بحران انسانی در سودان؛ بیش از ۱۴ میلیون نفر آواره شدهاند
گروه بینالملل دفاعپرس: «کمیل ادریس» نخستوزیر سودان روز دوشنبه ابتکار صلح گستردهای را برای پایان دادن به جنگ نزدیک به هزار روزه با نیروی شبهنظامی رقیب ارائه کرد، اما آمریکا از هر دو طرف خواست تا طرح دولت ترامپ برای برقراری یک آتشبس فوری انسانی را بپذیرند.

رئیس دولت انتقالی غیرنظامی سودان، در شورای امنیت سازمان ملل اعلام کرد که طرح او شامل آتشبس تحت نظارت سازمان ملل، اتحادیه آفریقا و اتحادیه عرب، خروج نیروهای شبهنظامی از مناطق اشغالی، استقرار آنها در اردوگاههای تحت نظارت و خلع سلاح کامل است.
سودان از زمانی در آوریل ۲۰۲۳ وارد آشوب شد که کشمکش قدرت میان ارتش و نیروی قدرتمند شبهنظامی «نیروهای پشتیبانی سریع» (RSF) به درگیریهای علنی انجامید؛ درگیریهایی که با کشتارهای گسترده، تجاوزها و خشونتهای قومی همراه بود.
سازمان ملل و گروههای حقوق بشری بینالمللی این اقدامات را جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت توصیف کردهاند. اما به نظر میرسد بعید است که (RSF) از طرح نخستوزیر حمایت کند، چرا که این طرح عملاً به معنای پیروزی نیروهای دولتی و از بین رفتن قدرت نظامی شبهنظامیان خواهد بود.
از طرف دیگر، «کمیل ادریس» در اشارهای غیرمستقیم به طرح آتشبس مورد حمایت آمریکا و میانجیگران کلیدی شامل عربستان سعودی، مصر و امارات متحده عربی (موسوم به «گروه چهارجانبه»)، تأکید کرد که پیشنهاد دولت «ساخت داخل است - تحمیلی بر ما نیست.»
نیروهای پشتیبانی سریع در اوایل نوامبر، با یک آتشبس انسانی موافقت کردند. در آن زمان، یک مقام ارتش سودان به آسوشیتدپرس گفت که ارتش از پیشنهاد گروه چهارجانبه استقبال میکند، اما تنها زمانی با آتشبس موافقت خواهد کرد که (RSF) بهطور کامل از مناطق غیرنظامی خارج شود و سلاحهای خود را تحویل دهد - بندهایی که در طرح ادریس نیز آمده است.
ادریس، گفت آتشبس «هیچ شانسی برای موفقیت ندارد.» مگر اینکه نیروهای شبهنظامی در اردوگاهها محدود شوند. او اعضای شورای امنیت را به حمایت از طرحش فراخواند و افزود: «این ابتکار میتواند لحظهای باشد که سودان از لبه پرتگاه عقبنشینی کند و جامعه بینالمللی در سمت درست تاریخ بایستد.»
از طرف دیگر، «جفری بارتوس»، معاون سفیر آمریکا در سازمان ملل، نیز پیش از سخنان ادریس گفت دولت ترامپ آتشبس انسانی را بهعنوان راهحل ارائه کرده و افزود: «ما از هر دو طرف متخاصم میخواهیم بدون هیچ پیششرطی فوراً این طرح را بپذیرند.» بارتوس همچنین خشونتهای هولناک در «دارفور» و منطقه «کردفان» را محکوم کرد و گفت ارتش سودان و نیروهای پشتیبانی سریع هر دو باید پاسخگو باشند.
البته این پایان ماجرا نبود و «محمد ابوشهاب»، سفیر امارات و عضو گروه چهارجانبه، نیز در سخنانی، گفت شاهد فرصت فوری برای اجرای آتشبس انسانی و رساندن کمک به غیرنظامیان سودانی هستیم. او هشدار داد: «درسهای تاریخ و واقعیتهای امروز نشان میدهد که تلاشهای یکجانبه هر یک از طرفهای جنگ پایدار نیست و تنها جنگ را طولانیتر خواهد کرد.» همچنین، ابوشهاب تأکید کرد که آتشبس انسانی باید به دنبال خود آتشبس دائمی و «مسیر دستیابی به حکومت غیرنظامی مستقل از طرفهای جنگ» را به همراه داشته باشد.
این در حالی است که «خالد خیاری»، معاون دبیرکل سازمان ملل در امور سیاسی، نگرانیهای فزاینده شورای امنیت درباره جنگ سودان را بازتاب داد و گفت این جنگ با ادامه تأمین سلاحهای پیشرفتهتر شعلهور شده است. او کشورهایی را که از توقف ارسال سلاح خودداری میکنند، مورد انتقاد قرار داد و هر دو طرف جنگ را به عدم تمایل به مصالحه یا کاهش تنش متهم کرد.
معاون دبیرکل سازمان ملل افزود: «در حالی که آنها توانستند برای حفظ درآمدهای نفتی جنگ را متوقف کنند، تاکنون نتوانستهاند همین کار را برای حفاظت از مردم خود انجام دهند. حامیان هر دو طرف باید از نفوذ خود برای توقف کشتار استفاده کنند، نه برای ایجاد ویرانی بیشتر.»
در آخر، طبق آمار سازمان ملل، جنگ ویرانگر سودان تاکنون بیش از ۴۰ هزار کشته برجای گذاشته است، اما گروههای امدادی میگویند رقم واقعی ممکن است چندین برابر بیشتر باشد. این درگیری بزرگترین بحران انسانی جهان را ایجاد کرده است. زیرا بیش از ۱۴ میلیون نفر آواره شدهاند و بیماریها و قحطی در بخشهایی از کشور در حال گسترش است.
انتهای پیام/ ۱۳۴


