جاهطلبی جدید ترکیه با رونمایی از موشک قارهپیما
به گزارش خبرنگار بینالملل دفاعپرس، ترکیه در دهه ۱۹۹۰ میلادی با امضای توافقی با شرکت CPMIEC (شرکت واردات و صادرات ماشینآلات دقیق چین)، وارد همکاری با چین شد و به شرکت «روکتسان» این امکان را داد تا بر پایه موشک چینی B-۶۱۱، موشک بالستیک کوتاهبرد J-۶۰۰T «ییلدیریم» را توسعه دهد. این موشک در سال ۲۰۰۷، یعنی شش سال پس از ورود به خدمت، بهطور رسمی در فهرست تسلیحات سازمان ملل ثبت شد.
از آن زمان، آنکارا توسعه تواناییهای ضربهزنی در عمق را ادامه داده و در این مسیر به موشک «تایفون» رسیده است؛ موشکی که وجود آن در اکتبر ۲۰۲۲ فاش شد، زمانی که خبرگزاری DHA تصاویر یک آزمایش موفق از این موشک بالستیک جدید را منتشر کرد. گفته میشود برد این موشک حدود ۵۶۰ کیلومتر است.
این در حالی است که به نظر میرسد مقامات ترکیه ترجیح میدادند اطلاعات مربوط به «تایفون» برای مدت بیشتری محرمانه باقی بماند، دستکم در آن زمان چنین برداشتی وجود داشت. با این حال، چند هفته بعد، رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، از موفقیت این آزمایش برای تحت فشار قراردادن یونان استفاده کرد.
رئیسجمهور ترکیه در ۱۱ دسامبر ۲۰۲۲ در سخنانی، گفت: «ما اکنون تولید موشکهای خودمان را آغاز کردهایم و این موضوع طبیعتاً یونانیها را میترساند. وقتی نام «تایفون» را میشنوند، نگران میشوند و میگویند ممکن است آتن هدف قرار بگیرد. اگر آرامش خود را حفظ نکنید، چنین چیزی ممکن است رخ دهد. اگر بخواهید تسلیحاتی را که از آمریکا دریافت کردهاید به جزایر [مورد مناقشه در دریای اژه] منتقل کنید، ترکیه دست روی دست نخواهد گذاشت و واکنش نشان خواهد داد».
در مقابل، نیکوس دندیاس، وزیر خارجه وقت یونان، در واکنش به این اظهارات گفت: «روش کره شمالی نمیتواند و نباید وارد پیمان آتلانتیک شمالی شود».
در ادامه، در ژوئیه ۲۰۲۵، شرکت «روکتسان» اعلام کرد که در حال توسعه نسخه جدیدی از موشک تایفون با نام «تایفون بلاک ۴» است. به گزارش رسانههای ترکیه، این موشک در دسامبر گذشته با موفقیت آزمایش شده است.
هالوک گورگون، رئیس صنایع دفاعی ترکیه، در اینباره به خبرگزاری آناتولی گفت: «این آزمایش موفق، موشک تایفون را وارد مرحلهای تازه کرده و افق امنیتی ما را گسترش داده و توان بازدارندگیمان را تقویت کرده است. ما همچنان در حال تقویت زرادخانه خود با سامانههای جدید و افزایش بازدارندگی از طریق راهکارهای چندلایه، بومی و ملی هستیم. این موفقیت فقط به دقت یک شلیک محدود نمیشود، بلکه حاصل سالها تلاش مهندسان، نبوغ جوانان و اراده ملت ماست».
با توجه به پیشرفت قابلتوجه این پروژه، «تایفون بلاک ۴» بهطور رسمی در نمایشگاه تسلیحاتی SAHA ۲۶ که هماکنون در استانبول برگزار میشود، رونمایی شده است. این موشک که روی یک سکوی پرتاب متحرک (TEL) نصب شده و بر پایه خودروی «درمان ۸×۸» شرکت کولومان طراحی شده، نسبت به نسخه قبلی بزرگتر است؛ وزنی حدود ۷ تن و طولی در حدود ۱۰ متر دارد و برد آن بین ۱۰۰۰ تا ۱۵۰۰ کیلومتر برآورد میشود.
با این حال، ترکیه هدف بلندپروازانهتری را نیز دنبال میکند: توسعه موشک «ییلدیریمهان»؛ یک موشک بالستیک قارهپیما (ICBM) با بردی بیش از ۵۵۰۰ کیلومتر. این پروژه نیز در نمایشگاه SAHA ۲۶ معرفی شده و توسط مرکز تحقیق و توسعه وزارت دفاع ترکیه پیش برده میشود. بر اساس توضیحات محدودی که درباره این پروژه منتشر شده، این موشک از سوخت مایع استفاده خواهد کرد (که بهمعنای پرتاب از سیلو است) و توان حمل کلاهکی با وزن ۳۰۰۰ کیلوگرم را خواهد داشت.
روزنامه «ینی شفق» گزارش داده است که «ییلدیریمهان» به چهار موتور راکتی مجهز خواهد بود و از تترااکسید نیتروژن مایع بهعنوان سوخت استفاده میکند. این رسانه افزوده که این پروژه «نشاندهنده رشد توانمندیهای فناوری ترکیه در حوزه موشکهای راهبردی» است. با این حال، «ییلدیریمهان» فعلاً در حد یک پروژه است و باید دید آیا به مرحله عملیاتی خواهد رسید یا نه؛ موضوعی که به نتایج آزمایشهای آینده آن بستگی دارد، آزمایشهایی که به نظر میرسد در آینده نزدیک انجام شوند. در عین حال، این پروژه پرسشهایی را نیز برانگیخته است، از جمله درباره نوع کلاهک آن.
اتین مارکوز، پژوهشگر بنیاد تحقیقات راهبردی، در این باره میگوید: «در حال حاضر، همه موشکهای بالستیک قارهپیما در جهان به کلاهک هستهای مجهز هستند. آیا ترکیه نخستین کشوری خواهد بود که ICBM با کلاهک متعارف معرفی میکند؟ اگر چنین باشد، آیا از یک کلاهک سنگین واحد استفاده خواهد کرد یا از زیرمهمات، مشابه آنچه در موشک روسی اورشنیک دیده میشود»؟
انتهای پیام/ ۱۳۴
