سرمایه ماندگار وقف برای حل مسائل جامعه
رضا معممی مقدم مدیرکل فرهنگی سازمان اوقاف در گفتوگو با خبرنگار فرهنگ دفاعپرس، با اشاره به اهمیت معرفی صحیح وقف اظهار کرد: وقف را نباید صرفاً با تعداد موقوفات و ارزش اقتصادی املاک وقفی معرفی کرد؛ مهمتر از این اعداد، اثری است که موقوفات در زندگی مردم ایجاد میکنند.
مدیرکل فرهنگی سازمان اوقاف افزود: در کشور بیش از ۲۱۷ هزار موقوفه و بیش از ۱.۵ میلیون رقبه به ثبت رسیده و حدود ۸۷۰۰ بقعه متبرکه وجود دارد؛ اما این آمار زمانی معنا پیدا میکند که مردم بدانند این ظرفیت عظیم چگونه به خدمت عمومی، حل مسائل اجتماعی و رفع نیازهای جامعه تبدیل میشود.
وی با بیان اینکه وقف یک سرمایهگذاری بلندمدت برای خیر عمومی است، گفت: واقف فقط بخشی از دارایی خود را واگذار نمیکند، بلکه با تعیین یک نیت خیر، بخشی از آینده جامعه را میسازد. یک موقوفه میتواند سالها پس از درگذشت واقف، منشأ خدمت باشد؛ از مدرسه و کتابخانه گرفته تا درمانگاه، مرکز فرهنگی، فعالیت قرآنی و حمایت از نیازمندان. وقف زمانی زنده و اثرگذار است که مردم بتوانند برکت آن را در زندگی خود ببینند و بدانند یک نیت خیر چگونه میتواند به یک خدمت واقعی و پایدار تبدیل شود.
معممی مقدم با تأکید بر اینکه وقف عرصههای متنوعی دارد، اظهار کرد: وقف فقط به مسجد و امور مذهبی محدود نمیشود. آموزش، درمان، اشتغال، ازدواج، حمایت از محرومان، قرآن و فرهنگ، پژوهش، فناوری و حتی نیازهای جدید جامعه میتوانند موضوع وقف قرار گیرند؛ البته همه این موارد باید در چارچوب موازین شرعی و قانونی دنبال شود. امروز باید موضوعات جدید وقف را متناسب با نیازهای جامعه معرفی کنیم تا مردم بدانند وقف میتواند پاسخگوی مسائل جدید نیز باشد.
مدیرکل فرهنگی سازمان اوقاف با اشاره به ظرفیت اقتصادی موقوفات گفت: موقوفه فقط محلی برای هزینهکرد نیست؛ یک موقوفه مولد میتواند درآمد پایدار ایجاد کند و از محل این درآمد، سالها خدمات اجتماعی ارائه شود. مدیریت صحیح اقتصادی موقوفات، حفظ اصل سرمایه، افزایش بهرهوری و فعالسازی ظرفیتهای اقتصادی است. احیای موقوفات متروکه نیز میتواند بخشی از ظرفیتهای اقتصادی پنهان وقف را به چرخه خدمت بازگرداند.
معممی مقدم یکی از زمینههای مهم آینده وقف را اشتغال و کارآفرینی دانست و گفت: ظرفیتهای اقتصادی موقوفات میتوانند در ایجاد فرصتهای شغلی و حمایت از ایدههای نوآورانه مورد استفاده قرار گیرند. وقف مهارت و وقف دانش نیز میتواند در کنار وقف دارایی مورد توجه قرار گیرد؛ زیرا گاهی انتقال دانش و مهارت، اثر ماندگارتری از یک کمک مقطعی دارد.
مدیرکل فرهنگی سازمان اوقاف با اشاره به ضرورت توجه به وقفهای جدید اظهار کرد: آینده وقف باید با دانشگاه، فناوری، پژوهش و دانشبنیانها پیوند بیشتری پیدا کند. وقف علمی یعنی سرمایهگذاری برای تولید دانایی و پاسخ به مسائل آینده. یک کتاب، یک بورس تحصیلی، یک مرکز پژوهشی یا حمایت از یک ایده علمی میتواند زمینهساز تغییر زندگی افراد و حتی حل یک مسئله اجتماعی شود.
معممی مقدم سلامت را یکی دیگر از زمینههای مهم وقف دانست و گفت: یک درمانگاه وقفی یا تجهیز یک مرکز درمانی میتواند سالها پس از واقف، به مردم خدمترسانی کند. وقف سلامت تنها ساخت ساختمان درمانی نیست؛ تأمین تجهیزات، دارو، خدمات درمانی و حمایت از بیماران نیز میتواند در این حوزه تعریف شود.
وی با اشاره به ظرفیت وقف در حوزه اجتماعی گفت: وقف میتواند در حمایت از خانوادههای نیازمند، تحصیل، ازدواج، مسکن و معیشت نقش داشته باشد؛ اما رویکرد ما باید از کمک صرف به سمت توانمندسازی حرکت کند. وقف موفق آن است که ضمن حفظ کرامت انسان، زمینه خروج فرد یا خانواده نیازمند از چرخه آسیب و وابستگی را نیز فراهم کند.
مدیرکل فرهنگی سازمان اوقاف در ادامه گفت: وقف فقط متعلق به افراد ثروتمند نیست. ممکن است یک وقف کوچک، اثر بزرگی در زندگی یک انسان داشته باشد. وقف جمعی و مشارکتی نیز میتواند زمینه حضور بیشتر مردم را فراهم کند؛ چند نفر میتوانند برای یک نیاز مشترک، سرمایهای ماندگار ایجاد کنند. برای واقف شدن همیشه لازم نیست ثروتمند باشیم؛ مهم این است که دغدغهای برای خیر عمومی داشته باشیم و بخواهیم بخشی از داشتههای خود را برای حل یک نیاز واقعی جامعه اختصاص دهیم.
وی با تأکید بر ضرورت آیندهنگری در وقف گفت: اگر مسائل جامعه تغییر میکند، موضوعات وقف نیز باید متناسب با نیازهای جدید جامعه مورد توجه قرار گیرد. محیط زیست، انرژی، فناوری، سلامت، علم و سایر نیازهای نوظهور میتوانند در طراحی وقفهای جدید مورد توجه قرار گیرند. وقف، سرمایهای برای مردم و نسلهای آینده است؛ سرمایهای که اگر درست شناخته، مدیریت و روایت شود، میتواند از یک نیت خیر، یک جریان پایدار خدمت بسازد.
انتهای پیام/ 121
