موشکهای ضد زره «توفان»؛ برگ برنده ایران در نبردهای زمینی
گروه دفاعی امنیتی دفاعپرس- محمد زرچینی؛ صنایع دفاعی جمهوری اسلامی ایران در چهار دهه اخیر دستاوردهای انبوهی را در عرصه نظامی رقم زده که از جمله مهمترین آنها بهینهسازی موشک ضد زره تاو بوده است. عمق حرکت صنایع دفاعی ایران به سوی تسلیحات ضد زره را باید در دوران دفاع مقدس جستوجو کرد؛ در آن دوران، یگانهای زرهی عراق تعداد بیشتری تانک نسبت به یگانهای زرهی ایران داشتند؛ حتی ساختار لشکرهای بعثی نسبت به لشکرهای زرهی ایران نسبت یک به یکونیم بود. از این رو، بعثیها تانک و نفربرهای بسیاری داشتند که در صورت انهدام آنها در جنگ، بهسرعت جایگزین میشدند.
ماجرای بهینهسازی موشک «تاو» از آنجا شروع شد که فرماندهان ایرانی توانسته بودند پیش از پیروزی انقلاب اسلامی و در خلال خریدهای تسلیحاتی از غرب و شرق، محمولههای تسلیحات متنوعی را خریداری کنند که یکی از آنها، موشک ضد زره تاو بود؛ این موشک آمریکایی در دوران خود یک سلاح موثر محسوب میشد. پس از پیروزی انقلاب اسلامی و در جریان جنگ با دشمن بعثی، مقدار موشکهای تاو برای استفاده در جنگ تحمیلی کافی نبود و مسئولان با کمشدن محتویات محمولهها به این فکر افتادند تا تدبیر دیگری را چاره کنند؛ لذا بهینهسازی موشکهایی که قدرت رزم ضد زرهی را افزایش دهد، حائز اهمیت است؛ یکی از موشکهای بهینهشده در این زمینه، موشک تاو است که در این گزارش به آن اشاره میکنیم. موشک «تاو» نوعی موشک هدایتشونده ضد تانک است که در دهه ۱۹۶۰ طراحی شد و از سال ۱۹۷۰ به خدمت ارتش آمریکا درآمد. تاو یکی از دو موشک هدایتشونده پرتیراژ دنیا به شمار میرود که هم قابلیت شلیک سطح به سطح و هم قابلیت شلیک هوا به سطح را دارد.
ایران که از نخستین کشورهای واردکننده تاو در اوایل دهه ۵۰ شمسی بهشمار میرود، با مهندسی معکوس این موشک پس از انقلاب اسلامی، موشک توفان را تولید کرده است. موشک توفان پایه (توفان-۱) یکی از موشکهای ضد زره با قابلیت انهدام اهداف زرهی ثابت و متحرک است. وبگاه «آی اس دبلیو» در این زمینه مینویسد: ایران در سال ۱۹۷۱ میلادی اولین خریدار جدی موشک ضد زره «بی جی ام تاو BGM-۷۱» بود که در سال ۱۹۷۵ مونتاژ قطعات آن در ایران بهصورت جدی پیگیری شد. در سال ۱۹۷۹ و همزمان با پیروزی انقلاب اسلامی در ایران، ایالات متحده آمریکا اجازه مونتاژ این موشک را به ایران نداد و پروژه مونتاژ آن همزمان با پیروزی انقلاب اسلامی متوقف شد.
این وبگاه میافزاید: همزمان با شروع جنگ ایران و عراق در سال ۱۹۸۰ میلادی، ایران با توجه به حمله متراکم تانکها و زرهپوشهای ارتش بعثی، به دنبال خرید انبوه موشکهای «تاو» و «مالیوتکا» از بازار آزاد بود و به همین دلیل موضوع خرید موشکهای ضدتانک بهصورت جدی در دستور کار قرار گرفت؛ تجربه این موشک از موشکهای کلاس «سدید» و «قائم» و دقت بالای این موشکها به دست آمده است. همانطور که گفته شد، موشک «توفان» بر اساس موشک ضد زره "BGM-۷۱ TOW" ساخت آمریکا طراحی و تولید شده است؛ همچنین این موشک در داخل یک تیوب ویژه دارد که در زمان شلیک بر روی پرتابگر قرار میگیرد.
موشک ضد زره توفان از لانچرهای مختلفی میتواند شلیک شود که از جمله آن میتوان به لانچرهای هواپایه و زمینپایه اشاره کرد. موشک ضد زره «توفان» در لانچرهای زمینی در هر حالتی میتواند بر روی ادوات زرهی نصب شود؛ همچنین سامانه موشکی توفان از نوع نیمهخودکار و با روش هدایت فرمان به خط دید است. تنها وظیفه تیرانداز این است که علامت «+» دوربین موشکانداز در طول مدت پرواز موشک تا رسیدن به هدف بر روی آن ثابت نگه دارد. فرامین اصلاحی بهطور خودکار توسط دستگاه هدایت موشک (MGS) صادر و موشک ارسال میشود. نسل موشک ضد زره توفان ۱.۱۷ متر طول، ۰.۱۵ متر قطر و ۱۸.۵ کیلوگرم وزن دارد که از این میزان، ۳.۶ کیلوگرم وزن سر جنگی (از نوع خرج گود) آن است. این موشک میتواند تا عمق ۵۵۰ میلیمتری در زرههای فولادی نفوذ کند. مدت پرواز این موشک ۱۹ ثانیه است. برد این موشک در بازه ۱۰۰ متر تا سه هزار و ۷۵۰ متر تخمین زده میشود؛ همچنین برد مؤثر این سلاح در روز سه هزار و ۵۰۰ متر و در شب نیز، ۲ هزار و ۵۰۰ متر است. کمینه سرعت نسل اول موشک توفان ۲۴۰ متر بر ثانیه و بیشینه سرعت آن نیز در حدود ۳۱۰ متر بر ثانیه است؛ البته سرعت متوسط حرکت این موشک، ۱۷۸ متر بر ثانیه است. نوع هدایت «توفان-۱» فرمان به خط هدایت دید نیمهاتوماتیک از نوع سیمی است و به سه طریق، پایه زمینی، بالگرد و خودروی زرهی شلیک میشود.
موشک ضد زره «توفان-۲» نسخه ارتقایافته از توفان پایه یا «توفان-۱» است که بهمنظور افزایش عمق نفوذ در زره به یک کاوشگر تلسکوپی مکانیکی مجهز شده است. این موشک حامل دو سر جنگیِ پیشرو و سر جنگی اصلی است. سرجنگی پیشرو که بر روی دماغی کاوشگر تلسکوپی قرار دارد، زرههای واکنشدهنده انفجاری (ERA) را از بین میبرد و به کلاهک اصلی اجازه نفوذ و نابودی هدف را میدهد. نسل دوم موشک توفان، ۱.۴۵ متر طول و ۰.۱۵ متر قطر دارد. مجموع وزن آن، ۱۹ کیلوگرم اعلام شده که چهار کیلوگرم از آن مربوط به سر جنگی است. برد عملیاتی نسل دوم توفان، بیش از سه هزار متر است که با سرعت ۳۱۰ متر بر ثانیه به سوی اهداف حرکت میکند. توفان-۲ قادر است تا ۷۶۰ میلیمتر در زرههای فولادی نفوذ کند.
البته موشکهای ضد زره «توفان ۱ و ۲» نسبت به موشک ضد زره «کورنت» از نظر میزان نفوذپذیری در زره متفاوت هستند؛ تحلیلگران نظامی معتقدند که موشک ضد زره کورنت که در جنگ ۳۳ روزه نیز توسط رزمندگان حزبالله در مقابل ارتش رژیم صهیونیستی به کار گرفته شد، حدود هزار میلیمتر در زره نفوذ میکند و تانکهای ارتش رژیم صهیونیستی در جنوب لبنان، به همین دلیل دچار مشکلات جدی شدند. جنگ ژوئیه سال ۲۰۰۶ نشان داد که رزمندگان حزبالله با داشتن لانچرهای سهپایه موشکهای کورنت، دشت «خیام» را به گورستانی از تانکهای ارتش رژیم صهیونیستی تبدیل کردند.
توفان-۳ نسل جدید موشکهای خانواده موشکهای ضد زره توفان است که از یک فناوری جدید بهره میبرد. این موشک برخلاف دو نسل قبلی، یک موشک تاپاتک است. نوع هدایت آن نیز به روش هدایت نیمهخودکار فرمانی به خط دید (SACLOS) است. موشکهای ضدزره تاپاتک دو نوع مکانیسم کلی دارند؛ نوع اول شیرجه به روی هدف و نوع دوم انفجار در بالای هدف. توفان-۳، ۱.۱۶ متر طول و ۰.۱۵ متر قطر دارد؛ همچنین سر جنگی این موشک ۰.۱۲ متر قطر، ۱.۷ کیلوگرم وزن و ۰.۰۸ متر توان نفوذ دارد. کمینه برد آن، ۶۵۰ متر و بیشینه برد آن سه هزار و ۵۰۰ متر است.
تحلیلگران نظامی معتقدند که ایران با ساخت سری موشکهای ضد زره توفان توانمندی خود را در میادین نبرد افزایش داده است و میتواند در مقابل هجمه احتمالی زمینی دشمنان از خود دفاع کند.
انتهای پیام/ 281
