پویایی تحریمهای روسیه با تمرکز بر الانجی و نفت
به گزارش خبرنگار بینالملل دفاعپرس: چهار سال از اعمال تحریمهای گسترده علیه روسیه توسط کشورهای غربی میگذرد. اکنون زمان آن است که نه تنها محتوای این محدودیتها، بلکه ساختار و فرآیند تصمیمگیری پشت پرده آنها را نیز تحلیل کنیم. سؤال اصلی این است: چه کسی و چگونه این تحریمها را میسازد، تبلیغ میکند و به تصویب میرساند؟
در این مطالعه، محققان مفهوم «کارآفرینان هنجاری» (Norm Entrepreneurs) را به کار گرفتهاند؛ افرادی یا گروههایی که با استفاده از رسانهها، لابیگری و پشتیبانی سیاسی، تلاش میکنند رفتار خاصی را به عنوان «هنجار» در جامعه بینالملل تثبیت کنند. در مورد تحریمها، این بازیگران «کارآفرینان تحریمی» نامیده میشوند.
«کارآفرینان تحریمی» چه کسانی هستند و چگونه کار میکنند؟
این گروهها شامل رسانههای بزرگ (مانند واشنگتن پست، نیویورک تایمز، بلومبرگ)، اتاقهای فکر (think tanks)، سیاستمداران، فعالان شبکههای اجتماعی (مانند NAFO) و لابیهای تجاری میشوند. هدف اصلی آنها ایجاد فضای عمومی حمایتکننده از تحریمها، حتی به ضرر اقتصاد خودشان است.
ساختار «ماشین تحریم» از سه جزء کلیدی تشکیل شده است:
۱. تولید سر و صدای اطلاعاتی: انتشار مداوم اخبار و ایدههای تحریمی، حتی آنهایی که غیرعملی به نظر میرسند، باعث «عادیسازی» آنها در افکار عمومی و در نهایت افزایش فشار برای اجرایشان میشود.
۲. لابیگری حرفهای توسط اتاقهای فکر: ارائه راهکارهای فنی و «مستند» برای اثبات امکانپذیری تحریمهای جدید و رفع خلأهای قانونی.
۳. تصمیمگیری سیاسی: پیوند بین رسانهها، اتاقهای فکر و سیاستمداران، منطقه قرمز «سرریز» تصمیمات تحریمی را تشکیل میدهد.
تاریخچه تحریمهای الانجی و نفت
آمریکا اوایل ۲۰۲۲ ممنوعیت واردات نفت و گاز را وضع کرد و اروپا را به سمت کاهش وابستگی سوق داد. رسانههایی مانند فایننشال تایمز شروع به نوشتن در مورد «به خطر افتادن جاهطالبیهای گازی روسیه در قطب شمال» کردند.
ژوئن ۲۰۲۲ بسته ششم تحریمهای اتحادیه اروپا، ترانزیت LNG روسیه از بنادر اروپا به کشورهای ثالث را ممنوع کرد.
اواخر ۲۰۲۲ و اوایل ۲۰۲۳ با افزایش واردات LNG روسیه به اروپا، شبکههای طرفدار اوکراین (NAFO) و اتاقهای فکر (مانند PISM لهستان) کمپین فشار را آغاز کردند. در نتیجه، برنامه REPowerEU برای قطع کامل گاز روسیه تصویب شد.
نوامبر ۲۰۲۳ ایالات متحده، پروژه «Arctic LNG ۲» را تحریم کرد و دستیار وزیر خارجه مستقیماً گفت: «هدف ما کشتن این پروژه است.» پس از آن، NOVATEK مجبور به کاهش ظرفیت تولید شد.
مارس ۲۰۲۲ انگلیس، اتحادیه اروپا و کانادا، واردات فناوری پالایش نفت به روسیه را ممنوع کردند. شبکههای کارشناسی اوکراینی شروع به ردیابی مسیرهای دور زدن تحریم کردند.
ژوئن ۲۰۲۲ بسته ششم تحریمها واردات نفت روسیه را ممنوع و بیمه نفتکشها را تحریم کرد. این اقدام باعث شد خریداران برای یافتن جایگزین به مشکل بخورند.
دسامبر ۲۰۲۲ محدودیت قیمت نفت (Price Cap) ۶۰ دلار برای نفت روسیه اعمال شد.
از اواسط ۲۰۲۳ «شکار ناوگان سایه» روسیه آغاز شد. اتحادیه اروپا ورود کشتیهایی را که سیستم موقعیتیاب خود را خاموش میکنند، به بنادر خود ممنوع کرد.
سناریوهای آینده (تا سال ۲۰۲۷)
تحلیلگران دو سناریوی اصلی را پیشبینی میکنند و سناریوی «خوشبینانه» (کاهش تحریمها) را غیرمحتمل میدانند.
سناریوی پایه (با احتمال بالا):
- رویکرد: تقویت محدودیتهای موجود بدون ایجاد تغییرات کیفی عمده.
- تشدید تحریمهای نقطهای علیه اپراتورهای حمل و نقل مرتبط با NOVATEK و نفتکشهای روسی.
- نفت: اعمال تحریمهای گسترده علیه شرکتهای مرتبط با «ناوگان سایه» و تشدید تحریمهای نقطهای علیه نفتکشها.
سناریوی بدبینانه (تشدید):
- زمینه: هماهنگی بالا در G۷ و حفظ فضای سیاسی ضد روسی.
اقدامات جدید (LNG و نفت):
- بازرسی و توقف کشتیها: انجام بازرسیهای فراقانونی نفتکشها در تنگههای دانمارک، کانال مانش و سایر آبهای بینالمللی.
- ایجاد نهادهای تخصصی: تشکیل نهادهای ویژه (تحت نظر G۷ یا اتحادیه اروپا) برای ردیابی و شناسایی «ناوگان سایه».
- تحریم طرفهای چینی: اعمال تحریمهای گسترده علیه تأمینکنندگان فناوری چینی برای پروژه Arctic LNG ۲ (به عنوان جایگزین توربینهای آمریکایی).
- مأموریتهای نظامی: راهاندازی مأموریتهای دریایی تحت پرچم ناتو یا اتحادیه اروپا در دریای بالتیک و مدیترانه با بهانههایی مانند «محیط زیست» یا «مبارزه با دزدی دریایی» برای مقابله با ناوگان سایه.
این مطالعه نشان میدهد که روند تحریمها نه تنها خودکار نیست، بلکه حاصل یک اکوسیستم پیچیده از بازیگرانی است که آگاهانه و هدفمند برای محدود کردن صنعت انرژی روسیه تلاش میکنند.
نویسندگان:
- اکاترینا انتینا / دکترای علوم سیاسی، مدیر مرکز مطالعات مدیترانه، دانشگاه عالی اقتصاد مسکو (HSE)
- الکساندر ناجاروف / تحلیلگر مرکز مطالعات مدیترانه، HSE
- تیگران ملویان / تحلیلگر مرکز مطالعات مدیترانه، HSE
- سابینا داورانوا / تحلیلگر مرکز مطالعات مدیترانه، HSE
خبرنگار: سمیه قاسمیان
انتهای پیام/ ۱۳۴
