اضطرار و شرایط متهم باید در تعیین مجازات دیده شود

رئیس پیشین سازمان قضایی نیروهای مسلح استان البرز با اشاره به جایگاه اضطرار در فقه و قانون مجازات اسلامی گفت: قاضی در تعیین مجازات باید شرایط و عواملی را که فرد را به ارتکاب جرم سوق داده، موردتوجه قرار دهد.
کد خبر: ۸۷۴۶۷۴
تاریخ انتشار: ۱۲ آبان ۱۴۰۵ - ۱۵:۰۷ - 03November 2026

به گزارش خبرنگار دفاع‌پرس از البرز، «ایرج عباسی» رئیس پیشین سازمان قضایی نیروهای مسلح استان البرز امروز (سه‌شنبه) در آئین تکریم خود و معارفه رئیس جدید این سازمان اظهار داشت: زمانی که خلاصه وضعیت خدمتی خود را از ارتش دریافت کردم، در آن حدود ۳۸ سال و هشت ماه سابقه فعالیت در سمت‌های مدیریتی ثبت شده بود. از همان ابتدای ورود به ارتش، با توجه به درجه نظامی، در سمت فرماندهی و مسئولیت قرار گرفتم.

دفاع پرس البرز

وی با اشاره به اینکه تا زمانی که افتخار خدمت در دستگاه قضایی نیروهای مسلح را پیدا کردم، مسئولیت‌های مدیریتی بر عهده داشتم، مطرح کرد: پس از ورود به مجموعه قضایی نیروهای مسلح، ظرف حداکثر چهار تا چهار سال و نیم، مراحل دادیاری، بازپرسی و معاونت دادستانی را طی کردم و به‌عنوان دادستان نظامی استان کردستان منصوب شدم و حدود 9 سال در این استان خدمت کردم و سپس به استان قم منتقل شدم.

رئیس پیشین سازمان قضایی نیروهای مسلح استان البرز افزود: حدود سه سال و نیم تا چهار سال نیز مسئولیت دادستان نظامی استان قم را بر عهده داشتم. پس از آن به تهران منتقل شدم و مجتمع قضایی غرب استان تهران را تأسیس و فعالیت قضایی را در این منطقه راه‌اندازی کردیم. این مجموعه نوپا در کمتر از دو ماه توانست در حد یک استان با چندین سال سابقه فعالیت قضایی، مسئولیت‌های مربوط را بر عهده بگیرد.

عباسی با اشاره به اینکه در آن دوره نیز گام‌های مثبتی در زمینه صیانت از نیروهای مسلح برداشته شد، اذعان داشت: در سال 1401 به البرز منتقل شدم و با رویکرد پیشگیری و تلاش برای صیانت از نیروهای مسلح، فعالیت خود را در این استان آغاز کردم و با همراهی همکارانم به‌عنوان مجموعه‌ای واحد و هم‌قدم، اقدامات خوبی هم در زمینه صیانت از نیروها و هم برای ارتقای جایگاه دستگاه قضایی در استان انجام دادیم.

وی بیان داشت: اگر گزارشی به ما واصل می‌شد، بدون توجه به اینکه موضوع در چه مرحله‌ای قرار دارد، به آن ورود می‌کردیم اما این ورود به معنای آن نبود که خدای نکرده جایگاه و شأن نیروها را حفظ نکنیم. تلاش ما این بود که ضمن رسیدگی به موضوعات، جایگاه نیروهای مسلح نیز موردتوجه قرار گیرد. در دادگاه نظامی دو رأی صادر کردم و در مرحله تجدیدنظر نیز مسئولیت رسیدگی داشتم.

رئیس پیشین سازمان قضایی نیروهای مسلح استان البرز تصریح کرد: به گواهی آمار و همکارانم در سازمان قضایی نیروهای مسلح، در صدور آرای دادگاه نظامی یک نیز یکی از ارکان اصلی بودم. رأی صادر می‌کردیم، تحقیقات انجام می‌دادیم و در زمان نگارش رأی، به‌گونه‌ای بر پرونده اشراف پیدا می‌کردم که خودم در دفتر می‌ایستادم و متن رأی را بیان می‌کردم و منشی دادگاه و مدیر دفتر آن را تایپ می‌کردند.

عباسی با تأکید بر حساسیت خود در صدور آرا عنوان کرد: در روند رسیدگی‌ها، همواره احساس می‌کردم خداوند ناظر بر اعمال، رفتار و کردار من است. هیچ موضوعی را خارج از آنچه از بررسی پرونده به آن رسیده بودم، دخالت نداده و اجازه نمی‌دادم رأی صادرشده بیشتر یا کمتر از حدودی باشد که بر اساس بررسی‌ها و مستندات به آن رسیده بودم. شرایط و اوضاع حاکم بر جامعه و وضعیت اقتصادی کشور را نیز در نظر می‌گرفتم.

وی مطرح کرد: در فقه و قانون مجازات اسلامی، موضوع اضطرار مطرح است و اضطرار می‌تواند مجازات حدی را به مجازات تعزیری تبدیل کند؛ به این معنا که مجازات از حد به تعزیر تقلیل پیدا می‌کند. هنگامی که قاضی با پرونده‌ای مواجه می‌شود که در آن واقعاً شرایط اضطرار وجود دارد و فرد تحت تأثیر این وضعیت مرتکب رفتار مجرمانه‌ای شده است، نمی‌توان بدون توجه به شرایط او حداکثر مجازات را در نظر گرفت.

رئیس پیشین سازمان قضایی نیروهای مسلح استان البرز ادامه داد: در چنین پرونده‌هایی باید توجه داشت که چه عواملی فرد را به سمت ارتکاب جرم سوق داده است. این شرایط و علت‌های گوناگون را در رسیدگی‌ها لحاظ و با توکل به خداوند و استعانت از او، بر اساس آنچه به آن می‌رسیدم، رأی صادر می‌کردم. هیچ‌گاه بر اساس حب‌وبغض یا خدای نکرده خودمحوری عمل نکردم و در تمام امور با همکارانم مشورت می‌کردم.

عباسی اظهار داشت: از همه همکاران عاجزانه و ملتمسانه تقاضای حلالیت دارم چراکه انسان زمانی که مسئولیتش به پایان می‌رسد و در خانه می‌نشیند، ممکن است به یاد بیاورد که در جایی حرفی زده، قلمی به کار برده یا قدمی برداشته که خدای نکرده با واقعیت تطبیق نداشته است. در آن زمان انسان می‌ماند و خداوند و اعمالی که انجام داده است. ممکن است این موضوعات در زندگی گریبان انسان را بگیرند.

وی ضمن ابراز امیدواری از اینکه سرانجام هیچ‌یک از ما به چنین وضعیتی منتهی نشود و آرزوی توفیق برای رئیس جدید این سازمان با اشاره به حضور دو نیروی جوان در کنار یکدیگر در مجموعه سازمان قضایی نیروهای مسلح استان البرز خاطرنشان کرد: مطمئن هستم که روند فعالیت سازمان قضایی نیروهای مسلح استان با حضور این دو نفر، رو به پیشرفت خواهد بود و با قدرت بیشتری حرکت خواهد کرد.

انتهای پیام/

نظر شما
captcha
پربیننده ها
آخرین اخبار