پافشاری کاخ سفید بر آتشبس با ایران بهرغم تبادل آتش در خلیج فارس
به گزارش خبرنگار بینالملل دفاعپرس، درگیری نظامی میان ایران و آمریکا در تنگه هرمز در روزهای پنجشنبه و جمعه شب شدت گرفت. با این حال، کاخ سفید همچنان اصرار دارد که آتشبس برقرار است و جنگ از سر گرفته نشده است.

صبح جمعه ۱۸ اردیبهشت، نیروهای مسلح ایران اعلام کردند حملاتشان به آمریکا، واکنشی به هدف قرار گرفتن یک نفتکش بوده است. در مقابل آمریکاییها مدعی شدند که در پاسخ به حملات علیه سه ناوشکن خود، مواضع نظامی و بندری ایران را هدف قرار دادهاند.
اما با وجود این تبادل آتش، واشنگتن همچنان تأکید میکند که آتشبس پابرجاست. فرماندهی نظامی آمریکا اعلام کرد: ما چند سایت نظامی را هدف قرار دادیم، اما این به معنای آغاز دوباره جنگ نیست. دونالد ترامپ نیز این درگیریها را «یک مسئله کوچک» توصیف کرده و گفت: من اسم این حادثه را یک اتفاق جزئی و یک ضربه دوستانه کوچک میگذارم.
اما واقعیت میدانی با این ادبیات فاصله زیادی دارد. جنگ روایتها به اوج رسیده و هر دو طرف تلاش میکنند شرایط را به نفع خود تفسیر کنند.
مقامها در ایران، آمریکا را به نقض آتشبس متهم میکنند، از سوی دیگر، واشنگتن نیز تلاش دارد عملیات نظامی اخیر را کماهمیت جلوه دهد تا فضای مذاکرات از بین نرود.
در حقیقت، گفتوگوها همچنان ادامه دارد و هر طرف میکوشد با فشار محدود نظامی، امتیازات بیشتری در میز مذاکره به دست آورد. با این حال، به نظر میرسد نه تهران و نه واشنگتن تمایلی به بازگشت کامل به جنگ ندارند.
در تهران این باور وجود دارد که زمان به ضرر دونالد ترامپ در حال حرکت است. هرچند رئیسجمهور آمریکا نمیخواهد به هر قیمتی از بحران خارج شود، اما همچنان به دنبال راهی برای پایان دادن به آن است؛ حتی اگر برنامههای سیاسی و بینالمللی کار را پیچیده کرده باشد. ترامپ قرار است کمتر از یک هفته دیگر به پکن سفر کند، تنها یک ماه تا آغاز جام جهانی فوتبال باقی مانده و انتخابات میاندورهای آمریکا نیز در ماههای آینده برگزار میشود. در چنین شرایطی، اعلام رسمی ازسرگیری جنگ برای کاخ سفید دستکم سه پیامد منفی خواهد داشت.
نخست اینکه چنین اقدامی به معنای عقبگرد سیاسی خواهد بود؛ آن هم در شرایطی که ترامپ طی روزهای اخیر بارها ادعا کرده «توافق بسیار نزدیک است» و ایران «در آستانه فروپاشی» قرار دارد.
دومین نگرانی، بازارهای اقتصادی است؛ بازارها همین حالا هم در وضعیت متشنجی قرار داشته و هرگونه تشدید بحران میتواند باعث جهش دوباره قیمت انرژی و نفت شود؛ مسئلهای که مستقیماً بر زندگی شهروندان آمریکایی تأثیر خواهد گذاشت.
اما مسئله فقط سیاست خارجی نیست؛ بُعد داخلی ماجرا هم برای ترامپ حساسیت زیادی دارد. رئیسجمهور آمریکا جنگ منطقهای ایران را در اسفندماه بدون اطلاعرسانی به کنگره آغاز کرد. طبق قوانین آمریکا، اگر عملیات نظامی بیش از ۶۰ روز ادامه پیدا کند، دولت موظف است موضوع را به کنگره گزارش داده و مجوز بگیرد.
وقتی این مهلت در اردیبهشت به پایان رسید، دولت ترامپ استدلال کرد که دیگر جنگی در جریان نیست، زیرا آتشبس برقرار شده است؛ بنابراین نیازی به مراجعه به کنگره وجود ندارد.
شاید این موضوع در نگاه اول فنی و کماهمیت به نظر برسد، اما در فضای سیاسی آمریکا مسئلهای بسیار حساس است. هرچند ترامپ بارها نشان داده تمایل دارد از محدودیتهای قانونی عبور کند، اما اعلام رسمی بازگشت جنگ میتواند بهانه تازهای به مخالفانش در کنگره بدهد تا فشارها علیه کاخ سفید را افزایش داده و خواستار پاسخگویی دولت شوند.
مجموع این دلایل باعث شده است که ترامپ اقدام به کوچکنمایی تنشهای موجود در خلیج فارس کرده و از اعلام صریح نقض آتشبس و شروع مجدد جنگ خودداری کند.
انتهای پیام/ ۹۹۹
