یادداشت/ حجت‌الاسلام موسی سلیمانی

درس‌های پایدار امام باقر (ع) برای آمادگی در عصر غیبت

امام باقر (ع) در دوره‌ای حساس و پراختناق، با درایت و هوشمندی، بنیان‌های فکری، فرهنگی و اجتماعی شیعه را استوار ساخت و خط مشی حرکت تا عصر غیبت و فراسوی آن را ترسیم کرد.
کد خبر: ۸۰۱۶۱۸
تاریخ انتشار: ۰۲ دی ۱۴۰۴ - ۰۹:۰۵ - 23December 2025

گروه استان‌های دفاع‌پرس- حجت‌الاسلام‌والمسلمین «موسی سلیمانی» جانشین نمایندگی ولی‌فقیه در سپاه امام رضا علیه‌السلام؛ در اول رجب، سالروز ولادت امام محمد باقر (ع)، شکافنده علوم و معارف الهی، نه تنها تولد شخصیتی بزرگ را گرامی می‌داریم، بلکه تولد نقشه‌ای راهبردی برای بقا، رشد و پیروزی نهایی مکتب تشیع را مرور می‌کنیم. امام باقر (ع) در دوره‌ای حساس و پراختناق، با درایت و هوشمندی، بنیان‌های فکری، فرهنگی و اجتماعی شیعه را استوار ساخت و خط مشی حرکت تا عصر غیبت و فراسوی آن را ترسیم کرد.

درس‌های پایدار امام باقر (ع) برای آمادگی در عصر غیبت

سه رکن اساسی در مکتب باقرالعلوم (ع)

۱. مبارزه سیاسی هوشمندانه: نپذیرفتن سکوت در برابر ستم

امام باقر (ع) نشان دادند که مبارزه برای حق، همواره در متن جامعه جاری است. ایشان با طاغوت زمان، هشام بن عبدالملک، تقابل مستقیم داشتند و حاضر به سکوت در برابر انحراف و ظلم نشدند. این تقابل، هرچند به محدودیت و زندان انجامید، اما درس مهمی برای همیشه تاریخ گذاشت: شیعه، منفعل و جدا از سرنوشت جامعه نیست. مبارزه سیاسی ممکن است اشکال مختلفی داشته باشد، اما اصل «عدم مشروعیت بخشی به ظالم» و همواره پابرجاست.

۲. کادرسازی و حفظ سرمایه‌های انسانی: استراتژی ماندگاری

امام باقر (ع) با تربیت هزاران شاگرد عالم و متقی، شبکه علمی و اجتماعی قدرتمندی ایجاد کردند که نه تنها حافظ میراث اهل‌بیت (علیهم‌السلام) بود، بلکه مانند رگ‌های حیاتی، این معارف را به دورترین نقاط جهان اسلام می‌رساند. داستان جابر جعفی نماد درایت امام در حفظ این گنجینه‌هاست. گاهی حفظ نیرو‌های ارزشمند، مستلزم تقیه و هوشمندی عملی است تا بتوانند در زمان مناسب، نقش خود را ایفا کنند. این درس، اهمیت مدیریت خطر و صیانت از نیرو‌های متخصص را در دوره‌های سخت به ما می‌آموزد.

۳. تبیین راهبرد کلان: منشور زندگی شیعی

امام در مواجهه با شیعیان، منشوری سه‌بعدی ارائه فرمودند که تا امروز چراغ راه جامعه منتظر است:

بُعد اجتماعی: مواسات و انسجام درونی

«توانمندان به ناتوانان کمک کنند.» این تنها یک توصیه اخلاقی نیست؛ یک استراتژی بقا و قدرت است. جامعه‌ای که در آن فاصله طبقاتی زیاد باشد و ثروتمندان نسبت به محرومان بی‌تفاوت باشند، هرگز نمی‌تواند مدعی حکومت عدل جهانی باشد.

بُعد امنیتی معرفتی: رازداری و عقلانیت دینی

«راز امامت را آشکار نکنید.» و «حدیث را با قرآن و عقل بسنجید.» این دو سفارش، پاسخی به دو آفت همیشگی است: شتاب‌زدگی انقلابی که با افشای قبل از وقت، به حرکت آسیب می‌زند، و جریان‌های انحرافی که با نقل‌قول‌های بدون سند و سنجش، بدعت می‌آفرینند. تشیع، مکتبی عقلانی و مبتنی بر حفظ اسرار است.

بُعد آرمانی: آمادگی برای طلوع

این بخش، قلب پیام امام باقر (ع) است. ایشان انتظار فعال را تعریف می‌کنند. انتظاری که بالاترین عبادات است و پاداشش هم‌وزن جهاد در رکاب امام زمان (عج). اینجا امام به صراحت تلاش برای تشکیل حکومت مهدوی را تأکید می‌کنند. این یعنی محوریت کار فرهنگی، سیاسی و اجتماعی برای ایجاد زمینه‌های ظهور.

انتهای پیام/

نظر شما
captcha
پربیننده ها
آخرین اخبار
پربحث ترین عناوین