اجراي عدالت در لاهه؟!

به گزارش خبرگزاري ايسنا، آن رات،تاجر هلندي كه مواد شيميايي مورد استفاده براي تهيه بمب و ديگر سلاح‌هاي شيميايي(TDj) از كشورهاي مختلف اروپايي و حتي آمريكايي با همكاري «تاناكا» تاجر ژاپني،ابتدا به «بندر آنور»در بلژيك و سپس به بندر عقبه اردن و از آنجا به عراق منتقل مي‌كرد طي دادگاه تجديد نظر كه در ماههاي فروردين و ارديبهشت امسال در لاهه هلند برگزار شد به 17 سال زندان محكوم شد.

فرانس آن رات كه 13 سال به طور مخفيانه با نام «فاروس المنصور»،در عراق زندگي مي‌كرد با ادعاي اينكه از نحوه و چگونگي كاربرد اين مواد بي‌خبر بوده است و با عنوان اين كه موادشيميايي مزبور در توليد صابون و اقلامي از اين دست به كار گرفته خواهد شد درخواست تجديدنظر محكوميت 15 سال زندان خود را به دادگاه لاهه تسليم كرده بود.

اين در حاليست كه دادستان دادگاه لاهه به اظهارات «تاناكا»شريك ژاپني رات استناد كرد كه در گفته بود مواد خريداري شده از ژاپن كه در آمريكا تحويل رات شده بود مشخصا براي تهيه سلاح‌هاي شيميايي بوده است.

بمب‌ها و سلاح‌هاي شيميايي استفاده شده در بمباران مناطق كردنشين غرب ايران و شمال عراق حجمي حدود هزار و 100 تن بود كه در اختيار صدام قرار گرفته بود.

در دو سال گذشته هياتي از دادستاني لاهه طي بررسي موضوع و گفت‌وگوي نزديك با جانبازان شيميايي ايران و همچنين بازديد از مناطق جنگي به اين نتيجه رسيدند كه مواد استفاده شده در بمب‌هاي شيميايي در جنگ عراق عليه ايران، همان موادي است كه «رات» در ارسال آن به عراق دخيل بوده است و به همين دليل دادگاه لاهه جرم آن رات را جنايت جنگي خواند و او را در نسل كشي كه رژيم بعثي عراق به آن متهم است شريك ندانست.

در اين دادگاه كه «زخفلد» پروفسور حقوق بين‌الملل و متخصص در حقوق جنگ، به عنوان وكيل طرف ايراني به دفاع از جانبازان و مصدومان شيميايي ايران پرداخت، حكم صادره از جانب دادگاه لاهه اولين سند قضايي صادره و تاييد شده از سوي يك محكمه غربي عليه جنايات ضد بشري صدام بود.

به غير از جانبازان شيميايي كه از طرف انجمن حمايت از قربانيان شيميايي در طول برگزاري دادگاه در لاهه حضور داشتند حدود 15 نفر ديگر از مصدومان و جانبازان شيميايي ايران نيز به دعوت دادستان هلند براي اداي شهادت به اين دادگاه دعوت شدند.

جانبازان حاضر در دادگاه به بيان مشكلات خود يعني آنچه طي مدت جنگ و بعد از آن تحت عنوان عوارض مصدوميت با آن روبرو بودند پرداختند. به طور مثال ليلا معروف‌زاده يكي از شهود ايراني در سخنان خود كه با بيان آن تمام حاضرين در سالن را تحت تاثير قرار داده بود گفت: من براي حمايت و رسيدگي به وضعيت رزمندگان و مردم غير نظامي آسيب ديده در طي جنگ، براي رضاي خدا به عنوان مددكار در آن روزها فعاليت مي‌كردم و در مقابل، «آن رات» به خاطر سود مادي و فقط به خاطر ساختن دنياي خود با فروش اين مواد به عراق با جان و سلامت مردم بي‌گناه بازي كرد. اين جانباز و ديگر جانبازان و مصدومان شيميايي ايراني و حتي سه نفر شاهد عراقي حاضر در دادگاه خواهان برقراري عدالت شدند.

به موازات برگزاري دادگاه، انجمن حمايت از قربانيان شيميايي با حضور دو تن از جانبازان شيميايي، نمايشگاهي را از عكس‌ها و اسناد مربوط به قربانيان شيميايي در نقاط مختلفي از شهر لاهه و آمستردام برگزار كرد كه با استقبال خوب رسانه‌هاي غربي و حاضرين در اماكن برگزاري نمايشگاه روبرو بود.

برپايي نمايشگاه به بسياري از غربي‌ها يادآور شد كه جنايات وحشيانه و ضد بشري با استفاده از سلاح‌هاي كشتار جمعي فقط در هيروشيما و ناكازاكي اتفاق نيفتاده است. به طوري كه يك زن انگليسي كه در حال بازديد از نمايشگاه بود با چشماني اشك‌بار عنوان كرده بود كه من نمي‌دانستم در ايران اين چنين جناياتي صورت گرفته است.

اماكني كه براي برپايي اين نمايشگاه انتخاب شده بود جزو مناطق توريستي هلند بودند و به همين دليل بازديدكنندگان بسياري با بازديد از اين نمايشگاه متوجه واقعيات تلخ رفته بر مردم ايران در طي هشت سال جنگ تحميلي شدند و درست برخلاف انعكاس برگزاري دادگاه تجديدنظر آن رات و نمايشگاه عكس و اسناد قربانيان شيميايي و مهمتر از همه محكوم شدن آن رات به اشد مجازات در رسانه‌هاي بزرگ غربي، متاسفانه در كشورمان آن طور كه بايد، اخبار دادگاه و راي آن بازتاب مناسبي نداشت.

دو نكته:

1- هرچند آن رات در دادگاه لاهه به 17 سال زندان كه اشد مجازات در هلند است، محكوم شد اما اين حكم در مقايسه با جنايات صورت گرفته توسط رژيم بعث با مواد شيميايي فروخته شده توسط وي هيچ تناسبي نداشت.

2- خبر محكوميت تاجر هلندي فروشنده مواد شيميايي به عراق بازتاب بسيار ضعيفي در رسانه‌هاي كشورمان داشت در حالي كه رسانه‌ها مي‌توانستند حداقل با انعكاس مطلوب اين محكوميت تا حدودي به رسالت خويش در قبال هشت سال دفاع مقدس عمل كنند. هرچند در طول برگزاري دادگاه متهم مذكور نيز اخبار چنداني در رسانه‌هاي داخلي منتشر نشد.

و در پايان يك سؤال:آيا خبر محكوميت عامل شهادت و مصدوميت هزاران نفر رزمنده و غيرنظامي كشورمان در طول جنگ تحميلي،براي رسانه‌هاي داخلي به اندازه خبر محكوميت يك مجرم اهميت نداشت؟