جاسوسان؛ حماسه شهید جعفرخانی و ۱۲ تن از یارانش که منجر به هزیمت پژاک شد

به گزارش خبرنگار حماسه و جهاد دفاع‌پرس، سیزدهم شهریور سال ۱۳۹۰، روزی ماندگار در تاریخ مبارزه با تروریسم در شمالغرب ایران است. در این روز، ۱۳ تن از رزمندگان گردان قمربنی‌هاشم (ع) تیپ ویژه صابرین نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در عملیات آزادسازی ارتفاعات «جاسوسان» در شهرستان سردشت، به فیض شهادت نائل آمدند و با خون پاک خود، امنیت را به مرز‌های ایران اسلامی هدیه کردند.

اشغال قله جاسوسان توسط تروریست‌ها

قله «جاسوسان» در ارتفاعات مرزی میان جمهوری اسلامی ایران و عراق قرار دارد. این منطقه راهبردی از سال ۱۳۸۳ به محل شرارت گروهک‌های ضدانقلاب و خصوصاً گروهک تروریستی پژاک تبدیل شده بود. پژاک که شعبه ایرانی گروهک تروریستی پ. ک. ک محسوب می‌شود، از سال ۱۳۸۳ فعالیت خود را علیه جمهوری اسلامی ایران آغاز کرد. جمهوری اسلامی با وجود مذاکرات متعدد با اقلیم کردستان و دولت عراق برای تأمین امنیت مرزها، به نتیجه مطلوب نرسید.

فرمان تاریخی رهبر معظم انقلاب

در سال ۱۳۹۰، فرماندهان سپاه گزارشی از وضعیت شمالغرب به فرمانده معظم کل قوا ارائه کردند. ایشان فرمودند: «از حالت پدافندی بیرون بیایید و حالت تهاجمی به خود بگیرید. شما منتظر دشمن نباشید که بیاید و ضربه بزند و بعد دست‌به‌کار شوید، شما باید دشمن را دربه‌در و آواره کنید.»

پس از این تأکید، نیروی زمینی سپاه سلسله عملیات‌هایی را برای پاکسازی مناطق مرزی از وجود تروریست‌ها آغاز کرد. ابتدا منطقه «بورآلان» در شمال آذربایجان شرقی پاکسازی شد، سپس ارتفاعات «قندیل» مقر اصلی پژاک در نیمه شعبان سال ۱۳۹۰ آزاد گردید و ضربه سنگینی به این گروهک وارد آمد.

تسخیر دژ‌های مستحکم تروریست‌ها

هدف بعدی سپاه، ارتفاعات «مروان» بود. نیرو‌های پژاک با استفاده از تجهیزات مهندسی که آمریکایی‌ها در اختیار آنها قرار داده بودند، دژ مستحکمی در این ارتفاعات ایجاد کرده بودند. با رشادت رزمندگان نیروی زمینی، این ارتفاعات نیز آزاد شد. پس از آن، عملیات آزادسازی ارتفاعات «گوئیزه» با موفقیت به پایان رسید.

عناصر پژاک که ضربات مهلکی خورده بودند، درخواست آتش‌بس یک‌ماهه کردند. اما تنها نقطه مهم باقیمانده در دست آنان، ارتفاعات «جاسوسان» بود که شاهرگ حیاتی این گروهک محسوب می‌شد و به همین دلیل حاضر به عقب‌نشینی از آن نبودند.

عملیات آزادسازی جاسوسان

برای آزادسازی ارتفاعات جاسوسان، نیروی زمینی کار خود را از ارتفاعات مجاور یعنی «قطمان» شروع کرد. یگان‌های مهندسی سپاه کار احداث جاده را آغاز کردند که بر اثر تیراندازی نیرو‌های پژاک و شهادت دو نفر از نیرو‌های بومی، آتش‌بس نقض شد و سپاه عملیات جدی خود را با حجم بالای آتش توپخانه شروع کرد.

پس از سقوط قطمان، سحرگاه ۱۳ شهریور سال ۱۳۹۰ عملیات پاکسازی ارتفاعات جاسوسان آغاز شد. این مأموریت سخت به گردان قمربنی‌هاشم (ع) تیپ ویژه صابرین به فرماندهی شهید محمد جعفرخانی واگذار شد.

نحوه اجرای عملیات

گردان قمربنی‌هاشم (ع) از سمت چپ ارتفاع حرکت کرد و یک گردان دیگر نیز از سمت راست کار خود را آغاز کرد. نیرو‌های پژاک با احداث غارها، تونل‌ها و سنگر‌های مخفی در دل کوه، مواضع مستحکمی ایجاد کرده بودند که تصرف آنها کار بسیار دشواری بود.

نیرو‌های صابرین به سمت قله حرکت کرده و سنگر‌های کمین را در مسیر پاکسازی کردند و به نزدیکی سنگر‌های پژاک رسیدند. شهید حسین رضایی در بی‌سیم اعلام کرد: «حتی بوی سیگار نیرو‌های پژاک به مشامم می‌رسد.» در این هنگام، ناگاه نیرو‌های گردان قمربنی‌هاشم زیر آتش سنگین نیرو‌های پژاک قرار گرفتند و بارانی از خمپاره و نارنجک بر سر آنان ریخته شد.

شهادت ۱۳ قهرمان

در این درگیری نابرابر، ۱۳ تن از رزمندگان تیپ ویژه صابرین به فیض شهادت نائل آمدند. در اثر آتش سنگین رزمندگان اسلام نیز حدود ۳۵ نفر از تروریست‌های پژاک به هلاکت رسیدند.

با روشن شدن هوا، عملیات متوقف شد. سپاه پاسداران به سران پژاک دو ساعت مهلت داد تا منطقه جاسوسان و حتی ارتفاعاتی که در خاک عراق است را خالی کنند. در نتیجه این اتمام حجت، نیرو‌های پژاک با تهدید از منطقه فرار کردند و ارتفاعات جاسوسان به طور کامل در اختیار رزمندگان اسلام قرار گرفت.

پایان ۱۸ سال ناامنی

با فرار پژاک از این منطقه و استقرار نیرو‌های سپاه، امنیت به منطقه سردشت و جاسوسان بازگشت و فضا برای زندگی آرام مردم و توسعه و آبادانی منطقه فراهم شد. شهید جعفرخانی و ۱۲ همرزمش با تقدیم خون خود، به ۱۸ سال ناامنی در این منطقه پایان دادند.

سردار رستمعلی رفیعی آتانی همواره از شهدای ارتفاعات جاسوسان به عنوان ستارگان امنیت شمالغرب یاد می‌کند و می‌گوید: «شهید جعفرخانی و حسین‌پور با خون خویش امنیت را برای کشور تضمین کردند و ارتفاعات جاسوسان را به مسیری برای پرواز تا بینهایت تبدیل کردند.»

نگاهی به شهدای قله جاسوسان

شهید محمد جعفرخانی؛ متولد مهرماه ۱۳۴۴ در قزوین. فرمانده گردان قمربنی‌هاشم (ع) تیپ ویژه صابرین. از دلاورمردان هشت سال دفاع مقدس که از اروندرود عبور کرد و در منطقه شیخ محمد، شلمچه، خیبر و ... حضوری مؤثر داشت. او فاتح قله جاسوسان و سردار خط‌شکن جبهه‌های شمالغرب بود و سرانجام در ۱۳ شهریور ۱۳۹۰ به شهادت رسید.

شهید علی پرورش؛ متولد اول فروردین ۱۳۴۸ در روستای «پرسک» شهرستان الشتر. در سال ۱۳۶۴ به جبهه رفت و در عملیات نصر از ناحیه پیشانی مجروح شد. پس از جنگ، وارد تیپ ۵۷ حضرت ابوالفضل‌العباس (ع) خرم‌آباد شد و سپس به یگان صابرین پیوست. دارای دان ۵ هنر‌های رزمی و قهرمان تیراندازی ارتش‌های ایران بود. همرزمانش به وی لقب «چشمان عقاب» دادند.

شهید مصطفی (کمیل) صفری‌تبار؛ متولد نهم خرداد ۱۳۶۷ در روستای «بیشه‌سر» شهرستان بابل. در اسفند ۱۳۸۶ وارد دانشگاه امام حسین (ع) شد و در بهمن ۱۳۸۸ با معدل ۱۷.۳۰ فارغ‌التحصیل شد. در عملیات جاسوسان، هنگامی که برای کمک به دوست شهیدش محرابی‌پناه رفت، خمپاره‌ای در کنار آن دو اصابت کرد و هر دو آسمانی شدند.

شهید مجتبی بابایی‌زاده؛ متولد خرداد ۱۳۶۲ در اندیمشک. در سال ۱۳۷۸ در پیاده‌روی مسیر اندیمشک ـ تهران در مراسم سالگرد ارتحال حضرت امام (ره)، موفق به دیدار مقام معظم رهبری شد و ایشان وی را در آغوش کشیدند. پس از دیپلم وارد یگان صابرین شد و به یکی از قوی‌ترین نیرو‌های عملیاتی تبدیل شد.

شهید مسلم احمدی‌پناه؛ متولد ۱۹ آذر ۱۳۵۹ در شهر «فرادانبه» استان چهارمحال و بختیاری. پس از گذراندن دوره پاسداری در دانشگاه افسری امام حسین (ع)، به دلیل ممتاز بودن در مباحث نظامی به یگان ویژه صابرین تهران پیوست. در سال ۱۳۸۷ ازدواج کرد و ثمره آن یک فرزند ۱۰ ماهه بود.

شهید محمد منتظرالقائم (غلام‌نژاد)؛ متولد ۲۵ شهریور ۱۳۶۳ در شهرستان نکا. به دلیل علاقه به شهید منتظرالقائم، نام خانوادگی خود را از غلام‌نژاد به منتظرالقائم تغییر داد. آموزش خلبانی را در ۹ ماه کامل کرد.

شهید محمد محرابی‌پناه؛ متولد ۲۰ شهریور ۱۳۶۴ در شهرستان آران و بیدگل. از دانشجویان نخبه دانشگاه افسری امام حسین (ع) بود. با اصرار از فرمانده خود اجازه حضور در دسته هجوم را گرفت و به عنوان تک‌تیرانداز وارد عملیات شد.

شهید یوسف فدایی‌نژاد؛ متولد ۲۹ دی ۱۳۶۲ در روستایی از توابع رشت. تحصیلات وی کاردانی نظامی بود و در یگان ویژه صابرین به عنوان تک‌تیرانداز فعالیت می‌کرد. هنگام شهادت لبخندزنان با ذکر «یا زهرا (س)» آسمانی شد.

شهید حسن حسین‌پور؛ متولد اردیبهشت ۱۳۶۱ در قزوین. پس از دیپلم وارد سپاه شد. در عملیات دستگیری عبدالمالک ریگی حضور داشت و پس از ازدواج در سال ۱۳۸۹، چهار ماه با گروهک پژاک درگیر بود که در همان مأموریت به شهادت رسید.

شهید حسین رضایی؛ متولد ۱۶ شهریور ۱۳۵۷ در روستای طوغان شهرستان قروه استان کردستان. از سال ۱۳۸۰ در سپاه کردستان خدمت کرد و سپس در سال ۱۳۸۱ به یگان ویژه صابرین پیوست.

شهید محمد غفاری؛ متولد ۳۰ دی ۱۳۶۳ در همدان. از تحصیل در رشته دندانپزشکی صرف‌نظر کرد و وارد دانشگاه امام حسین (ع) شد. سپس به یگان ویژه صابرین پیوست.

شهید علیرضا بریهی؛ متولد ۱۳۶۴ در روستای میثم تمار بخش شاوور شوش دانیال (ع). به دلیل صمیمیت و تقوا، بچه‌ها به وی لقب «امام‌جماعت» داده بودند.

شهید سید محمود موسوی؛ متولد ۱۳۶۰ در بابل. پس از دیپلم وارد سپاه و سپس به یگان ویژه صابرین پیوست.

پیامد‌های عملیات جاسوسان

عملیات سال ۱۳۹۰ در ارتفاعات جاسوسان را می‌توان یکی از مهم‌ترین نقاط عطف در تاریخ فعالیت‌های نظامی گروهک تروریستی پژاک دانست. این عملیات ضربات سنگینی به ساختار تشکیلاتی و نظامی پژاک وارد کرد و موجب از دست رفتن بخش قابل توجهی از توان عملیاتی آن شد.

بر اساس روایت‌های منتشرشده، در اوج فشار‌های نظامی، اختلافات داخلی و بی‌اعتمادی میان فرماندهان و بدنه پژاک به شکل قابل توجهی افزایش یافت. برخی از تلفات اعلام‌شده در آن مقطع صرفاً نتیجه درگیری‌های مستقیم نبود و ابهاماتی درباره نحوه کشته شدن تعدادی از کادر‌های ارشد وجود دارد.

امروز، پس از گذشت بیش از یک دهه از آن حماسه، رزمندگان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی همواره به عنوان چشمان بیدار تأمین امنیت مرز‌های کشورمان در کنار سایر نیرو‌های مسلح حضور داشته و شبانه‌روزی مشغول حراست از امنیت ایران اسلامی هستند.

انتهای پیام / 119