وابستگی ساختاری کاخ سفید به امپراتوری ماهواره‌ای ایلان ماسک
گروه بین الملل دفاع‌پرس: مدارک و اظهارات جدید مقامات سابق آمریکایی پرده از راز بزرگ دیپلماسی مدرن برداشت؛ دولت‌های متوالی در آمریکا، از جو بایدن تا دونالد ترامپ، سال‌هاست که از شبکه ماهواره‌ای استارلینک به عنوان ابزاری پنهان برای پیاده‌سازی سیاست خارجی، کنترل درگیری‌های غرب آسیا و هدایت نبرد‌های پهپادی در اوراسیا استفاده می‌کنند؛ ابزاری در دست بخش خصوصی که اکنون شریان‌های حیاتی امنیت ملی غرب را شکل می‌دهد.
بر اساس اطلاعات اختصاصی که برای نخستین بار افشا شده، شش مقام ارشد سابق آمریکا فاش کردند که کاخ سفید بار‌ها در پروژه‌های حساس بین‌المللی مستقیما به ایلان ماسک و شرکت اسپیس‌ایکس دستورالعمل صادر یا از آنها درخواست مداخله کرده‌اند. این مداخلات از یک سو شامل خاموش کردن ترمینال‌های ماهواره‌ای در دست حزب‌الله لبنان و انصارالله یمن می‌شد و از سوی دیگر، فعال‌سازی خدمات اینترنتی در جریان اغتشاشات در ایران و حمایت مستقیم از ارتش اوکراین را پوشش می‌داد؛ امری که نشان می‌دهد ابعاد این همکاری فراتر از یک قرارداد تجاری ساده بوده است.
همین الگوی مداخلات سری ماهواره‌ای، اکنون در جبهه شرق اروپا به یک بحران سیاسی و نظامی تبدیل شده است. افشاگری‌های اخیر درباره نقش کاخ سفید درست زمانی صورت می‌گیرد که تنش‌های شدید میان کی‌یف و واشنگتن بر سر کند شدن عمدی سیستم نظامی «استارشیلد» بالا گرفته است. ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، صریحا اعلام کرد این اختلال عمدی، عملکرد پهپاد‌های شناسایی و تهاجمی اوکراین را در خطوط مقدم نبرد با روسیه دچار مشکل کرده است؛ اختلالی که سفارت اوکراین آن را بازی با جان نیروهای خود خوانده و دونالد ترامپ نیز مدعی شده در صورت وجود مشکل، آن را برطرف خواهد کرد.
در غرب آسیا نیز این ابزار فناوری درست مانند جبهه اوکراین، به دستمایه مانور‌های سیاسی و امنیتی واشنگتن تبدیل شده است. بر اساس گفته‌های مقامات سابق، کاخ سفید در دوره بایدن پس از دریافت گزارش‌های اطلاعاتی مبنی بر قاچاق ترمینال‌های استارلینک به دست نیروهای حزب‌الله در لبنان و انصارالله در یمن، از اسپیس‌ایکس خواست این دستگاه‌ها را شناسایی و قطع کند. هم‌زمان در ابعاد سیاسی، هر دو دولت بایدن و ترامپ از همین شبکه برای دور زدن محدودیت‌های اینترنتی در ایران استفاده کردند؛ به طوری که در جریان اغتشاشات سال ۲۰۲۲ و سپس در پی حملات نظامی سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶، هزاران ترمینال ماهواره‌ای با هماهنگی یا چراغ سبز واشنگتن وارد ایران شد.
اما تمرکز بی‌سابقه‌ی تصمیم‌گیری‌های حساس غرب آسیا و اوکراین در دستان یک شرکت، این پرسش بنیادین را مطرح ساخته که مرز میان حاکمیت دولت و اختیارات یک میلیاردر کجاست. ایلان ماسک با بیان اینکه سیستم‌های استارشیلد تحت کنترل دولت آمریکا قرار دارند، مسئولیت کندی سرعت را به پنتاگون واگذار کرد؛ اما سابقه او در قطع خودسرانه استارلینک در جریان عملیات بازپس‌گیری کریمه در سال ۲۰۲۲ به بهانه جلوگیری از جنگ جهانی، نشان می‌دهد که خط مشی شخصی او تا چه حد بر تصمیمات امنیتی سایه انداخته است. همین مسئله صدای اعتراض نمایندگان کنگره مانند «جیسون کرو» را درآورده که معتقدند افراد غیرمنتخب نباید درباره منافع ملی آمریکا تصمیم بگیرند.
این سردرگمی سیاسی در واشنگتن و وابستگی مطلق به اختیارات ماسک، نهایتا آثار موجی خود را به پایتخت‌های اروپایی رسانده است. پیامد منطقی اختلال‌های اخیر در خطوط مقدم اوکراین، ایجاد زنگ خطری جدی برای متحدان غربی بود؛ چرا که اروپایی‌ها دریافتند عدم وجود جایگزین بومی برای استارلینک، امنیت کل قاره را در برابر تصمیمات ناگهانی کاخ سفید یا امیال شخصی مدیران «سیلیکون‌ولی» آسیب‌پذیر کرده است. از این رو، پایتخت‌های اروپایی اکنون با شتابی بی‌سابقه به دنبال توسعه زیرساخت‌های ماهواره‌ای مستقل نظامی رفته‌اند تا آینده دفاعی خود را از دیپلماسی ماهواره‌ای غیرقابل‌پیش‌بینی آمریکا جدا کنند.
انتهای پیام/ ۴۶۱
