جای خالی ۱۶۸ دانش آموز میناب بر صندلی‌های جشنواره فیلم کودک امسال
گروه استان‌های دفاع‌پرس- «پژمان گنجی‌پور»؛ سی‌وهشتمین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان امسال در حالی میزبان کودکان و نوجوانان است که جای ۱۶۸ کودک شهید مدرسه شجره‌طیبه میناب در میان صندلی‌های این جشنواره خالی است؛ کودکانی که می‌توانستند امروز تماشاگر، داور یا حتی فیلم‌ساز همین جشنواره باشند. در کنار این کودکان، یاد شهدای جنگ رمضان نیز در نخستین قاب جشنواره در اصفهان گرامی داشته شد؛ شهدایی که بعضی از آنان با اصفهان پیوند داشتند و خانواده‌هایشان در آیین افتتاحیه مورد تجلیل قرار گرفتند.
چراغ‌های سالن روشن می‌شود و ردیف صندلی‌ها یکی پس از دیگری پر می‌شوند؛ کودکانی که آمده‌اند فیلم ببینند، درباره قهرمان‌های قصه‌ها حرف بزنند و شاید نخستین جرقه‌های علاقه‌شان به سینما را همین‌جا پیدا کنند. در میان این جمع، اما می‌شود به صندلی‌هایی فکر کرد که امسال کسی بر آنان ننشسته است؛ صندلی‌هایی که می‌توانست سهم کودکان میناب باشد و در سوی دیگر، جای خالی کودکانی که جنگ ۱۲روزه و رمضان فرصت ادامه رویاهایشان را از آنها گرفت.
اگر حادثه مدرسه شجره‌طیبه میناب رخ نداده بود، شاید امروز بعضی از آن ۱۶۸ کودک در یکی از همین سالن‌ها نشسته بودند و فیلم‌های جشنواره را تماشا می‌کردند. شاید یکی از آنها عضو هیأت داوران کودک و نوجوان می‌شد، دیگری دوربین به دست می‌گرفت و فیلم می‌ساخت و کودکی دیگر فقط یک تماشاگر مشتاق می‌ماند؛ آینده‌ای که نمی‌توان شکلش را حدس زد، اما می‌توان گفت فرصتی برای ساخته‌شدن از آنها گرفته شد.
سی‌وهشتمین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان، اما امسال نام میناب را از میان برنامه‌هایش حذف نکرد. برعکس، تنها بخش ویژه این دوره به «جایزه میناب» اختصاص یافت؛ بخشی که به یاد شهدای مدرسه شجره‌طیبه و با محوریت کودکان و آسیب‌های ناشی از جنگ شکل گرفته است. دبیر جشنواره نیز از میان آثار رسیده، به حضور حدود ۱۱۷ اثر با موضوع جنگ ۱۲روزه، حضور مردم در میدان و دفاع نیرو‌های مسلح اشاره کرده است.
این‌جا سینما فقط درباره فیلم‌هایی که روی پرده می‌روند حرف نمی‌زند؛ درباره کودکانی هم حرف می‌زند که می‌توانستند مخاطب همین فیلم‌ها باشند. جشنواره در اصفهان آغاز شد، اما پیش از رسیدن به سالن‌های نمایش، از گلستان شهدا عبور کرد؛ جایی که یاد شهدای کودک و نوجوان جنگ ۱۲روزه و شهدای جنگ رمضان گرامی داشته شد و خانواده شماری از شهدای جنگ رمضان نیز در این مراسم حضور داشتند.
وقتی یک جایزه، نام یک شهر را به دوش می‌کشد
جایزه ویژه میناب امسال به یاد شهدای مدرسه شجره‌طیبه تعریف شد تا سینمای کودک از کنار یکی از تلخ‌ترین اتفاقات مرتبط با کودکان بی‌تفاوت عبور نکند. محور این جایزه «کودکان و آسیب‌های ناشی از جنگ» تعیین شده است؛ موضوعی که باعث می‌شود نام میناب در جشنواره فقط یک عنوان در جدول جوایز نباشد، بلکه یادآور کودکانی باشد که خودشان دیگر فرصت دیدن یک فیلم، ساختن فیلم یا نشستن روی صندلی داوری را ندارند.
در میان فیلم‌های جشنواره، «ماکان» ساخته محمدحسین عباسی توانست جایزه ویژه میناب را به دست آورد. یک تندیس روی صحنه قرار می‌گیرد و نام یک فیلم اعلام می‌شود، اما پشت این لحظه، نام ۱۶۸ کودک قرار دارد؛ کودکانی که قصه زندگی‌شان نیمه‌تمام ماند و حالا سینما تلاش می‌کند دست‌کم بخشی از این فقدان را روایت کند.
اما قاب جشنواره فقط به میناب محدود نمی‌شود. در نخستین آیین معنوی این دوره، مزار شهدای جنگ رمضان در گلستان شهدای اصفهان نیز بخشی از روایت جشنواره شد و خانواده شهدای این جنگ مورد تجلیل قرار گرفتند؛ گویی پیش از آنکه کودکان وارد سالن جشنواره شوند و روی صندلی‌های جشنواره بنشینند، قرار بود یاد کسانی که دیگر فرصت دیدن این صحنه‌ها را ندارند، در نخستین قاب جشنواره ثبت شود.
شاید مهم‌ترین تصویر جشنواره امسال نه روی پرده، بلکه در فاصله میان صندلی‌های پر و خالی شکل بگیرد. کودکانی که آمده‌اند فیلم ببینند، می‌توانند آینده سینما را بسازند؛ همان‌طور که هر کودک دیگری می‌توانست. برای همین، وقتی از کودکان میناب و شهدای کودک جنگ‌های اخیر حرف می‌زنیم، فقط از گذشته حرف نمی‌زنیم، از آینده‌هایی حرف می‌زنیم که فرصت رسیدن به امروز را پیدا نکردند.
جشنواره چند روز دیگر به پایان می‌رسد، اما معنای جایزه میناب می‌تواند بعد از خاموش شدن چراغ‌ها هم باقی بماند. شاید ارزش این جایزه فقط در فیلمی که آن را دریافت کرده نیست؛ در این است که هر بار نام میناب روی صحنه می‌آید، مخاطب به یاد بیاورد پشت یک نام، یک مدرسه و پشت آن مدرسه، کودکانی بودند که می‌توانستند امروز در همین سالن‌ها باشند و در کنار نام آنها، یاد شهدایی نیز زنده بماند که در جنگ رمضان جان خود را برای ایران از دست دادند.
انتهای پیام/
