تغییر ساختاری در بازار نفت با انسداد تنگه هرمز

گروه بین‌الملل دفاع‌پرس: تحلیل منابع خبری و کارشناسی حاکی از آن است که تحولات اخیر در بازار نفت فراتر از یک واکنش مقطعی به اخبار بوده و به یک تغییر ساختاری در قیمت‌ها تبدیل شده است. این روند نه تنها در رشد قیمت نفت شاخص برنت، بلکه در افزایش قیمت نفت موربان (Murban) خاورمیانه نیز قابل مشاهده است که به ۸۳ دلار در هر بشکه رسید و سپس با کمی تعدیل به ۷۹.۹ دلار بازگشت.

 

 

این در حالی است که در واکنش به این تحولات، بازار‌های سهام رفتار قابل پیش‌بینی از خود نشان داده‌اند و سهام شرکت‌های نفتی و صنایع دفاعی عملکرد بهتری نسبت به سایر بخش‌ها داشته‌اند، در حالی که بخش‌های حمل و نقل و مصرفی با افت مواجه شده‌اند. 

 

از طرف دیگر، همزمان گزارش‌های دیگری هم حاکی است که قیمت طلا نیز به عنوان یک پناهگاه امن در برابر ریسک‌های نظامی و تحریمی، بار دیگر تقویت شده است.

 

 

در آن سوی میدان، از آنجایی که نفت موربان به عنوان یک شاخص کلیدی برای خریداران آسیایی محسوب می‌شود، رشد سریع قیمت این نوع نفت فیزیکی در به این معناست که بزرگترین بازار مصرف نفت جهان یعنی آسیا، در حال محاسبه و لحاظ کردن ریسک‌های جدی اختلال در عرضه است.

 

اما در تازه‌ترین تحول، گزارش‌هایی از حمله به خط لوله نفت ایران در منطقه اهواز منتشر شده که می‌تواند تصویر کلی بازار را به طور کیفی تغییر دهد. اگر این حمله به زیرساخت‌های میدانی منجر به آسیب شده باشد که روزانه حدود ۷۵۰ هزار بشکه نفت تولید می‌کند، خطر خروج یک‌چهارم از تولید نفت ایران از مدار وجود دارد. حتی توقف موقت این حجم از تولید، به معنای کاهش عرضه در تراز جهانی است.

 

از طرف دیگر، نکته حائز اهمیت در این میان صرفاً سهم ۳ تا ۴ درصدی ایران از تولید جهانی نفت نیست، بلکه کنترل ایران بر تنگه هرمز است که ۲۰ درصد از صادرات دریایی نفت جهان از آن عبور می‌کند. 

 

بر همین اساس، توقف یا آتش‌سوزی نفتکش‌ها که هم‌اکنون نیز گزارش شده، افزایش حق بیمه توسط شرکت‌های بیمه و کند شدن روند کشتیرانی، همگی به معنای کاهش مؤثر عرضه است. ضمن اینکه، برای جهش قیمت‌ها به منطقه ۹۰ دلار، نیازی به بسته شدن کامل تنگه نیست؛ تداوم یک فضای عدم قطعیت پایدار کافی است.

 

 

با توجه به تمامی مسائل و موضوعات گفته شده باید گفت که خبرگزاری رویترز چارچوب ارزیابی تحلیلگران را منتشر کرده که بر اساس آن، حتی بدون محاصره کامل تنگه هرمز، می‌توان انتظار حق بیمه ۱۰ تا ۲۵ درصدی را برای قیمت نفت داشت. ضمن اینکه، در صورت محاصره کامل، این حق بیمه می‌تواند به حدود ۵۰ درصد برسد.

 

بر همین اساس، این وضعیت نشان می‌دهد که بازار دیگر باور چندانی به عادی‌سازی سریع اوضاع ندارد و ما به احتمال زیاد شاهد شکل‌گیری یک دالان قیمتی جدید هستیم. این تحولات نه تنها بر اروپا، بلکه بر ایالات متحده و کل اقتصاد جهانی تأثیر خواهد گذاشت. 

 

از طرف دیگر، نفت گران به معنای حمل‌ونقل گران، افزایش قیمت گازوئیل و رشد سایر هزینه‌هاست. اگرچه ممکن است در خود آمریکا کمبود فیزیکی رخ ندهد، اما قیمت بنزین در این کشور نیز از قیمت‌های جهانی تبعیت می‌کند. اگر درگیری حداقل برای چند هفته ادامه یابد، شوک تورمی به اندازه‌ای قوی خواهد بود که در آمار‌های اقتصادی ظاهر شود.

 

 

تصویر نهایی این بحران به میزان آسیب‌دیدگی زیرساخت‌های نفت و گاز در سراسر منطقه و نه فقط در ایران، بستگی دارد. هم‌اکنون مشخص شده که پس از آسیب در عربستان سعودی، یکی از بزرگترین پالایشگاه‌های این کشور در راس تنوره متوقف شده است. همچنین گزارش‌هایی از حمله به تأسیسات انرژی در قطر منتشر شده است. 

 

در آخر، هر روز ادامه این بی‌ثباتی، باور بازار به کارایی سناریوی نفت بالای ۹۰ دلار را تقویت می‌کند. زمان نتیجه‌گیری نهایی هنوز فرا نرسیده، اما بازار نفت در حال ارزیابی سیستماتیک شدن ریسک‌های انرژی است و پاسخ فعلی این است که این ریسک‌ها نه مقطعی که ساختاری شده‌اند.

 

انتهای پیام/ 134