و عمومي شهدا را نشان دهند.
    بنابراين مي‌توان به وصيت‌نامه‌ها به عنوان متني دراماتيك و البته عقلاني وراي يك دست نوشته نگاه كرد. متني كه علاوه بر بيان احساسات صرف و عاشقانه شهدا، ناشي از ذوب شدن در وجود حق، آگاهي و هوشياري شهدا را نيز در امور اجتماعي، سياسي، فرهنگي و... بسيار زيبا نشان مي‌دهد و از اين نظر مي‌توان گفت، نگارش وصيت‌نامه‌ها از يك قاعده كلي پيروي كرده است. وصيت‌نامه‌ها ابتدا با بخشي چون الهي نامه آغاز مي‌شوند كه شامل تألمات روحي شهيد و راز و نيازهاي او و حالت‌هاي عرفاني و ملكوتي ايجاد شده است. وصاياي عمومي و خصوصي هم دو ركن مهم ديگر اين نوشته‌ها را تشكيل مي‌دهند و نكته جالب توجه اينجاست كه توصيه‌ها و انذارهاي خصوصي و خانوادگي همواره بر وصيت‌هاي عمومي و اجتماعي كه مخاطبان آن مردم، جامعه و به تعبير شهدا، ملت هستند، پيشي گرفته است.
    اين مقاله سعي دارد با رويكردي علمي و با روش تحليل محتواي كمي به بازتوليد و پژوهش در اين زمينه دست بزند. در ابتدا وصيت‌نامه‌ها براساس جامعه هدف و مخاطب مورد نظر به دو مقوله اصلي روابط خانوادگي و شخصي و روابط اجتماعي و مولفه روابط خانوادگي و شخصي به 4 زير مقوله ديني، اقتصادي، اجتماعي، عاطفي، فرهنگي- اجتماعي و در موضوع روابط اجتماعي به 3 زير مقوله سياسي- ديني، اقتصادي و فرهنگي تقسيم شدند. و در انتها با استفاده از نرم‌افزار spss به مستند كردن داده‌ها و توضيح كمي و البته كيفي مقولات پرداخته شده است.

    مريم آخوندي
کميته علمي پژوهشي کنگره سرداران ، اميران،فرماندهان و8000 شهيد استان همدان

نظر شما
captcha
پربیننده ها
آخرین اخبار
پربحث ترین عناوین