واکنش تند چین در قبال چرخش پاناما به سوی واشنگتن

گروه بین‌الملل دفاع‌پرس: با تشدید رقابت ژئوپلیتیک میان چین و آمریکا، کانال پاناما بار دیگر به یکی از نقاط حساس معادلات جهانی تبدیل شده است. این مسیر راهبردی که بخش مهمی از تجارت دریایی جهان از آن عبور می‌کند، اکنون به صحنه‌ای تازه برای تقابل دو ابرقدرت اقتصادی و سیاسی جهان بدل شده است.

در هفته‌های اخیر، دولت آمریکا با همراهی چند کشور کوچک آمریکای لاتین، اقدام چین در قبال پاناما را «فشار اقتصادی» توصیف کرد و از دولت پاناما خواست همکاری‌های زیرساختی خود با پکن را محدود کند. در پی این فشارها، پاناما قرارداد چند دهه‌ای خود با شرکت هنگ‌کنگی CK Hutchison را لغو و مدیریت موقت دو بندر اصلی ورودی و خروجی کانال را به شرکت‌های اروپایی واگذار کرد. این تصمیم که به‌عنوان چرخش سیاسی پاناما به سمت واشنگتن ارزیابی می‌شود، واکنش تند چین را در پی داشت.

پکن این اقدام را سیاسی دانسته و علاوه بر طرح شکایت چند میلیارد دلاری علیه پاناما، بازرسی‌های گسترده از کشتی‌های دارای پرچم پاناما را آغاز کرده است؛ اقدامی که موجب توقف چندروزه کشتی‌ها و افزایش هزینه‌های مالکان شده و می‌تواند درآمدهای رجیستری دریایی پاناما را با تهدید جدی مواجه کند. این در حالی است که چین طی سال‌های گذشته میلیاردها دلار در پروژه‌های زیرساختی پاناما سرمایه‌گذاری کرده و این کشور را یکی از نقاط مهم ابتکار «یک کمربند، یک راه» قرار داده بود.

تحلیلگران معتقدند با وجود افزایش تنش‌ها، احتمال درگیری نظامی مستقیم میان چین و آمریکا در این پرونده پایین است، زیرا چین در نیمکره غربی حضور نظامی قابل توجهی ندارد و آمریکا نیز در شرایط فعلی تمایلی به گشودن جبهه‌ای جدید ندارد. با این حال، برخی کارشناسان هشدار می‌دهند در صورتی که واشنگتن تصمیم بگیرد برای مقابله با بازرسی‌های چین، کشتی‌های پانامایی را اسکورت کند، امکان انتقال تنش به آب‌های نزدیک چین وجود خواهد داشت؛ موضوعی که می‌تواند پیامدهای گسترده‌تری برای تجارت جهانی به همراه داشته باشد.

در سطح منطقه‌ای نیز تلاش آمریکا برای ایجاد اجماع علیه چین با محدودیت روبه‌رو شده است. کشورهای بزرگ آمریکای لاتین از جمله برزیل، آرژانتین و شیلی به دلیل وابستگی اقتصادی گسترده به چین، حاضر نیستند در صف‌بندی ضدچینی قرار بگیرند. این وضعیت باعث شده واشنگتن در این پرونده از حمایت گسترده برخوردار نباشد و رقابت دو قدرت در منطقه به‌تدریج پیچیده‌تر شود.

به نظر می‌رسد بحران کانال پاناما در ماه‌های آینده بیشتر در قالب فشارهای اقتصادی، حقوقی و دیپلماتیک ادامه یابد و به یکی از محورهای اصلی رقابت بلندمدت چین و آمریکا در نیمکره غربی تبدیل شود.

انتهای پیام/ ۱۳۴