چریکی که در سکوت به شهادت رسید

سردار شهید حاج داود کریمی؛ از نخستین روز‌های تشکیل سپاه تا فرماندهی عملیات جنوب و مبارزه با مواد مخدر؛ روایت مردی که رهبر انقلاب او را «سردار رشید اسلام» با «صدق و صفا» خواند.
کد خبر: ۸۶۰۲۸۸
تاریخ انتشار: ۱۵ شهريور ۱۴۰۵ - ۱۱:۳۱ - 06September 2026

به گزارش خبرنگار حماسه و جهاد دفاع‌پرس، سردار شهید حاج «داود کریمی»، فرزند محمد، از چهره‌های شاخص و گمنام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در نخستین سال‌های پس از پیروزی انقلاب تا پایان دوران دفاع مقدس بود. وی که در ۲۷ بهمن ۱۳۲۶ در محله سلسبیل تهران دیده به جهان گشود، پس از ۵۶ سال زندگی سرشار از مجاهدت و ۱۹ سال تحمل رنج مصدومیت شیمیایی، سرانجام در روز ۱۶ شهریور ۱۳۸۳ در بیمارستان ساسان تهران به همرزمان شهیدش پیوست. رهبر شهید انقلاب اسلامی در پیام تسلیت خود، وی را «سردار رشید اسلام» و «مردی با ایمان و ایثارگر» توصیف کردند که «در همه دوران پس از انقلاب دارای صدق و صفا» بود.

شهید حاج داود کریمی

زندگی و مبارزات پیش از انقلاب

شهید کریمی در ۶ سالگی به مدرسه رفت و ۸ سال داشت که پدرش را از دست داد. پس از فوت پدر، خانواده به محله نازی‌آباد نقل مکان کردند و داوود نوجوان هم‌زمان با تحصیل، در یک کارگاه تراشکاری مشغول به کار شد و از همان نوجوانی نان‌آور خانه بود. تحصیلات ابتدایی را در دبستان «رازی» و دوره متوسطه را در دبیرستان دولتی «علمیه» به پایان رساند.

فعالیت در قیام ۱۵ خرداد

وی در روز ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ در تظاهرات مردمی علیه رژیم پهلوی شرکت کرد و برای نخستین بار نام امام خمینی (ره) را شنید. برادر شهید در این باره می‌گوید: «او در راهپیمایی ۱۵ خرداد حضور داشت. آن روز تا غروب به خانه برنگشت. هنگام غروب با لباس‌های خونی به خانه بازگشت؛ در درگیری با مأموران زخمی شده بود.»

تشکیل گروه «فجر اسلام»

در سال‌های نخست دهه ۱۳۵۰، شهید کریمی با تعدادی از دوستانش گروه «فجر اسلام» را راه‌اندازی کرد که در تهران به یکی از قوی‌ترین گروه‌های مبارز تبدیل شد و اعتماد آیت‌الله شهید دکتر بهشتی و آیت‌الله مهدوی‌کنی را جلب کرد. این گروه با سازمان مجاهدین خلق ارتباط داشت، اما از سال ۱۳۵۲ به دلیل انحراف فکری آن سازمان، ارتباط خود را قطع کرد.

شهید حاج داود کریمی

حضور در لبنان و فراگیری آموزش نظامی

شهید کریمی تا سال ۱۳۵۵ به مبارزه ادامه داد، اما با بسته شدن فضای سیاسی، راهی لبنان شد و در آنجا با شهید دکتر مصطفی چمران و شهید محمد منتظری آشنا شد و به دلیل استعداد ذاتی، مربی نیرو‌های چریکی گردید. وی در اوایل سال ۱۳۵۷ به کشور بازگشت و چهار هیأت مذهبی در نازی‌آباد تأسیس و سازماندهی کرد.

پس از پیروزی انقلاب اسلامی

شهید کریمی بلافاصله پس از پیروزی انقلاب، کمیته انقلاب اسلامی نازی‌آباد را راه‌اندازی و مسئولیت آن را بر عهده گرفت. او از اعضای اصلی تشکیل‌دهنده سپاه و عضو هیأت مرکزی سپاه تهران شد. همچنین در دفتر هماهنگی سپاه، نظارت بر نحوه شکل‌گیری سپاه در شهر‌های مختلف کشور را بر عهده داشت.

فرماندهی سپاه تهران و کردستان

شهید کریمی فرمانده منطقه ۷ سپاه و مدتی کمتر از یک سال فرمانده سپاه تهران بود. به گفته همرزمان، پس از فاجعه هفتم تیر و هشتم شهریور و ناامنی‌های ناشی از فعالیت گروهک‌های ضد انقلاب، او با راه‌اندازی «گشت‌های ثارالله» و گروه‌های حفاظت از شخصیت‌ها، امنیت را به پایتخت بازگرداند. یکی از مهم‌ترین اقدامات وی، تشکیل سپاه در شهر‌های کردستان بود که با وجود ناامنی شدید و حمایت خارجی از گروهک‌ها، این مأموریت را با موفقیت به انجام رساند.

شهید حاج داود کریمی

نقش در دفاع مقدس؛ فرمانده عملیات جنوب

با شروع جنگ تحمیلی، شهید کریمی به منطقه جنوب رفت و تا سال ۱۳۶۱ بر پایه آموخته‌هایش در لبنان، مسئول آموزش نظامی سپاه شد. سردار حسین علائی از همرزمان وی می‌گوید: «حاج داود کریمی در روز‌های اول جنگ به عنوان فرمانده عملیات جنوب همراه با شهیدان حسن باقری، محمد جهان‌آرا و علی هاشمی، نخستین یگان‌های رزمی را برای دفاع از آبادان، اهواز و دزفول راه‌اندازی کرد.»

سرلشکر محسن رضایی فرمانده وقت سپاه نیز درباره نقش وی می‌گوید: «در هفته دوم تجاوز عراق، وقتی به اهواز رفتم، نیرو‌های بسیاری بدون سازماندهی و فرمانده در شهر پراکنده بودند. با حاج داود صحبت کردم تا در پایگاه «منتظران شهادت» (باشگاه گلف سابق) این افراد را سازماندهی و اداره کند. او با تشکیل تیم‌های چریکی و حملات شبانه به دشمن، پایگاه را به کانون یک نیروی نظامی قدرتمند تبدیل کرد.»

حضور در عملیات والفجر ۸ و مصدومیت شیمیایی

شهید کریمی از سال ۱۳۶۴ به عنوان یک بسیجی و رزمنده گمنام در بسیاری از عملیات‌ها شرکت می‌کرد. در عملیات والفجر ۸ در منطقه فاو، در گردان‌های مهندسی رزمی جهاد سازندگی خدمت کرد. محمدرضا محمدی‌نیک، دوست شهید، روایت می‌کند: «وقتی دشمن پل خضر را بمباران کرد و قطعه‌ای از آن تخریب شد، حاج داود برای جوشکاری زیر پتوی خیس رفت تا انعکاس نور جلب توجه نکند و با اینکه چشمانش از دود و گاز می‌سوخت، کار را تمام کرد.»

شهید حاج داود کریمی

همین حضور در فاو و عملیات والفجر ۱۰ در حلبچه، موجب مصدومیت شدید شیمیایی وی شد. همرزمان می‌گویند: «او با چهار، پنج ماسکی که داشت، برادران جوان را نجات داد و چند ساعت بعد گاز‌های شیمیایی سینه‌اش را از خون و درد انباشته کرد. وقتی به تهران آمد، خون استفراغ می‌کرد و نفسش بوی گوگرد و گاز‌های سمی می‌داد.»

مسئولیت‌های پس از جنگ

شهید کریمی در نیمه اول ۱۳۶۵ به مدت ۵ ماه مسئول بازرسی بنیاد شهید و سپس یک سال مسئول حراست مخابرات کشور شد. در فاصله سال‌های ۱۳۶۵ تا ۱۳۶۷ به عنوان مدیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر منصوب شد و چندین قرارگاه تاکتیکی برای مبارزه با قاچاق مواد مخدر تأسیس کرد. او فرمانده قرارگاه مرکزی محمد رسول‌الله (ص) و قرارگاه‌های تابعه شرق کشور در قالب طرح «والعادیات» بود.

پس از پذیرش قطعنامه و تجاوز منافقین از غرب کشور، در عملیات مرصاد در لباس یک بسیجی حاضر شد و با مدیریت بخشی از نبرد، ضربات مهلکی به منافقین وارد کرد.

بازگشت به کارگاه تراشکاری؛ زندگی ساده و بی‌ادعا

پس از پایان جنگ، شهید کریمی به کارگاه تراشکاری خود بازگشت که به گفته دوستانش «محقرتر» از قبل بود. امیر سرتیپ دادبین، فرمانده اسبق نیروی زمینی ارتش، می‌گوید: «بسیاری از قطعاتی را که شهید کریمی طراحی و ساخته بود، در صنایع هوایی به‌ویژه در هلیکوپترسازی مورد استفاده قرار گرفت. او با وجود مشکلات شیمیایی تا آخرین لحظه فعالیت سازندگی خود را قطع نکرد.»

از سال ۱۳۶۸ تا زمان شهادت، شهید کریمی تنها یک کارگر ساده قالب‌ساز بود و هرگز دنبال مقام و منصب نرفت. «فرمانده عملیات جنوب» و سردار گمنام سال‌های دفاع مقدس به میان مردمش بازگشته بود؛ مردی که به قول همرزمانش هیچ دافعه‌ای نداشت و همه وجودش جاذبه و عشق به انقلاب و نظام اسلامی بود.

شهید حاج داود کریمی

شهادت پس از ۱۹ سال تحمل رنج

از سال ۱۳۸۱ علائم مصدومیت شیمیایی در بدن وی آشکار شد. در خرداد ۱۳۸۲ بیماری شدت گرفت و بستری شد. پزشکان برای درمان او را به آلمان فرستادند و تشخیص دادند بیماری ناشی از گاز‌های شیمیایی «نکسی» است. بدنش پر از تومور‌های بدخیم شده بود. پزشکان برای کاهش درد مجبور به استفاده از پمپ مرفین در نخاع شدند، اما شهید کریمی با وجود درد طاقت‌فرسا از مصرف تریاک خودداری کرد و گفت: «من چطور تریاک مصرف کنم در حالی که خودم رئیس ستاد مبارزه با مواد مخدر بودم.»

سرانجام در روز ۱۵ شهریور ۱۳۸۳، پس از ۱۹ سال تحمل آلام روحی و جسمی ناشی از مصدومیت شیمیایی، در بیمارستان ساسان تهران دعوت حق را لبیک گفت. پیکر پاک وی با حضور مسئولان لشکری و کشوری و اقشار مختلف مردم تشییع و در قطعه ۲۹ بهشت زهرای تهران به خاک سپرده شد.

پیام رهبر شهید انقلاب در پی شهادت حاج داود کریمی در پیامی به تاریخ ۱۸ شهریور ۱۳۸۳ فرمودند:

بسم الله الرحمن الرحیم

شهادت سردار رشید اسلام آقای حاج داود کریمی را به خانه‌واده و بازماندگان گرامی و به همه همرزمان و دوسانش تبریک و تسلیت می‌گوم. اینجانب آن مرد با ایمان و ایثارگر را در همه دوران پس از انقلاب دارای صدق و صفا شناختم و آزمایش دشوار الهی در دوران ابتلا به عوارض دردناک آسیب شیمیایی را برای او هدیه‌ای معنوی برای رشد و اعتلای روحی آن شهید عزیز می‌دانم. خداوند او را با شهدای صدر اسلام محشور فرماید.

شهید حاج داود کریمی را می‌توان یکی از شفاف‌ترین رزمندگان جنگ تحمیلی توصیف کرد. دریابان علی شمخانی در این باره گفته است: «داود کریمی هرگز دو شخصیتی نشد. او در پایین‌ترین حد درجه هم آن چیزی بود که می‌نمود. هیچ‌وقت طعنه در ادبیاتش نبود و هر نقدی داشت رو در رو به طرف مقابل منتقل می‌کرد.»

سردار حسین علائی نیز درباره او گفته است: «من از حاج داود کریمی چند چیز آموختم؛ یکی حریت و آزادمنشی بود. او مطابق میل برخی مسئولین حرف نمی‌زد. مطابق شناخت خود از حق و حقیقت سخن می‌گفت.»

از این شهید بزرگوار سه پسر به نام‌های میثم، محمدصادق و محمود و یک دختر به نام مریم به یادگار مانده است. راهش پر رهرو و یادش گرامی باد.

انتهای پیام/ 119

نظر شما
captcha
پربیننده ها
آخرین اخبار