برگزاری سومین کنگره بینالمللی اعتیاد و رفتارهای پرخطر به میزبانی یزد
به گزارش خبرنگار دفاعپرس از یزد، مجتبی یاسینی، رئیس سومین کنگره بینالمللی و پنجمین کنگره ملی اعتیاد و رفتارهای پرخطر ظهر امروز در نشست خبری با اشاره به یکی از چالشهای بنیادین در فرایند درمان معتادان، اظهار داشت: متأسفانه اقدامات مؤثر و کافی در زمینه اصلاح روابط خانوادگی افراد مبتلا به اعتیاد صورت نمیگیرد. این روابط اغلب پیچیده و آسیبزا هستند و بدون مداخلات روانشناختی حرفهای، نه تنها به بهبود فرد کمک نمیکنند، بلکه گاه خود به عاملی برای عود مصرف تبدیل میشوند.
وی با تأکید بر اینکه خانواده میتواند نقشی کلیدی در کاهش تمایل به مصرف مواد ایفا کند، افزود: خانوادهها با آموزش صحیح و حمایتهای روانیِ بهموقع، میتوانند فرد مبتلا را در مسیر درمان یاری دهند و از بازگشت مجدد او به سمت مواد مخدر جلوگیری کنند. اما این مهم نیازمند آموزشهای تخصصی و دسترسی به خدمات مشاورهای است که متأسفانه هنوز به شکل گسترده در دسترس نیست.
فاصله علم، سیاست و حقوق؛ مانعی بزرگ در مسیر درمان
یاسینی در ادامه به یکی دیگر از موانع ساختاری حوزه اعتیاد اشاره کرد و گفت: یکی از معضلات جدی، نبود ارتباط مؤثر میان سه ضلعِ درمانگران، سیاستگذاران و فعالان حقوقی است. هر کدام از این بخشها در جزیرهای جداگانه فعالیت میکنند و این فاصله باعث میشود بسیاری از راهکارهای علمیِ اثربخش، هرگز به مرحله اجرا و قانونگذاری نرسند.
وی با تأکید بر ضرورت ایجاد پلی میان این بخشها اظهار داشت: در هر کنگره و همایش علمی، مقالات ارزشمندی ارائه میشود و تحقیقات به نتایج امیدوارکنندهای دست مییابند، اما تا زمانی که این دستاوردها در قفسه کتابخانهها باقی بمانند و به زبان سیاستگذاران و مجریان ترجمه نشوند، جامعه از منافع آنها بیبهره خواهد ماند. باید دیوار میان علم و جامعه فرو بریزد و از دانش به سمت اقدام حرکت کنیم.
آیندهپژوهی؛ ضرورتی انکارناپذیر در دنیای متغیر مواد مخدر
رئیس این کنگره با هشدار نسبت به تغییر الگوهای مصرف در سالهای اخیر، آیندهپژوهی را یکی از محورهای کلیدی این رویداد علمی برشمرد و تصریح کرد: مواد مصرفی به سرعت در حال متنوعتر شدن هستند، ترکیبات شیمیایی جدید پدید آمدهاند و روابط اجتماعی نیز دستخوش تحولاتی بیسابقه شده است. با نگاه سنتی و روشهای گذشته نمیتوان برای آینده اعتیاد برنامهریزی کرد؛ بلکه نیازمند پیشبینی دقیق روندها و طراحی مداخلات متناسب با نسل جدید هستیم.
وی با اشاره به نقش فناوریهای نوین در این مسیر افزود: در آینده نزدیک، ابزارهای هوشمندی، چون تلفن همراه، ساعتهای پوشیدنی و سنسورهای زیستی میتوانند نقش مهمی در شناسایی زودهنگام افراد مستعد، کنترل استرس، پیشگیری از عود و مداخله بهموقع ایفا کنند. همچنین پیشرفتهای حوزه دارویی، ژنتیک، اپیژنتیک و نشانگرهای زیستی، افقهای جدیدی برای تشخیص و درمان اختلالات اعتیاد گشودهاند.
یاسینی با بیان اینکه «ما در ابتدای راه هستیم، نه انتهای آن»، تأکید کرد: هدف نهایی باید شناسایی افراد پیش از آغاز مصرف و انجام مداخلات پیشگیرانه پیش از آنکه آسیبها عمیق و درمان ناپذیر شوند، باشد.
ارسال ۴۵۰ اثر علمی؛ مشارکت چشمگیر زنان و دانشجویان
در ادامه این نشست، محمدهادی فرحزادی، دبیر علمی کنگره، گزارش مفصلی از روند پذیرش آثار و ترکیب شرکتکنندگان ارائه داد و گفت: تاکنون ۴۵۰ اثر علمی به دبیرخانه ارسال شده که پس از داوری، ۳۴۵ مورد پذیرفته شده و از این میان، ۱۳۵ مقاله به صورت سخنرانی در پنلهای تخصصی ارائه خواهد شد.
وی با ابراز خرسندی از استقبال گسترده دانشگاهیان، افزود: نکته جالب توجه این است که ۵۴ درصد از صاحبان آثار علمی را زنان و ۴۶ درصد را مردان تشکیل میدهند که نشاندهنده حضور فعال و تأثیرگذار بانوان در عرصه پژوهشهای اعتیاد است. همچنین حدود ۵۰ درصد از شرکتکنندگان دارای مدرک دکتری یا کارشناسی ارشد هستند و حدود ۲۵ درصد آثار متعلق به دانشجویان است که این موضوع بسیار ارزشمند است؛ زیرا دانشجویان با حضور در چنین رویدادهایی تجربه علمی کسب میکنند و نیروهای مؤثر آینده این حوزه خواهند بود.
فرحزادی با اشاره به استقبال بیناستانی از این رویداد خاطرنشان کرد: حدود ۳۰ درصد از شرکتکنندگان، چه به صورت حضوری و چه در قالب ارائه اثر، از خارج از استان یزد هستند و ۲۲ نفر از سخنرانان کلیدی نیز از دانشگاههای علوم پزشکی سایر استانها در این کنگره حضور خواهند داشت.
هفت محور اصلی و برنامههای تخصصی کنگره
دبیر علمی کنگره، هفت محور اصلی این رویداد را برشمرد و گفت: پیشگیری از اعتیاد و رفتارهای پرخطر، درمان و بازتوانی اختلالات مصرف مواد، پژوهشهای زیستی، شناختی و اجتماعی، سیاستگذاری و قانونگذاری با رویکردهای اجتماعی، اعتیادهای رفتاری و فناوریهای نوین، گروههای در معرض خطر و مداخلات جامعهمحور، و همچنین آموزش، فرهنگسازی و ارتقای سلامت، هفت محوری هستند که تمامی مقالات و پنلها حول آنها طراحی شدهاند.
وی از برگزاری ۲۲ پنل تخصصی، ۵۰ سخنرانی کلیدی و ۵ کارگاه آموزشی خبر داد و افزود: بخشی از پنلها با هدف انتقال مفاهیم علمی به عموم جامعه طراحی شده و موضوعاتی نظیر اعتیاد به اینترنت، علائم هشداردهنده اعتیاد در کودکان و راهکارهای پیشگیری را پوشش میدهند. کارگاههای آموزشی نیز برای پزشکان، روانشناسان و مددکاران اجتماعی در نظر گرفته شده تا با جدیدترین روشهای مداخله و درمان آشنا شوند.
برنامههای مردمی؛ از هنر تا همایشهای عمومی
فرحزادی با تأکید بر اینکه کنگره نباید صرفاً یک رویداد علمیِ درونگروهی باشد، از طراحی برنامههای متنوع برای عموم مردم خبر داد و گفت: جشنواره هنری «ققنوس» با هدف بهرهگیری از ظرفیت هنر در پیشگیری و فرهنگسازی برگزار شده است. همچنین در شهرستانهای استان یزد، همایشهای مردمی با موضوع پیشگیری از اعتیاد برگزار گردیده و آخرین همایش نیز فردا در فرهنگسرای شهر یزد برگزار خواهد شد. آموزش کارکنان دولت نیز در دستور کار قرار دارد.
وی «ترجمان دانش» را یکی از ابتکارات مهم این دوره از کنگره برشمرد و توضیح داد: یک مقاله علمیِ ارزشمند، اگر در کتابخانه باقی بماند، هیچ فایدهای برای جامعه ندارد. به همین دلیل کمیته ترجمان دانش کنگره تلاش کرده است یافتههای پژوهشی را به زبانی ساده و قابل فهم برای عموم ترجمه کند و رسانهها نقش کلیدی در انتشار این مطالب و رساندن آن به دست افرادی که به این اطلاعات نیاز دارند، ایفا میکنند.
آمارهای نگرانکننده از سلامت روان و رفتارهای پرخطر
دبیر علمی کنگره با استناد به نتایج آخرین پیمایش ملی سلامت روان وزارت بهداشت که در سال ۱۴۰۰ با حجم نمونه ۳۰ هزار نفر در سراسر کشور انجام شده است، بخشی از آمارهای مرتبط با حوزه اعتیاد و رفتارهای پرخطر را اعلام کرد و گفت: شیوع ۱۲ ماهه مصرف مواد و الکل در جمعیت ۱۵ تا ۶۴ سال حدود ۴ درصد گزارش شده است.
همچنین ۲۸.۲ درصد از افراد مورد مطالعه، در یک ماه گذشته درجاتی از پریشانی روانشناختی را تجربه کردهاند.
وی افزود: در حوزه افکار و رفتارهای خودکشی، ۶ درصد افکار خودکشی، ۳.۷ درصد افکار مربوط به اقدام و ۱.۱ درصد اقدام به خودکشی را گزارش دادهاند و ۲۴.۲ درصد افراد اعلام کردهاند که طی ۱۲ ماه گذشته نوعی پرخاشگری داشتهاند و ۲.۴ درصد نیز پرخاشگری فیزیکیِ جدی را تجربه کردهاند.
فرحزادی با اشاره به اهمیت رفتارهای پرخطر در کودکان و نوجوانان، به ویژه در حوزه استفاده از اینترنت و فضای مجازی، خاطرنشان کرد: بررسی این رفتارها و عوامل مؤثر بر آنها باید در اولویت خانوادهها، نظام آموزشی و متولیان سلامت روان قرار گیرد. متأسفانه بسیاری از خانوادهها از نشانههای هشداردهنده اولیه بیاطلاع هستند و همین امر منجر به دیر مراجعه کردن و عمیقتر شدن آسیبها میشود.
رسانهها؛ حلقه مفقوده انتقال علم به جامعه
دبیر علمی کنگره در بخش دیگری از سخنان خود با قدردانی از نقش اصحاب رسانه، گفت: رسانهها میتوانند از مرحله پیشگیری تا آموزش و فرهنگسازی همراه ما باشند. ما از خبرنگاران دعوت میکنیم در حاشیه کنگره با اساتید و متخصصان گفتوگو کنند و یافتههای علمی را به زبان ساده و جذاب به جامعه منتقل کنند. هدف نهایی کنگره، تبدیل دانش به اقدام مؤثر است و این مهم بدون همکاری رسانهها میسر نخواهد شد.
وی افزود: جمعبندی مباحث علمی کنگره در قالب بیانیهای ارائه خواهد شد و رسانهها نقش مهمی در انتقال این دستاوردها به افکار عمومی دارند.
گفتنی است سومین کنگره بینالمللی و پنجمین کنگره ملی اعتیاد و رفتارهای پرخطر از از ۱۱ تا ۱۳ شهریورماه به میزبانی دانشگاه علوم پزشکی یزد برگزار میشود.
انتهای پیام/
