بازسازی ساختار نظامی و چشمانداز روشن مقاومت عراق
گروه بینالملل دفاعپرس - سبطین الجبوری، کارشناس ارشد مسائل عراق؛ صحنه عراق در حال حاضر شاهد تحرکات مهم امنیتی و سیاسی است که بار دیگر ابعاد رابطه میان تشکیلات مسلح و نهاد رسمی دولت را بازتعریف کرده است. همزمان با تداوم اعلام مواضع رسمی برخی جریانها درباره انتقال اختیارات اداری و نظامی یگانهای وابسته به خود به ساختارهای امنیتی دولتی، عراق وارد مرحلهای جدید از بازآرایی و ساماندهی معادلات داخلی شده است.
این تحول، تفاوت رویکردها میان نیروهایی را آشکار میکند که همسویی با الزامات سیاسی و حقوقی مرحله کنونی را برگزیدهاند و نیروهایی که حفظ آمادگی و استقلال خود را ضرورتی راهبردی برای صیانت از موازنه بازدارندگی در برابر چالشهای منطقهای و بینالمللی میدانند.
اقداماتی که از سوی جریانهایی همچون سرایا السلام، عصائب اهل الحق و کتائب امام علی در قالب قطع ارتباط برخی یگانهای وابسته یا ادغام کامل آنها در ساختار رسمی دولت صورت گرفته، در چارچوب برداشت خاص این نیروها از واقعیت دولت و سیاست در عراق قابل ارزیابی است.
از یک سو، این جریانها تلاش کردهاند با تقویت مفهوم دولت و محدود کردن سلاح در چارچوبهای قانونی، به تثبیت ثبات داخلی کمک کنند و زمینه سوءاستفاده کشورهای غربی از پرونده سلاحهای موازی برای ایجاد تنشهای داخلی یا اعمال فشارها و تحریمهای اقتصادی و سیاسی علیه عراق را از میان ببرند.
از سوی دیگر، این رویکرد بیانگر تمایل آشکار این نیروها برای حضور پررنگتر در فرآیند سیاسی و مشارکت در دولتسازی از درون نهادهای تقنینی و اجرایی است؛ مسیری که مستلزم کاهش مسئولیتهای مستقیم نظامی به منظور تسهیل تعامل با شرکای سیاسی و محیط منطقهای و بینالمللی است.
در مقابل، نیروهای عقیدتی و ایدئولوژیک شامل جنبش نجباء، کتائب حزبالله عراق و کتائب سیدالشهدا به عنوان ضامن حفظ ملاحظات راهبردی بلندمدت در معادلات منطقهای مطرح شدهاند.
این محور بر این باور است که چالشها و طرحهای استعماری غرب و صهیونیسم همچنان پابرجاست و امنیت عراق و کل منطقه را هدف قرار داده است. از این منظر، خالی کردن صحنه از نیروهای عقیدتی آماده و سازمانیافته میتواند مخاطرهای محاسبهنشده باشد که راه را برای سلطه و نفوذ قدرتهای خارجی بر مقدرات کشور هموار کند.
این گروهها بر آن هستند که درک عمیقی از ماهیت رویاروییهای موجود دارند و به همین دلیل، به جای تمرکز بر منافع سیاسی و انتخاباتی کوتاهمدت، بر مسئولیت تاریخی خود در حفاظت از امنیت عراق و محور منطقهای گستردهتر تأکید میکنند؛ مسئولیتی که بر پایه این باور استوار است که قدرت و بازدارندگی تنها تضمین جلوگیری از هرگونه تعرض احتمالی به حاکمیت ملی در آینده است.
بیانیههای صادر شده از سوی گروههای مقاومت، موضع روشن و قاطع مجاهدین عراقی را درباره حفظ «سلاح جهاد» و مخالفت با کنار گذاشتن آن به رخ کشیده است.
جنبش نجباء در بیانیهای رسمی و صریح تأکید کرده است که موضع این جنبش در قبال آنچه «سلاح مقدس» نامیده میشود، «ثابت بوده و هرگز تغییر نخواهد کرد». این جنبش بر این باور است که کنار گذاشتن ابزارهای بازدارندگی در شرایطی که تهدیدهای خارجی همچنان ادامه دارد، خطری مستقیم برای امنیت و آینده کشورهای اسلامی به شمار میرود.
همچنین کتائب حزبالله عراق در موضعگیری قاطعی اعلام کرده است که «در شرایط کنونی حتی یک گلوله از سلاح خود را تحویل نخواهد داد». این گروه تصریح کرده است که «ساماندهی مسئله سلاح تنها پس از تحقق کامل اهداف مقاومت امکانپذیر خواهد بود»؛ اهدافی که در رأس آنها پایان دادن کامل به حضور و نفوذ خارجی و حفاظت از حاکمیت ملی در برابر هرگونه رخنه و مداخله قرار دارد.
انتهای پیام/ ۱۳۴
