سایه نحس اپستین بر امپراطوری دایمون
گروه بینالملل دفاعپرس: جیمی دایمون، مدیرعامل قدیمی بانک جیپی مورگان چیس، بزرگترین بانک آمریکا، در سالهای اخیر با چالشهای جدی روبهرو شده است. این چالشها نه تنها به مدیریت یک امپراتوری مالی عظیم مربوط میشود، بلکه به مسائل اخلاقی و سیاسی نیز گره خورده است.
در ماه می ۲۰۲۳، دایمون در یک جلسه بازپرسی مرتبط با چندین اتهام قضایی به دلیل ارتباط با «جفری اپستین» قّواد طبقهی الیت آمریکا حضور یافت. سوال ساده بود: «چه زمانی برای اولین بار متوجه شدید که جفری اپستین مشتری جیپی مورگان است؟» پاسخ دایمون نیز به ظاهر روشن بود: «یادم نمیآید که تا زمان انتشار اخبار در سال ۲۰۱۹ چیزی از جفری اپستین میدانستم.».
اما آیا این پاسخ قابل باور است؟ اسناد وزارت دادگستری آمریکا که به عنوان «کتابخانه اپستین» شناخته میشود، ۲۰۴ نتیجه مرتبط با دایمون و ۹۴۰۴ نتیجه مرتبط با بانک او را فهرست کرده است. اپستین برای ۱۵ سال از ۱۹۹۸ تا ۲۰۱۳، مشتری بانک وی بود و در هشت سال آخر این دوره دایمون مدیرعامل بانک بود؛ اگرچه همچنان در سمت مدیرعاملی بانک حضور دارد.
اپستین نه تنها یک مشتری عادی نبود، بلکه یکی از مشتریان ارزشمند بانک خصوصی جیپی مورگان برای افراد فوقالعاده ثروتمند به شمار میرفت. گزارشی که بانک با تأخیر به وزارت خزانهداری ارائه داد، حدود ۴۷۰۰ معامله مشکوک مرتبط با اپستین، از جمله پرداخت مبالغی به زنانی از کشورهای اروپای شرقی را به ارزش ۱.۱ میلیارد دلار، برجسته میکند. بدین ترتیب، از طریق بانک دایمون، اپستین صدها میلیون دلار به بانکهای روسی منتقل کرده بود.
علاوه بر این «جس استالی» مدیر اجرایی سابق جیپی مورگان، شهادت دایمون را زیر سوال برد و ادعا کرد که سالها پیش از دستگیری سال ۲۰۱۹ با دایمون درباره اپستین ارتباط برقرار کرده بود. مری اردوس، مدیر ارشد فعلی بانک و یکی از کاندیداهای احتمالی جانشینی دایمون نیز فعالانه در حساب اپستین درگیر بود و اسناد نشان میدهد که از وضعیت اپستین به عنوان یک مجرم جنسی خطرناک آگاه بوده است.
در سال ۲۰۱۰، دو سال پس از اینکه اپستین در فلوریدا به جرم تعرض به دختران ۱۴ ساله محکوم شود، دستیار اپستین در ایمیلی از او پرسید آیا برای قرارهای عصرگاهی با استالی، دایمون و لرد پیتر ماندلسون، وزیر تجارت دولت کارگری انگلستان، میانوعده یا وعده غذایی آماده میشود؟ ظاهرا ماندلسون قصد داشت دایمون را متقاعد کند تا تهدید ملایمی علیه «آلیستر دارلینگ» وزیر خزانهداری انگلستان، برای عقبنشینی از مالیات فوقالعاده بر پاداش بانکداران انجام دهد.
جیمی دایمون، نماینده مشهور وال استریت
دایمون را میتوان یک افسانه نامید؛ صدای وال استریت و سیاستمدار ارشد آن؛ نامی که در محافل مالی، سیاسی و رسانهای آمریکا و حتی جهان شهرت زیادی دارد. نام کوچک او «جیمی»، کافی است تا به سرعت شناخته شود. وی شهرت خود را در بحران مالی ۲۰۰۸-۲۰۰۹ زمانی که با واشنگتن همکاری نزدیک داشت تا از فروپاشی کامل سیستم بانکی جلوگیری کند، به دست آورد.
با این حال، حتی افراد افسانهای هم مانند آدمهای عادی جایزالخطا هستند. اکنون، یک ماه مانده به ۷۰ سالگی، دایمون در سالهای آخر دوران حرفهای خود قرار دارد و میگوید تنها چند سال تا کنارهگیری از سمت مدیرعاملی که اکنون در سال بیست و یکم آن است، فاصله دارد.
اما این مرحله پایانی، به نظر بسیار متلاطم است، زیرا دایمون باید چالشهای حادی را که بیشتر به محیط سیاسی پرتلاطم آمریکا مربوط میشود، مدیریت کند. با این وجود، با تقاضای دونالد ترامپ برای تحقیق دادستانها در مورد روابط اپستین با بانک دایمون، میراث درخشان سابق او در خطر لکهدار شدن قرار دارد.
«ران وایدن» سناتور دموکرات و عضو قدرتمند کمیته مالی سنا، به من گفت: «باید مسئولیتپذیری بیشتری از مسئولین رده بالا تا رده پایین وجود داشته باشد. اپستین یک مشتری ناشناس با چند هزار دلار در حساب جاری نبود؛ او یک مشتری با ارزش بالا و پروفایل برجسته در بانکهای خصوصی و یک مجرم شناختهشده بود. برای رهبران چنین بانکهایی کافی نیست که بگویند هیچ ایدهای از اینکه چیزی اشتباه است نداشتند».
دایمون روابط شخصی گرمی با برخی چهرههای کنگره دارد. «رو خانا» نماینده دموکرات مجلس از کالیفرنیا به یاد میآورد که در دفتر دایمون در نیویورک با او دیدار کرد تا حمایتش را برای رانندگان تاکسی در مناقشه تلخ با اوبر جلب کند. روخانا دایمون را همدل و آماده کمکرسانی خواند؛ اما وقتی از او پرسیده شد که آیا تمایل دارد ادعای دایمون در مورد عدم آگاهی از اپستین تا ۲۰۱۹ را باور کند، نسبت به جواب دادن به این سوال خودداری کرد و گفت: «من شواهد را دنبال میکنم».
دایمون در شهادت خود در سال ۲۰۲۳ گفت: «آنچه بر سر این زنان آمده، وحشتناک است و من از میزان قاچاق انسانی که رخ میدهد،، وحشتزدهام.» وی افزود: «شخصاً مشکلی ندارم که از آنها عذرخواهی کنم، نه به این دلیل که ما مرتکب جرم شدهایم، نه به این دلیل که باور داریم مسئول هستیم، بلکه به این دلیل که اگر هر نقش کوچکی که ممکن بود داشته باشیم، اما کوتاهی کردیم، حاضر به عذرخواهی هستم».
صرف حضور در فایلهای اپستین، گواهی بر گناهکار بودن نیست. افراد ممکن است به دلیل ارجاع گذرا، مکاتبه ایمیلی یا ادعای پوچ یک همکار، درگیر شوند. اما ادعای ناآگاهی دایمون از فعالیتهای اپستین به عنوان مشتری جیپی مورگان چیس، با توجه به شهرت او در جمعآوری هر ذره اطلاعات در سازمانی که رهبری میکند، قابل توجه است.
هانس موریس، دوست دیرینهاش که دههها پیش در کارگزاری اسمیت بارنی با دایمون کار میکرد، نیز اذعان داشت: «او عمیقا کند و کاو میکند. دوست دارد واقعیتها را بداند و کسی که کار را انجام داده، صحبت میکند».
چالشهای سیاسی و شخصی دایمون
در همین حال، ترامپ، که همواره آتش پوپولیسم را شعلهور ساخته و بهدنبال انتقام است، مسائل را شخصی کرده است. در ۲۲ ژانویه، ترامپ از دایمون و جیپی مورگان چیس در دادگاه ایالتی فلوریدا شکایت کرد و ۵ میلیارد دلار خسارت مدنی به دلیل بستن حساب او به عنوان مشتری پس از شورش ۶ ژانویه ۲۰۲۱ در ساختمان کنگره، درخواست کرد.
ترامپ ادعا میکند که او و اعضای خانوادهاش به دلیل «تبعیض سیاسی» در «لیست سیاه» قرار گرفتهاند. این یک شکایت است. با این حال ممکن است ترامپ لفاظیهای دایمون علیه خود و نقش همسر دایمون در حمایت از کامالا هریس را از یاد نبرده باشد.
تلاش برای رسیدن به درک عملی با شخصیتی دشوار مانند ترامپ، سبک کلاسیک دایمون است. او در اصل یک سازشگر است، و سابقه او گواهی بر این اصل است که مسابقه نه به سریعترینها، بلکه به سازگارترینها تعلق دارد.
«جو اوانجلیستی» رئیس روابط رسانهای بانک، در پاسخ به برخی از سوالات در خصوص پرونده اپستین گفت: «کاش هرگز با او کار نمیکردیم و به او در ارتکاب جرایم فجیعش کمک نمیکردیم. مدیرعامل ما هرگز با اپستین برخورد نکرد یا او را ملاقات نکرد، و فایلها این را تأیید میکنند».
در مورد ایمیل دستیار اپستین، که پیشنهاد میدهد دایمون قرار عصرگاهی با اپستین داشته باشد، اوانجلیستی افزود: «این اطلاعات نادرست بود. مدیرعامل ما هرگز به آن جلسه یا شام دعوت نشد».
در مورد اینکه آیا دایمون هنوز به مری اردوس که نامش ۲۷۲ بار در کتابخانه اپستین در وزارت دادگستری تکرار شده است، اعتماد دارد، گفت: «مری یکی از محترمترین مدیران مالی امروز است و توسط مدیرعامل، همکاران و مشتریانش محترم است».
نقش جیمی در بحران مالی و رشد بانک
دایمون اکنون در دوره چهارمین رئیسجمهور آمریکا به عنوان مدیرعامل بانک جیپی مورگان چیس فعالیت میکند و ممکن است آنقدر در این جایگاه بماند که پس از انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۸، از رئیسجمهور پنجم نیز استقبال کند.
وی زمانی به عنوان «بانکدار مورد علاقه باراک اوباما» شناخته میشد، اما بعید است این عنوان را از دونالد ترامپ دریافت کند؛ حتی اگر این بانکدار همیشه عملگرا، بانک خود را با فضای سیاسی ترامپ هماهنگ کرده باشد.
این هماهنگی نه تنها از طریق پذیرش گسترده ارزهای دیجیتال در بانک، بلکه از طریق کاهش تعهد بانک به برنامههای تنوع، عدالت و شمول نیز آشکار شده است.
پس از قتل جورج فلوید در سال ۲۰۲۰، دایمون اظهار داشت: «جامعه سیاهپوست برای مدت طولانی عقب نگه داشته شده و بخش زیادی از این عقبماندگی ساختاری است: شغلها، آموزش و مواردی از این دست».
وی حتی در یکی از شعبههای محلی بانک در حمایت از اعتراضاتی که پس از مرگ فلوید شکل گرفت، زانو زد. اما اکنون که ترامپ و متحدانش بسیاری از شرکتهای آمریکایی را وادار کردهاند تا برنامههای تنوع، عدالت و شمول را که پس از مرگ فلوید گسترش یافته بودند، کنار بگذارند، دایمون نیز پیام متفاوتی به کارکنان خود میدهد. وی در سال گذشته طی جلسهای با کارکنان گفت: «من هرگز اعتقاد راسخی به آموزشهای مربوط به تعصب ناخودآگاه نداشتم.»
تنها موضوعی که دایمون به طور مداوم در برابر ترامپ کوتاه نیامده، لزوم حفظ استقلال فدرال رزرو (بانک مرکزی آمریکا) است. در این زمینه او به جمع گستردهای از افراد پیوسته است؛ تقریباً همه در وال استریت، همراه با اقتصاددانان حرفهای و حتی بسیاری از جمهوریخواهان برجسته (نه فقط دموکراتها)، با تلاشهای معمولاً تند و ناخوشایند ترامپ برای تضعیف جروم پاول (رئیس فدرال رزرو) و وادار کردن او به کاهش نرخ بهره مخالفت کردهاند.
در مورد تعرفهها که موضوعی بسیار جنجالیتر است، دایمون اشاره کرده که این تعرفهها میتوانند باعث افزایش تورم شوند، اما مردم باید «از آن عبور کنند»؛ همانطور که او در سال گذشته، هنگام بازگشت ترامپ به قدرت، بیان کرد.
واقعیت این است که او به عنوان مدیرعامل، لحن کلی، فرهنگ سازمانی و استانداردهای اخلاقی و نظارتی بانک را تعیین میکرد. مدیران ارشد تحت رهبری او بودند که سالها این رابطه تجاری بسیار سودآور را حفظ و گسترش دادند. بنابراین، نمیتوان او را صرفاً ناظری بیاطلاع یا بیتفاوت دانست.
«جیمی» که سالها به عنوان «قطبنمای اخلاقی» وال استریت و نماد بانکداری مسئولانه معرفی میشد، در این مورد نتوانست آن نقش را ایفا کند. رویکرد او و بانکش در این ماجرا، بانکداری را به چیزی فراتر از یک کسبوکار عادی تبدیل نکرد؛ بلکه نشان داد که حتی برای او نیز، در نهایت، منافع تجاری و عملیگرایی بر ملاحظات اخلاقی و «خدمت عمومی» اولویت داشته است.
جیمی دایمون، با سابقهای درخشان در مدیریت بحرانهای مالی و رشد بیسابقه بانکش، اکنون با سایهای از ابهامات اخلاقی روبهرو است. ادعای عدم آگاهی از اپستین تا ۲۰۱۹، در حالی که شواهد خلاف آن وجود دارد، میراث او را تهدید میکند.
انتهای پیام/ ۱۳۴
