از دفاع مقدس تا میدانهای امروز؛ روایت زنانی که میدان را خالی نکردند
گروه جامعه دفاعپرس: در بزنگاههای حساس کشور، آنچه سرنوشت یک جامعه را رقم میزند تنها توان نظامی و حضور نیروهای رسمی نیست؛ گاهی حضور آگاهانه، شجاعانه و مسئولانه مردم است که معادلات میدان و حتی فضای روانی جامعه را تغییر میدهد. در این میان، زنان همواره یکی از مهمترین گروههایی بودهاند که در مقاطع سرنوشتساز، از خانه و خانواده گرفته تا خط مقدم و عرصههای اجتماعی، نقشآفرینی کردهاند.

تجربه هشت سال دفاع مقدس نمونه روشنی از این حضور تاریخی است؛ دورانی که زنان اگرچه از نظر تعداد، حضور کمتری نسبت به مردان در جبههها داشتند، اما نقش آنان در بسیاری از عرصهها تأثیری تعیینکننده بر روند دفاع و پشتیبانی از رزمندگان داشت.
«ناهید تاجالدین» مشاور وزیر بهداشت در امور شاهد و ایثارگران در گفتوگو با خبرنگار جامعه دفاعمقدس، درباره نقش بانوان در دوران دفاع مقدس میگوید: در بخش کمی، تعداد زنان حاضر در جبههها نسبت به مردان کمتر بوده است، اما در بخش کیفی، نقش زنان بسیار پررنگ و تأثیرگذار بوده است.
وی ادامه میدهد: زنان در خط مقدم جنگ بهعنوان رزمنده فعال بودند و به مجروحان امدادرسانی میکردند؛ در کنار این حضور، زنانی که پشت خط قرار داشتند نیز با ایفای نقش همسران و مادران رزمندگان، با همدلی و فداکاری از جبهه حمایت میکردند.
تاجالدین با اشاره به ایستادگی زنان حتی پس از شهادت اعضای خانواده ادامه میدهد: زنانی بودند که پس از از دست دادن همسران و فرزندان خود نیز جبهه را خالی نکردند و با قدرت به حمایت از رزمندگان ادامه دادند.
مشاور وزیر بهداشت در امور شاهد و ایثارگران با بیان اینکه تعداد شهدای زن کمتر از مردان است، تأکید میکند: اگرچه تعداد شهدای زن کمتر بوده، اما نقش کیفی زنان در کنار مردان بسیار حائز اهمیت است و حضور آنان چه در میدان جنگ و چه در حمایتهای پشت جبهه، نقشی کلیدی در ادامه مسیر دفاع و حل مشکلات کشور داشته است.
این نقشآفرینی اما به دوران دفاع مقدس محدود نمانده است. بررسی تحولات اجتماعی و سیاسی سالهای اخیر نشان میدهد زنان در مواجهه با بحرانهای مختلف، از جنگ و درگیری گرفته تا مشکلات اقتصادی و ناآرامیهای اجتماعی، در بسیاری از موارد از حالت انفعال خارج شده و در عرصههای اجتماعی حضور پیدا کردهاند.
در بزنگاههای حساس، حضور زنان تنها به معنای حضور فیزیکی در یک میدان نیست؛ بلکه آگاهی، مسئولیتپذیری، روشنگری و تلاش برای آرامسازی فضای جامعه نیز بخشی از این نقشآفرینی است. زنان حاضر در میدانهای اجتماعی، با درک شرایط جامعه و حساسیتهای موجود، تلاش کردهاند در برابر روایتهای نادرست و جریانهای تنشزا ایستادگی کنند و مرز میان اعتراض و آشوب را برای افکار عمومی روشن سازند.
از همین منظر، میتوان نقش زنان امروز را در امتداد همان سنت تاریخی زنان ایرانی دانست؛ زنانی که در لحظات سرنوشتساز، متناسب با شرایط زمان، مسئولیت اجتماعی خود را پذیرفته و برای حفظ امنیت، آرامش و منافع کشور وارد میدان شدهاند.
از پشتیبانی جبهه تا حضور در میدانهای شهر
اگر در دوران دفاع مقدس، زنان در کنار حضور مستقیم برخی از آنان در جبهه، با پشتیبانی، امدادرسانی، تربیت فرزندان، همراهی همسران و تحمل رنج فقدان عزیزان، بخش مهمی از بار دفاع را بر دوش داشتند، امروز نیز شکل این حضور متناسب با شرایط کشور تغییر کرده است.
حضور بانوان در میدانهای مختلف شهر و دفاع از خاک و کیان ایران، جلوهای تازه از همان روحیه مسئولیتپذیری و ایستادگی است؛ حضوری که میتواند در کنار نقش مردان، بخشی از ظرفیت اجتماعی کشور برای عبور از بحرانها باشد.
تجربه دفاع مقدس نشان داد که پیروزی و عبور از بحران تنها با حضور نیروهای حاضر در خط مقدم امکانپذیر نیست؛ پشتوانه اجتماعی، خانوادهها و بهویژه زنانی که در سختترین شرایط ایستادند نیز بخشی جداییناپذیر از این مقاومت بودند. امروز نیز جامعه برای عبور از شرایط حساس، به همافزایی همین ظرفیتها نیاز دارد.
روایت حضور زنان از سالهای دفاع مقدس تا میدانهای اجتماعی امروز، در واقع روایت تغییر شکل یک نقش ثابت است؛ نقشی که از امدادرسانی در بیمارستانهای جنگی و پشتیبانی از رزمندگان آغاز شد، با ایستادگی مادران و همسران شهدا ادامه یافت و امروز در قالب حضور اجتماعی و دفاع از ایران در میدانهای مختلف نمود پیدا کرده است؛ حضوری که نشان میدهد زنان در بزنگاههای تاریخی، نه تماشاگر، بلکه بخشی مؤثر از میدان تصمیم و دفاع از جامعه بودهاند.
انتهای پیام/ 261
