اسيران فلسطيني زندانهاي اشغالگران را به دانشگاه تبديل کرده اند

دانشگاه يوسف (ع) در زندان النقب يکي از اين نمونه هاست
 با آنکه دوري از خانه و خانواده و شکنجه هاي مختلف زندانبانان صهيونيست آنان را به شدت رنج مي دهد و با وجودي که در وضعيت غير انساني و اسفباري زندگي مي کنند، توانسته اند بر همه اينها فايق آيند. آنان موفق شده اند زندانها و بازداشتگاه هاي صهيونيستها را به محلي براي کسب علم و دانش و معرفت بدل سازند. آنان اين اماکن را به دانشگاه هايي تبديل کرده اند که علما و روشنفکران از آنها فارغ التحصيل مي شوند.
زندان صحرايي نقب که اسيران آن را دانشگاه يوسف (ع) نام نهاده اند، بهترين نمونه براي نشان دادن اين تجربه است. اين زندان در گذشته نيز دژ مجاهد شهيد جمال منصور بوده است.
ناصر عبدالجواد 38 ساله از اهالي روستاي دير بلوط که به 12 سال حبس محکوم شده است، دوره آموزش خود را در داخل زندان طي کرد و اولين اسيري بود که دکتراي خود را در اثناي حبس اخذ کرد. او رساله دکتراي خود را درباره "نظر اسلام درباره چگونگي برخورد با غير مسلمانان در جامعه اسلامي" نوشته است. او با همکاري دانشگاه ملي النجاح از داخل زندان مجدو و از راه تلفن به مدت دو ساعت از رساله خود دفاع کرد.
عبدالجواد درباره اين موفقيت خود مي گويد، او در مدت 11 سالي که در زندان بوده، تلاش کرده است که به چيز مفيد و ارزشمندي دست يابد و ثابت کند که فلسطينيان مي توانند ممتاز باشند و لو اينکه اين کار از داخل زندان صورت گيرد.
اين موفقيت براي صدها اسير ديگر که براي دستيابي به مراتب مختلف علمي از دبيرستان گرفته تا ليسانس و فوق ليسانس و دکترا، تلاش مي کنند، انگيزه بسيار زيادي ايجاد کرد.
در کنار اين تلاشها، روند آموزش و گسترش غناي فرهنگي اسيران در زندانهاي صهيونيستي هر روز شاهد موفقيت و پيشرفت تازه اي است. اين وضعيت حاکي از عمق و گستردگي تجربه دوره زندان براي فلسطينياني است که از آنکه دوره زندان را بيهوده بگذراند و وقت خود را تلف کنند به شدت پرهيز مي کنند.
با آنکه هر يک از گروه هاي فلسطيني روش و دروس خاص خود را براي آموزش اعضاي خود پي مي گيرد، اما چارچوب مشترکي وجود دارد که همه گروه ها از آن پيروي مي کنند. بر اين اساس همه گروههاي فلسطيني بر ضرورت استفاده از دوره حبس براي افزايش دانايي اسيران در همه عرصه ها تأکيد مي کنند.
اسارتگاه مجدو نمونه بسيار مناسبي براي آشنايي با تجربه آموزشي در داخل زندانهاي اشغالگران است، زيرا در اين اسارتگاه تعداد بيشتري از دانشجويان و دانشگاهيان اسيرند. بر اساس آمارهاي موجود 218 اسير اين زندان از مجموع 906 اسير آن دانشجو هستند که اين تعداد 28 درصد کل اسيران اين زندان را تشکيل مي دهد. زندگي فرهنگي در اين زندان به دو بخش اجباري و اختياري تقسيم مي شود. در بخش اجباري همه اسيران موظفند دوره ويژه آموزش عمومي را بگذرانند و در بخش اختياري نيز هر اسير مي تواند به فراخور علاقه خود، دروس تخصصي را براي تعميق دانسته هاي خويش انتخاب کند و آن را ادامه دهد. بخش ديگري از برنامه هاي آموزشي در اسارتگاه، جلسات هفتگي است که در آن موضوعات تخصصي در رشته هاي مختلف تدريس مي شود. هر يک از اين موضوعات در يک دوره که غالباً مدت آن چهار ماه است، تدريس مي شود. نکته مهم ديگر آن است که سه کميته عمومي شامل کميته هاي فرهنگي، سياسي و تبليغاتي بر روند آموزش در داخل اسارتگاه نظارت مي کنند و هر کميته داراي شعبه هاي مختلفي در بخشهاي متعدد زندان است.
از ويژگيهاي برجسته آموزش در داخل اسارتگاه، دوره هاي حفظ قرآن کريم است. اسيران فلسطيني در اين زندان، مرکزي براي حفظ قرآن داير کرده اند که وزارت اوقاف فلسطين نيز به کساني که موفق شوند قرآن را حفظ کنند، مدرک معتبر مي دهد.
در زندان صهيونيستي مجدو چندين اسير مدرک دکترا يا فوق ليسانس دارند. جنبش اسيران فلسطيني از اسراي متخصص در رشته هاي گوناگون براي تدريس دروس مختلف بهره مي برد و هر اسير متخصص در زمينه تخصصي خود به آموزش اسيران ديگر همت مي گمارد.
از روشهايي که براي بهتر و کامل تر شدن روند آموزش اسيران از آنها استفاده مي شود، وادار کردن اسيران به تهيه جزوه از موضوعات مشخص با استفاده از مراجع موجود در کتابخانه زندان است. در بيشتر اوقات اسيران متخصص در جلسه اي، موضوعات آماده شده ساير اسيران را ارزيابي مي کنند. اين اقدام موجب شده است که در بسياري از رشته ها مجموعه هاي ارزشمندي از مطالب تهيه شود.
اشرف حسين مسئول روابط خارجي در وزارت اسرا و آزادگان فلسطين که 9 سال را در زندان صهيونيستها گذرانده است مي گويد، " محورهاي اصلي روند آموزش و تعليم در داخل زندانها بر فرهنگ سياسي، مباحث امنيتي بويژه مسأله مقاومت در برابر بازجوييها و تجربه هاي زندانيان و شيوه برخورد با مسئولان صهيونيست زندان و پيکار با بيسوادي اسيران استوار است. وي تأکيد مي کند که " اين فعاليتها موجب شده است، بسياري از اسيران پس از آزادي بتوانند در رشته هاي تخصصي که در زندان فرا گرفته اند مشغول به کار شوند.
وي مي افزايد، کتابخانه هاي داخل زندانها مملو از کتابهاي گوناگون است و هر گروه نيز کتابخانه ويژه اي براي خود دارد که در آنها هزاران کتاب با گرايشهاي مختلف فکري وجود دارد. مبادله کتاب ميان گروه هاي مختلف نيز بر اساس قواعد ويژه اي صورت مي گيرد.
گروه هاي مختلف عضو جنبش اسيران بر انتشار فرهنگ ميان اسيران تأکيد مي کنند. بر همين اساس مجله هاي مشترکي با همکاري گروه هاي مختلف منتشر مي شود که در بيشتر آنها مسائل ملي، امنيتي و ادبي مطرح شده است و علاوه بر آن هر گروه نشريه ويژه اي براي اعضاي خود دارد.
تحول بزرگي که در اسارتگاه هاي صهيونيستها رخ داده است، پافشاري اسيران بر تکميل دوره تحصيل خود و دريافت مدارک ديپلم و دانشگاهي است. با آنکه اشغالگران تلاشهاي زيادي براي مقابله با خواسته هاي اسيران و خودداري از ارائه هر گونه خدمات به آنها صورت داده اند و موانع بسياري در پيش پاي اسرا نهاده اند، اما بسياري از اسيران موفق شده اند پس از پايان تحصيلات دبيرستاني خود در حين اسارت مدرک ديپلم خود را بگيرند. تعدادي از اسيران فلسطيني نيز توانسته اند با ثبت نام در دانشگاه آزاد عبري که آموزش آن از راه دور است به تحصيل خود ادامه دهند و مدرک کارشناسي بگيرند و برخي نيز موفق شده اند تا دريافت درجه کارشناسي ارشد پيش بروند.
از نکات جالب در روند آموزش در اسارتگاه ها، آموزش زبان و فرهنگ عبري به اسيراني است که به آن علاقه مند هستند. بر همين اساس صدها تن از اسيران موفق شده اند با فراگيري کامل زبان عبري، تعداد زيادي از کتابها و نوشته ها به زبان عبري را ترجمه کنند و جريان آموزشي فلسطينيان در داخل و خارج از اسارتگاه ها از آن بهره زيادي ببرد.
هر چند فلسطينيان اسير به موفقيتهاي زيادي در مسير آموزش در داخل اسارتگاههاي صهيونيستي دست يافته اند، اما آنان با مشکلات گوناگوني در اين راه مواجه بوده اند. اسيران فلسطيني براي گذشتن از اين موانع صبر و بردباري و ابتکارهاي زيادي به خرج داده اند. از جمله اين مشکلات کمبود شديد امکانات و وسايل مورد نياز براي آموزش است. گاهي دست يافتن به يک ورق کاغذ يا يک عدد قلم براي نوشتن به شدت سخت و دشوار بود. برخي اوقات اسيران از کاغذ سيگار و ورق کارتن يا موادي غير از آنها براي نوشتن استفاده مي کردند. قاچاق کاغذ و قلم به داخل زندان نيز از ابتکارات اسيران براي ادامه تحصيل بوده است. گاهي نيز کار بدانجا مي رسيد که همه گروه ها براي نوشتن مطالب مورد نيازشان تنها از يک قلم استفاده مي کردند.
مسئولان زندان نيز بارها براي جلوگيري از ادامه روند تحصيل و آموزش در اسارتگاه ها، کتابخانه ها و نشريات اسيران را مصادره کرده اند.
با آنکه جنبش اسيران اکنون توان آن را دارد که همه نيازهاي آموزشي و تحصيلي اسيران را در داخل اسارتگاه ها تأمين کند، اما اسيران فلسطيني براي اين کار به مبارزات گسترده اي دست زده اند. اينها همه گواه آن است که فلسطينيان با قدرت ايمان به حقشان مي توانند بر موانع بسيار سخت که عزم و اراده آنان براي رسيدن به خواسته هايشان را تضعيف مي کند، فائق آيند و همه فشارها را تحمل کنند و به مبارزه خود با صهيونيستهايي که به هيچ ارزش و اخلاقي پايبند نيستند، ادامه دهند.