آرایش سیاسی احزاب صهیونی در آستانه انتخابات پارلمانی

گروه بین‌الملل دفاع‌پرس، رژیم صهیونیستی در حالی به سوی انتخابات پارلمانی آبان‌ماه گام برمی‌دارد که ساختار سیاسی آن بیش از هر زمان دیگری درگیر چنددستگی و بی‌ثباتی است. سیستم انتخاباتی کنست که بر پایه ائتلاف‌های ناپایدار بنا شده، اکنون با بحران‌های ناشی از جنگ غزه، فشار‌های داخلی و شکست‌های راهبردی در برابر محور مقاومت روبروست. این فضا نه تنها سرنوشت سیاسی بنیامین نتانیاهو و رقبای سکولار او را به چالش کشیده، بلکه آینده امنیتی غزه و سیاست‌های منطقه‌ای این رژیم را نیز در هاله‌ای از ابهام فرو برده است.

در همین راستا خبرنگار گروه بین‌الملل دفاع‌پرس با «مهدی غلامی»، کارشناس مسائل اسرائیل به گفت‌و‌گو پرداخته است که مشروح آن در ادامه می‌آید.

وی در ابتدای سخنان خود گفت: رژیم صهیونیستی با سیستم پارلمانی اداره می‌شود و انتخابات کنست (پارلمان ۱۲۰ نفره) هر چهار سال یک‌بار برگزار می‌شود، هرچند در عمل اغلب به دلیل تنش‌های گسترده سیاسی میان صهیونیست‌ها زودتر از موعد محقق می‌شود. برخلاف سیستم‌های ریاستی، نخست‌وزیر به‌صورت مستقیم توسط رأی‌دهندگان انتخاب نمی‌شود؛ رأی‌دهندگان تنها به فهرست احزاب رأی می‌دهند و کرسی‌های پارلمان متناسب با آرای انتخاباتی ۳/۲۵ درصد توزیع می‌شود. پس از انتخابات، رئیس‌جمهور رژیم با مشورت رهبران احزاب، وظیفه تشکیل دولت را به یکی از اعضای کنست می‌سپارد که بیشترین حمایت (حداقل ۶۱ کرسی) را داشته باشد. اگر موفق نشود، فرد دیگری مأمور می‌شود یا انتخابات زودهنگام برگزار می‌شود. با سیستم فعلی، جایگزینی کنست در نوامبر ۲۰۲۲، تنها چنددستگی را تشدید کرد؛ چرا که بی‌ثباتی بیش از آنکه مربوط به سیستم باشد، مربوط به جنس جامعه سیاسی رژیم صهیونیستی است.

غلامی ادامه داد: در سیستم انتخاباتی فعلی، نقش کنست و ائتلاف احزاب در تعیین نخست‌وزیر محوری است. هیچ حزبی تاکنون اکثریت مطلق کسب نکرده و تمام دولت‌ها ائتلافی بوده‌اند. احزاب کوچک (مذهبی و راست افراطی) اغلب نقش تعیین‌کننده‌ای دارند و می‌توانند با خروج از ائتلاف، دولت را ساقط کنند؛ مانند دولت فعلی نفتالی بنت یا فشار‌های گسترده احزاب حریدی بر نتانیاهو برای تصویب قوانین خاص که نتانیاهو مجبور به انعطاف می‌شد. در حال حاضر، رقبای اصلی نتانیاهو یعنی یائیر لاپید، گادی آیزنکوت (رهبر حزب وحدت ملی) و نفتالی بنت، همگی یهودی سکولار هستند. آیزنکوت به عنوان چهارمین نظامی باسابقه، در جنگ غزه مطرح شده و تصویر «سیاستمدار مخالف معافیت حریدی‌ها» را دارد که این امر باعث کاهش محبوبیت حزبش شده است. بنی گانتز هنوز فعال است، اما حمایت مردمی‌اش پایین مانده است.

این کارشناس اسرائیل مطرح کرد: نظرسنجی‌های اخیر نشان می‌دهد که حزب آیزنکوت و لیکود نتانیاهو معمولاً بین ۲۲ تا ۲۵ کرسی نوسان دارند. بلوک نتانیاهو (لیکود، راست افراطی و حریدی‌ها) اغلب ۵۵ تا ۵۹ کرسی پیش‌بینی می‌شود که کمتر از اکثریت ۶۱ است. بلوک مخالفان نیز بدون احزاب حریدی به اکثریت نمی‌رسد، اما کار سختی برای تشکیل دولت ائتلافی ندارند. در پرسش «مناسب‌ترین نخست‌وزیر»، آیزنکوت با فاصله (مثلاً ۳۸٪ در برابر ۳۶٪) از نتانیاهو پیش می‌افتد. هرچند نتانیاهو چهره‌ای شاخص است، اما شکست در عملیات هفت اکتبر، جنگ غزه، اصلاحات قضایی و ناکامی در برابر محور مقاومت، او را متهم ساخته است. با این حال، پیروزی آیزنکوت قطعی نیست و تشکیل ائتلاف پایدار به دلیل همکاری میان احزاب ایدئولوژیک متفاوت، همچنان دشوار خواهد بود.

به گفته وی، آینده غزه پس از جنگ از نظر سیاسی و امنیتی همچنان نامشخص است. طبق چارچوب ۲۰ ماده‌ای آتش‌بس، حماس مسئولیت اداره غزه را باید واگذار کند که تاکنون مقاومت از قبول آن خودداری کرده است. در طرح‌های مطرح شده، عقب‌نشینی مرحله‌ای رژیم، تشکیل حکومت تکنوکرات و نظارت هیئت صلح به ریاست آمریکا پیش‌بینی شده است. با این حال، در مرحله دوم، بازسازی با موانع امنیتی و مالی روبه‌روست. سناریو‌های ممکن شامل ادامه اشغال جزئی، حکومت موقت بین‌المللی یا بازگشت به درگیری محدود است. همچنین بازسازی عظیم غزه (با برآورد ۷۰ میلیارد دلار) به‌دلیل کارشکنی‌های رژیم صهیونیستی با موانع جدی روبه‌رو است و این روند می‌تواند به جدایی بیشتر غزه از کرانه باختری منجر شود.

وی در بخش پایانی سخنان خود تصریح کرد: در حال حاضر، آمریکا بیشتر از یک طرح سیاسی-امنیتی (و نه یک فرد خاص) حمایت می‌کند و حتی دولت ترامپ نیز چارچوب خود را با فشار بر تل‌آویو برای خلع سلاح مقاومت و تشکیل حکومت انتقالی پیش می‌برد؛ هرچند گاه اختلافات جدی با نتانیاهو بر سر جزئیات وجود دارد. ساکنان سرزمین‌های اشغالی، فارغ از شهرک‌نشینان که پایگاه احزاب راست افراطی هستند، نقش تعیین‌کننده‌ای دارند و نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد از نتانیاهو فاصله گرفته‌اند. اما در نهایت، باید تأکید کرد که تجربه ثابت کرده سیاستمداران چپ‌گرا و به ظاهر دموکرات در رژیم صهیونیستی، در شتاب به سوی جنایت، تجاوز و اشغالگری، تمایل کمتری از احزاب راست‌گرا و افراطی ندارند و نتیجه انتخابات نهایتاً تنها بر رویکرد‌های امنیتی تأثیرات نسبی خواهد داشت.

گفت‌وگو از الناز رحمت‌نژاد

انتهای پیام/ ۱۳۴