مقاومت، شرط تحقق عدالت و صیانت از عزت اسلامی است

مدیر مؤسسه علمی‌فرهنگی جبل‌الصبر با تأکید بر اینکه مقاومت مفهومی فراتر از یک راهبرد سیاسی است، آن را ضرورتی عقلانی، فقهی و تمدنی دانست و گفت: بدون ایستادگی در برابر ظلم و استکبار، عدالت اجتماعی محقق نخواهد شد و هویت و عزت امت اسلامی نیز آسیب می‌بیند.
کد خبر: ۸۱۴۴۰۱
تاریخ انتشار: ۰۴ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۰:۲۹ - 23February 2026

به گزارش دفاع‌پرس از خراسان رضوی، حجت‌الاسلام‌والمسلمین «سید ابوالفضل طباطبائی اشکذری» مدیر مؤسسه علمی‌فرهنگی جبل‌الصبر، در سلسله گفتمان‌های علمی ـ پژوهشی «تبیین حوزه پیشرو و سرآمد» با موضوع «مقاومت اسلامی در افق تمدنی و بین‌المللی حوزه‌های علمیه» که در شب‌های ماه مبارک رمضان در حال برگزاری است، با اشاره به جایگاه معنوی این ماه شریف، مقاومت در برابر شیطان و هوای نفس را از برجسته‌ترین جلوه‌های برکات رمضان برشمرد.

مقاومت، شرط تحقق عدالت و صیانت از عزت اسلامی است

وی در ادامه با طرح بحث موضوع‌شناسی مقاومت اظهار داشت: پیش از آنکه مقاومت را مفهومی صرفاً اسلامی بدانیم، باید آن را ضرورتی در حیات بشری تلقی کنیم. هیچ سبک زندگی عقلانی و انسانی بدون عنصر مقاومت قابل تحقق نیست.

مدیر مؤسسه علمی‌فرهنگی جبل‌الصبر عدالت را نخستین رکن حیات سالم اجتماعی دانست و گفت: عدالت بدون مقاومت در برابر ظلم و تعدی شکل نمی‌گیرد. اگر جامعه‌ای در برابر تجاوز به حقوق خود و دیگران ایستادگی نکند، تحقق عدالت در آن ناممکن خواهد بود.

این استاد حوزه علمیه انصاف را دومین عنصر بنیادین زندگی انسانی برشمرد و افزود: انصاف، گرچه جنبه‌ای اخلاقی دارد، اما بدون مقاومت در برابر خودخواهی، منفعت‌طلبی و استکبار فردی و جمعی محقق نمی‌شود.

حجت‌الاسلام طباطبائی اشکذری عقلانیت را سومین رکن اساسی دانست و تصریح کرد: عقل، موهبتی الهی است که انسان را به تعقل و انتخاب مسیر درست فرا می‌خواند. عقل سالم، انسان را به مقاومت در برابر ظلم، استکبار و انحراف دعوت می‌کند. آنان که در عرصه جهانی به ظلم و استکبار روی می‌آورند، در حقیقت از ظرفیت عقلانی خویش بهره نگرفته‌اند.

وی با اشاره به قاعده «دفع ضرر» که در دانش‌های کلام، فقه و اصول مورد بحث قرار گرفته است، بیان داشت: در مقام مقایسه میان سازش با ظلم و مقاومت در برابر آن، باید دید کدام مسیر ضرر بزرگ‌تری را دفع می‌کند. گاه ممکن است مقاومت، خسارات مادی در پی داشته باشد، اما سازش، خسارتی بزرگ‌تر یعنی از دست رفتن عزت، هویت و استقلال را رقم می‌زند.

مدیر مؤسسه علمی‌فرهنگی جبل‌الصبر با اشاره به وضعیت ملت فلسطین خاطرنشان کرد: اگر ملتی در برابر اشغال و ظلم مقاومت نکند، حتی برخورداری از امکانات مادی نیز نمی‌تواند جایگزین عزت از دست‌رفته شود؛ در حالی که مقاومت، هرچند همراه با هزینه است، اما کرامت انسانی و هویت دینی را حفظ می‌کند.

حجت‌الاسلام طباطبائی اشکذری در تبیین تقدم حفظ عزت بر برخی تکالیف در شرایط تزاحم، به سیره و فتاوای امام خمینی (ره) اشاره کرد و گفت: در منطق فقه اسلامی، صیانت از عزت مسلمانان جایگاهی بنیادین دارد و در مواردی که میان انجام یک تکلیف و حفظ عزت اسلامی تزاحم پدید آید، ممکن است حفظ عزت در اولویت قرار گیرد.

مقاومت؛ ضرورتی قرآنی، روایی و تمدنی

وی مقاومت را ضرورتی دینی و قرآنی دانست و خاطرنشان کرد: همه ادیان توحیدی بر اصل مقابله با ظلم تأکید دارند و قرآن کریم نیز دفاع الهی از مؤمنان را مطرح کرده است. دفاع الهی در امتداد مقاومت مؤمنانه معنا می‌یابد و سنت انبیا نیز بر همین محور استوار بوده است.

این استاد حوزه علمیه با بیان اینکه بعثت پیامبران الهی همواره با ایستادگی در برابر طاغوت‌ها همراه بوده است، بیان داشت: مقاومت، نه یک راهبرد مقطعی، بلکه سنتی جاری در تاریخ ادیان الهی است.

مدیر مؤسسه علمی‌فرهنگی جبل‌الصبر در ادامه، مقاومت را از عناصر اساسی در شکل‌گیری جامعه مهدوی برشمرد و با استناد به روایتی از امام سجاد (علیه‌السلام) که در منابعی همچون «کمال‌الدین و تمام‌النعمة» اثر شیخ صدوق نقل شده است، افزود: کسانی که در عصر غیبت بر اعتقاد به امامت ثابت‌قدم‌اند و در انتظار ظهور به سر می‌برند، از برترین انسان‌ها هستند.

حجت‌الاسلام طباطبائی اشکذری گفت: انتظار، صرفاً حالتی ذهنی یا احساسی نیست، بلکه آمادگی عملی، پایداری بر ایمان و مقاومت در مسیر حق را اقتضا می‌کند. از این رو، مقاومت در افق تمدنی خود، به تحقق جامعه مهدوی می‌انجامد و بدون شکل‌گیری فرهنگ ایستادگی، تحقق آن افق متعالی امکان‌پذیر نخواهد بود.

وی در پایان تأکید کرد: حوزه‌های علمیه در تبیین مبانی معرفتی، فقهی و تمدنی مقاومت نقش‌آفرین‌اند و لازم است این گفتمان در سطح بین‌المللی به‌گونه‌ای علمی و روشمند تبیین شود تا زمینه‌های تحقق تمدن نوین اسلامی فراهم آید.

انتهای پیام/

نظر شما
پربیننده ها
آخرین اخبار